Vụ án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức: AIC 'mở đường' qua cuộc gặp với cựu Bộ trưởng Kim Tiến
Theo kết luận điều tra mới nhất về vụ án xảy ra tại Bộ Y tế liên quan đến dự án xây dựng cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Việt Đức, Công ty AIC của bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn đã đóng vai trò như một mắt xích then chốt trong chuỗi sự việc phức tạp này. Thông tin này được xác nhận từ các nguồn tin pháp lý đáng tin cậy, hé lộ những chi tiết gây chấn động về cách thức doanh nghiệp tiếp cận và tác động đến quyết định của cơ quan nhà nước.
Cuộc gặp định đoạt và chỉ đạo 'tạo điều kiện'
Kết luận điều tra cho thấy, vào thời điểm hai dự án bệnh viện trọng điểm này bắt đầu được triển khai, bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn – với tư cách Chủ tịch Công ty AIC – đã chủ động tìm cách tiếp cận và tổ chức một cuộc gặp mặt trực tiếp với bà Nguyễn Thị Kim Tiến, khi đó đang giữ chức vụ Bộ trưởng Bộ Y tế. Mục đích của cuộc gặp này là để đề nghị Bộ trưởng tạo điều kiện thuận lợi cho AIC được tham gia vào các gói thầu quan trọng, bao gồm xử lý nước thải, rác thải, khí thải và sau này mở rộng sang lĩnh vực cung cấp thiết bị y tế công nghệ cao.
Sau cuộc gặp quan trọng đó, bà Nguyễn Thị Kim Tiến đã có trao đổi nội bộ với ông Nguyễn Chiến Thắng – một thuộc cấp chủ chốt khi đó giữ vai trò Giám đốc Ban Y tế trọng điểm. Trong cuộc trao đổi, bà Tiến thông báo rằng AIC có nguyện vọng thực hiện gói thầu về môi trường và đặc biệt lưu ý ông Thắng cần xem xét kỹ lưỡng yếu tố giá thành để đảm bảo tính cạnh tranh và hợp lý.
Quy trình khép kín từ 'đặt vấn đề' đến 'lại quả'
Từ chỉ đạo cụ thể của cấp trên, ông Nguyễn Chiến Thắng đã tiếp nhận đề xuất của AIC một cách tích cực. Phía doanh nghiệp, thông qua ông Nguyễn Hồng Sơn – Phó Tổng giám đốc Công ty AIC, đã trực tiếp gặp gỡ ông Thắng để 'đặt vấn đề' và cam kết sẽ chi trả 5% giá trị tạm ứng, thanh toán trước thuế như một hình thức 'cảm ơn' Ban Y tế trọng điểm đã tạo điều kiện.
Kết quả của quá trình vận động hành lang này được thể hiện rõ ràng vào tháng 11 năm 2016, khi ông Nguyễn Chiến Thắng chính thức ký kết hai hợp đồng với Liên danh Công ty AIC – Công ty Cổ phần Mopha. Tổng giá trị của hai hợp đồng này lên tới 140 tỷ đồng. Tính đến thời điểm cuối năm 2024, Ban Y tế trọng điểm đã thực hiện tạm ứng và thanh toán cho liên danh nhà thầu này số tiền hơn 72 tỷ đồng.
Theo xác minh của cơ quan điều tra, trong suốt quá trình thực hiện hợp đồng, ông Nguyễn Hồng Sơn đã nhiều lần đưa cho ông Nguyễn Chiến Thắng các khoản tiền với tổng giá trị lên đến 1,8 tỷ đồng. Như vậy, sự tham gia của AIC không chỉ dừng lại ở mức độ quan hệ tiếp cận chính sách, mà đã được cụ thể hóa thành các hợp đồng có giá trị lớn và đi kèm với đó là dòng tiền 'lại quả' được thực hiện một cách có hệ thống.
Mở rộng phạm vi và bài học cảnh tỉnh
Kết luận điều tra cũng làm rõ, không chỉ AIC mà các doanh nghiệp khác như Công ty Công nghệ VFT trực thuộc Tập đoàn VNPT cũng đã áp dụng phương thức tương tự. Ông Nguyễn Tiến Sơn, Tổng giám đốc Công ty Công nghệ VFT, đã gặp ông Nguyễn Chiến Thắng để đề nghị tham gia các gói thầu và xin tổ chức hội thảo tại Bộ Y tế nhằm giới thiệu năng lực công nghệ. Với sự đồng ý về chủ trương từ bà Nguyễn Thị Kim Tiến, VNPT đã tổ chức thành công hội thảo và sau đó trúng thầu hai gói thầu với tổng trị giá 335 tỷ đồng. Số tiền tạm ứng, thanh toán cho VNPT tính đến cuối năm 2024 là 135 tỷ đồng, và ông Sơn đã 'lại quả' cho ông Thắng 4,4 tỷ đồng.
Toàn bộ quy trình từ các cuộc gặp 'đặt vấn đề', đến chỉ đạo chủ trương, ký kết hợp đồng và dòng tiền 5% đã vẽ nên một sơ đồ khép kín: tiếp cận lãnh đạo - thống nhất chủ trương - hợp đồng được ký - tiền tạm ứng được giải ngân - phần trăm được trích lại. Đây là một minh chứng rõ ràng cho thấy những lỗ hổng trong công tác quản lý và giám sát có thể bị lợi dụng để trục lợi.
Hiện tại, bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn đang bỏ trốn và đã bị tuyên phạt tổng cộng 30 năm tù trong 6 vụ án khác nhau. Vụ việc này không chỉ gây tổn thất lớn về tài chính nhà nước mà còn làm giảm sút niềm tin của người dân vào sự minh bạch trong hoạt động đấu thầu và quản lý dự án công. Nó đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc tăng cường kiểm soát, siết chặt kỷ luật tài chính và nâng cao trách nhiệm của cá nhân, đơn vị trong việc thực hiện các dự án sử dụng ngân sách nhà nước.
