Chính phủ vừa ban hành nghị định quy định chi tiết về nguyên tắc hoạt động và phân công trách nhiệm trong bộ máy hành chính. Theo đó, Chính phủ quyết định theo nguyên tắc đa số đối với các vấn đề thuộc thẩm quyền, đồng thời đề cao trách nhiệm cá nhân và nêu gương của các thành viên, người đứng đầu bộ, cơ quan ngang bộ. Mỗi nhiệm vụ chỉ giao cho một cơ quan chủ trì chịu trách nhiệm chính, các cơ quan liên quan phối hợp thực hiện.
Nguyên tắc hoạt động của Chính phủ
Quy chế nêu rõ, Chính phủ thực hiện phân công, phân cấp, ủy quyền theo quy định pháp luật, gắn với cá thể hóa trách nhiệm, tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực. Điều này nhằm bảo đảm sự lãnh đạo tập trung, quản lý thống nhất của Chính phủ. Bên cạnh đó, nguyên tắc công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình được đặt lên hàng đầu trong tổ chức và hoạt động của Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ, địa phương.
Khuyến khích cán bộ dám nghĩ dám làm
Chính phủ khuyến khích và bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám tham mưu, dám chịu trách nhiệm, đề xuất những vấn đề mới có tính chất phức tạp vì lợi ích chung. Quy chế cũng tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội tham gia, giám sát, đóng góp trong xây dựng và thực hiện chính sách, pháp luật.
Hình thức quyết nghị của Chính phủ
Chính phủ thống nhất quản lý nền hành chính quốc gia và quyết nghị các nội dung thuộc thẩm quyền theo một hoặc cả hai hình thức: thảo luận và quyết nghị tại phiên họp Chính phủ; hoặc quyết nghị bằng phiếu lấy ý kiến thành viên Chính phủ hoặc hình thức văn bản khác. Quyết định của Chính phủ phải được quá nửa tổng số thành viên biểu quyết tán thành. Trường hợp số phiếu ngang nhau thì thực hiện theo ý kiến của Thủ tướng Chính phủ.
Xử lý vấn đề cấp bách
Chính phủ phân công Thủ tướng hoặc Phó Thủ tướng phụ trách lĩnh vực thay mặt Chính phủ xem xét, quyết định những vấn đề cấp bách cần xử lý gấp thuộc thẩm quyền. Các quyết định này phải được báo cáo tại phiên họp Chính phủ gần nhất.
Công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình
Chính phủ, Thủ tướng, Phó Thủ tướng và các thành viên Chính phủ thực hiện công khai, minh bạch trong hoạt động; có trách nhiệm cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời về chủ trương, chính sách, quyết định và kết quả chỉ đạo, điều hành. Việc công khai được thực hiện chủ yếu qua các phương tiện thông tin đại chúng, cổng thông tin điện tử, nền tảng số và các hệ thống thông tin liên thông, bảo đảm thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận.
Phát ngôn và cung cấp thông tin
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ là người phát ngôn của Chính phủ, chủ trì cung cấp thông tin về hoạt động của Chính phủ, tổ chức họp báo. Các bộ, cơ quan, địa phương có trách nhiệm phối hợp, cung cấp thông tin kịp thời, chính xác, cử lãnh đạo tham dự họp báo và trực tiếp trả lời các nội dung thuộc phạm vi chuyên ngành.
Trách nhiệm của lãnh đạo các cấp
Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch UBND cấp tỉnh chịu trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo thực hiện nghiêm túc, đầy đủ, kịp thời các quy định của quy chế, kỷ luật, kỷ cương hành chính, các quyết nghị, quyết định, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng, Phó Thủ tướng. Họ không được phát ngôn hoặc làm trái các quyết nghị, quyết định, chỉ đạo này. Trường hợp có ý kiến khác thì vẫn phải chấp hành nhưng được trình bày với cấp quyết nghị và bảo lưu ý kiến.
Xử lý vi phạm
Tùy theo tính chất, mức độ, hậu quả của việc không thực hiện đúng quy định, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch UBND cấp tỉnh phải tự kiểm điểm, phê bình và có báo cáo giải trình gửi Thủ tướng. Họ cũng chịu trách nhiệm chỉ đạo kiểm điểm, xử lý các trường hợp vi phạm của các đơn vị, cá nhân liên quan, công khai kết quả xử lý trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ và các cổng thông tin của bộ, cơ quan, địa phương.
