Luật Thủ đô sửa đổi: Hà Nội đứng trước cơ hội lịch sử với phiên bản 4.0
Sáng ngày 20 tháng 3, Báo Tiền Phong đã chủ trì và phối hợp cùng Văn phòng Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội tổ chức buổi tọa đàm với chủ đề "Luật Thủ đô sửa đổi: Hà Nội trước cơ hội lịch sử". Sự kiện này thu hút sự quan tâm đặc biệt từ các chuyên gia và đại biểu, trong đó có đại biểu Quốc hội Phan Đức Hiếu.
Phiên bản 4.0 với động lực khoa học công nghệ
Tại buổi tọa đàm, đại biểu Quốc hội Phan Đức Hiếu, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, đã đưa ra nhận định sâu sắc. Ông cho rằng nên gọi luật Thủ đô sửa đổi là "phiên bản 4.0", bởi vì nó gắn liền với việc coi khoa học và công nghệ là động lực chính cho tăng trưởng, đồng thời nâng cao chất lượng và hiệu quả phát triển.
Theo ông Hiếu, dự thảo luật Thủ đô sửa đổi đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội họp và cho ý kiến chỉnh lý. Thường vụ Quốc hội thống nhất rằng dự thảo này đã đủ điều kiện để trình vào kỳ họp đầu tiên của Quốc hội khóa XVI và không cần phải trình lại để xin ý kiến nữa.
Cơ chế và thẩm quyền đặc thù cho thủ đô
Phân tích sâu hơn, ông Hiếu nhấn mạnh rằng luật Thủ đô là luật hình thức, trao công cụ và thẩm quyền cho thủ đô. Nội dung chính của luật này tập trung vào cơ chế, ví dụ như giao cho Hà Nội quyền làm quy hoạch thủ đô, trong khi cách tiếp cận cụ thể sẽ là nội dung của các chính sách sau khi luật được trao quyền.
"Nếu thực sự trao cơ chế và thẩm quyền cho Hà Nội thì mới có thể triển khai được ý tưởng", ông Hiếu nêu rõ. Ông đánh giá việc sửa đổi luật Thủ đô lần này là cấp thiết, đặc biệt trong bối cảnh sắp tới, để đáp ứng yêu cầu thực tiễn, bối cảnh thay đổi, mục tiêu mới và đặc thù riêng biệt của Hà Nội so với các tỉnh thành khác.
Tiếp cận kinh tế và chính sách riêng biệt
Dưới góc độ kinh tế, ông Hiếu cho rằng đây là cách tiếp cận theo hướng "thúc vào cái tốt". Những nơi có cơ hội và tiềm năng cần có cơ chế để phát huy tối đa, và đây là phương pháp phù hợp trong kỷ nguyên mới.
Ông cũng phân tích rằng dự thảo luật Thủ đô sửa đổi lần này có dấu ấn đậm nét trong việc xây dựng chính sách riêng cho Hà Nội. "Riêng đối với Hà Nội, không cần dùng câu 'đặc thù' hay 'vượt trội' vì bản thân những nhà đầu tư và cơ hội kinh doanh ở Hà Nội đã là vượt trội rồi", ông nói. Vấn đề then chốt là Hà Nội cần một cơ chế tốt chứ không phải ưu đãi, và nên trao cho thành phố năng lực xây dựng chính sách vượt trội hơn so với các địa phương khác.
Nguyên tắc và nội dung cụ thể
Khi thiết kế cơ chế chính sách, ông Hiếu nhấn mạnh cần tính đến hai yếu tố:
- Cơ chế chính sách ngắn hạn để giải quyết ngay các bất cập.
- Cơ chế chính sách bài bản, chất lượng hướng đến mục tiêu dài hạn.
Về nội dung cụ thể, ông Hiếu chia sẻ quan điểm xuyên suốt của Ủy ban Kinh tế và Tài chính Quốc hội: "hãy cho Hà Nội cơ chế để làm cho miếng bánh to ra, phần chia vẫn như các tỉnh nhưng tự khắc phần nhận được sẽ nhiều hơn". Nguyên tắc chung là ưu đãi về thủ tục và cơ chế, đảm bảo minh bạch, nhanh nhạy và tạo thuận lợi.
"Phải trao cho Hà Nội năng lực và cơ chế để huy động năng lực xây dựng chính sách", ông Hiếu kết luận.
Cấu trúc và tiến độ dự thảo
Dự thảo luật Thủ đô sửa đổi bao gồm 9 chương và 36 điều, giảm 18 điều so với luật Thủ đô năm 2024. Phạm vi điều chỉnh liên quan đến vị trí, vai trò, cơ chế, chính sách đặc thù và trách nhiệm xây dựng, bảo vệ thủ đô.
Dự thảo dự kiến giao 180 thẩm quyền cho chính quyền Thành phố Hà Nội, trong đó có 84 thẩm quyền mới. Theo kế hoạch, dự thảo luật sẽ được trình Quốc hội xem xét và thông qua tại kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa XVI vào tháng 4 tới, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng cho sự phát triển của thủ đô.
