Năm nhà khoa học Việt Nam vừa được vinh danh trong danh sách Asian Scientist 100 năm 2026, một trong những bảng xếp hạng uy tín dành cho các nhà nghiên cứu xuất sắc tại châu Á. Thành tích này cho thấy sự hiện diện ngày càng rõ nét của khoa học Việt Nam trong cộng đồng nghiên cứu khu vực và quốc tế.
Danh sách Asian Scientist 100 và tiêu chí lựa chọn
Ra đời từ năm 2016, Asian Scientist 100 ghi nhận các nhà nghiên cứu có đóng góp nổi bật tại châu Á. Các cá nhân được lựa chọn phải có thành tựu khoa học tiêu biểu, sở hữu phát hiện quan trọng hoặc được trao các giải thưởng học thuật, khoa học có giá trị trong nước và quốc tế. Năm 2026, danh sách quy tụ nhiều nhà khoa học hàng đầu châu Á, bao gồm hai chủ nhân giải Nobel năm 2025: Giáo sư Susumu Kitagawa (Đại học Kyoto, Nhật Bản) - giải Nobel Hóa học 2025 cho công trình về vật liệu khung kim loại - hữu cơ (MOFs); và Giáo sư Shimon Sakaguchi (Đại học Osaka, Nhật Bản) - giải Nobel Y học 2025 cho phát hiện tế bào T điều hòa.
Các nhà khoa học Việt Nam trong danh sách
Lĩnh vực y tế công cộng - GS.TS Trần Xuân Bách
Giáo sư, Tiến sĩ Trần Xuân Bách, công tác tại Trường Đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội, đã công bố hàng trăm bài báo khoa học quốc tế và duy trì vị trí trong nhóm 10.000 nhà khoa học có ảnh hưởng toàn cầu trong nhiều năm liên tiếp. Ông được ghi nhận với Giải thưởng Global Health Innovation Leadership Award năm 2025 cho các đóng góp trong lĩnh vực đổi mới y tế.
Lĩnh vực khoa học vật liệu - GS.TSKH Nguyễn Đình Đức
Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Nguyễn Đình Đức, Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, là chủ nhân Giải thưởng Bảo Sơn năm 2024 trong lĩnh vực kỹ thuật - công nghệ. Ông đã công bố hơn 400 bài báo và công trình khoa học, trong đó khoảng 250 công bố trên các tạp chí quốc tế ISI uy tín. Trong nhiều năm liên tiếp, ông nằm trong nhóm 10.000 nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới và được xếp hạng top 51 thế giới trong lĩnh vực Engineering & Technology năm 2025.
Lĩnh vực công nghệ hóa học - PGS.TS Nguyễn Minh Tân
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Tân, Đại học Bách khoa Hà Nội, được ghi nhận với các nghiên cứu về hợp chất tự nhiên và hoạt chất sinh học. Bà là chủ nhân Giải thưởng Kovalevskaya Award năm 2024, đồng thời sở hữu 7 bằng sáng chế tại Việt Nam và một công bố sáng chế quốc tế PCT. Các nghiên cứu ứng dụng của bà, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ thực phẩm, đã góp phần giải bài toán tìm lối đi bền vững cho nông sản Việt Nam.
Lĩnh vực công nghệ nano - PGS.TS Đặng Thị Mỹ Dung
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thị Mỹ Dung, Phó viện trưởng Viện Công nghệ Vật liệu tiên tiến thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, được trao Giải thưởng Kovalevskaia 2024 nhờ các nghiên cứu về công nghệ nano và nano-inkjet printing. Bà đã công bố 60 bài báo quốc tế, sở hữu 3 bằng sáng chế, 2 giải pháp hữu ích và 5 bằng kiểu dáng công nghiệp. Bà cũng chủ trì phát triển 4 sản phẩm khoa học - công nghệ được ứng dụng thực tiễn và tham gia đào tạo nhiều nghiên cứu sinh, học viên cao học.
Lĩnh vực môi trường - TS Trương Hải Bằng
Tiến sĩ Trương Hải Bằng (sinh năm 1990), nghiên cứu sau tiến sĩ tại Đại học Văn Lang, nhận Giải thưởng Quả cầu vàng 2024. Anh có 1 bằng sáng chế ở Hàn Quốc và 1 bằng sáng chế ở Việt Nam về lĩnh vực môi trường. Anh là một trong số ít nhà khoa học công bố những nghiên cứu chuyên sâu về bản chất và hiệu quả ứng dụng xúc tác quang hoạt hóa trong vùng ánh sáng nhìn thấy nhằm xử lý hợp chất hữu cơ tổng hợp. TS Trương Hải Bằng đã công bố nhiều công trình nghiên cứu khoa học trên các tạp chí trong nước và quốc tế trong lĩnh vực công nghệ môi trường.
Việc 5 nhà khoa học Việt Nam cùng xuất hiện trong danh sách Asian Scientist 100 năm 2026 là dấu mốc đáng chú ý, khẳng định sự phát triển vượt bậc của khoa học Việt Nam trong khu vực và trên thế giới.
