Mười hai ngày làm việc khẩn trương, những phiên thảo luận sôi động tại nghị trường Diên Hồng kể cả cuối tuần; 9 đạo luật và 31 nghị quyết mang tính bước ngoặt được thông qua; 39 nhân sự cấp cao được kiện toàn với sự đồng thuận gần như tuyệt đối. Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã khép lại, nhưng những thành công nổi bật đang mở ra một chặng đường mới đầy hứa hẹn cho đất nước. Đây không chỉ là kỳ họp định hình bộ máy mà còn là tiếng trống lệnh hối hả, giục giã cả dân tộc bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của đất nước.
Sức ép thời gian và bản lĩnh “làm ngay, làm bài bản”
Trong lịch sử lập pháp của nước nhà, hiếm có kỳ họp nào diễn ra trong bối cảnh đặc biệt với nhịp độ khẩn trương như Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. Chỉ một thời gian ngắn sau Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, gần 500 đại biểu mang theo hơi thở thực tiễn, niềm tin và kỳ vọng cháy bỏng của hàng chục triệu cử tri cả nước đã tề tựu về Thủ đô. Đất nước bước vào giai đoạn mới với những vận hội lớn đan xen vô vàn thách thức từ biến động địa chính trị, địa kinh tế toàn cầu. Trong bối cảnh đó, không có chỗ cho sự chần chừ hay “độ trễ” chuyển giao. Nhận thức sâu sắc sứ mệnh lịch sử, Quốc hội khóa XVI đã chọn tâm thế chủ động, tấn công vào mọi khó khăn ngay từ những phút giây đầu tiên.
Phát biểu tại phiên bế mạc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đúc kết: “Trước những yêu cầu mới của đất nước, Quốc hội khóa XVI đã chủ động, khẩn trương triển khai công việc ngay từ những ngày đầu với tinh thần quyết tâm cao, làm ngay, làm bài bản. Các vị đại biểu Quốc hội, dù tái cử hay lần đầu tham gia, đã phát huy cao độ trách nhiệm trước cử tri và Nhân dân; thể hiện rõ bản lĩnh, trí tuệ, khát vọng cống hiến; tận dụng tối đa thời gian, làm việc với cường độ cao, kể cả Thứ Bảy, Chủ nhật; đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết, sâu sắc, chất lượng, nhờ đó Kỳ họp đã hoàn thành khối lượng lớn các công việc.”
Sự “bài bản” được minh chứng qua lăng kính đại biểu. Đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy (Tây Ninh) ấn tượng: “Đây là kỳ họp rất sớm sau khi sửa Hiến pháp và các Luật. Thời gian họp ngắn hơn so với các nhiệm kỳ trước. Tuy nhiên, tôi đánh giá rất cao các cơ quan soạn thảo, tham mưu đã chuẩn bị cực kỳ tốt, kỹ lưỡng để Quốc hội xem xét thấu đáo. Các nội dung đưa ra bàn thảo đều là vấn đề vừa cấp bách, vừa quan trọng, đóng vai trò tiền đề cho hàng loạt chính sách tiếp theo. Dù thời gian gấp gáp, nhưng với tinh thần trách nhiệm cao, các đại biểu đã nghiên cứu khẩn trương, đưa ra những góc nhìn sâu sắc, được cử tri đồng tình, đánh giá cao.”
Có thể thấy, nhanh nhưng không vội, ngắn nhưng chất lượng là phương châm hành động xuyên suốt, biến áp lực thời gian thành động lực bứt phá của một Quốc hội đổi mới.
Sự đồng thuận tuyệt đối - cội nguồn sức mạnh kiến tạo
Một trong những nhiệm vụ hệ trọng hàng đầu của Kỳ họp thứ Nhất là công tác nhân sự - nền tảng cốt lõi bảo đảm sự vận hành thông suốt của cỗ máy quốc gia. Quốc hội khóa XVI đã ghi dấu ấn mạnh mẽ khi hoàn thành xem xét, quyết định cơ cấu tổ chức và bầu, phê chuẩn 39 nhân sự cấp cao của bộ máy Nhà nước chỉ trong 3 ngày đầu tiên. Quốc hội đã bầu Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ với sự tín nhiệm rất cao, gần như tuyệt đối. Những lá phiếu ấy không đơn thuần là lựa chọn cá nhân, mà là kết tinh của ý Đảng, lòng dân, biểu tượng của tinh thần đại đoàn kết và khát vọng chung về một bộ máy lãnh đạo liêm chính, kiến tạo, hành động quyết liệt.
Không khí đồng thuận mang tính thời đại được đại biểu Trần Hoàng Ngân (TP. Hồ Chí Minh) cảm nhận rõ nét: “Đây là kỳ họp đầu tiên của kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Tinh thần làm việc của các đại biểu Quốc hội rất mạnh mẽ và tràn đầy năng lượng. Chỉ sau 3 ngày, Quốc hội đã thảo luận và thống nhất xong về công tác nhân sự. Các đại biểu được giới thiệu và ứng cử cho các chức danh đều nhận được sự đồng thuận rất cao từ Quốc hội. Chúng ta đã củng cố và sắp xếp xong bộ máy nhân sự lãnh đạo của Quốc hội và Nhà nước, tạo bệ phóng vững chắc cho những bước tiến dài phía trước.”
Sự chặt chẽ, thận trọng và nghiêm túc trong công tác chuẩn bị nhân sự cũng là điểm sáng được Đại biểu Nguyễn Thị Thuỷ (Thái Nguyên) nhấn mạnh: “Dù thời lượng chương trình kỳ họp không dài, nhưng công tác nhân sự được chuẩn bị rất thận trọng và nghiêm túc. Tỷ lệ bỏ phiếu gần như đạt mức tuyệt đối không chỉ phản ánh sự chuẩn bị kỹ lưỡng mà còn cho thấy niềm tin sắt đá của Quốc hội vào những người đứng đầu thế hệ mới.”
Lập pháp chủ động, khơi thông nguồn lực
Nếu công tác nhân sự là “xây nền”, thì công tác lập pháp tại kỳ họp này chính là “khơi thông dòng chảy”. Quốc hội đã thông qua 9 luật và 31 nghị quyết, trong đó nhiều văn bản được thông qua với tỷ lệ 100% đại biểu có mặt tán thành. Đây là những “sản phẩm” lập pháp mang ý nghĩa sống còn, góp phần kịp thời thể chế hóa các Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đưa những quyết sách chính trị vĩ mô vào từng hơi thở của đời sống kinh tế - xã hội.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định: “Các chính sách ban hành tại Kỳ họp vừa mang đậm tinh thần đổi mới và hành động quyết liệt để tháo gỡ điểm nghẽn, vừa đảm bảo tính căn cơ, lâu dài, kịp thời đáp ứng yêu cầu thực tiễn, thúc đẩy phân cấp, phân quyền. Đồng thời quy định cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý hiệu quả các dự án tồn đọng, khơi thông nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội.”
Đặc biệt, sự linh hoạt chưa từng có tiền lệ đã xuất hiện khi Quốc hội chủ động điều chỉnh các sắc thuế để “cứu nguy” và tiếp sức cho nền kinh tế. Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh: “Việc kịp thời điều chỉnh linh hoạt các sắc thuế đã khẳng định sự chủ động, quyết liệt trong điều hành chính sách tài khóa và hỗ trợ doanh nghiệp, người dân vượt qua khó khăn.” Những “điểm nghẽn” về thể chế, những dự án “đắp chiếu” hàng chục năm cũng đã có lối thoát cơ chế.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân tái khẳng định: “Quốc hội đã thông qua nghị quyết giải quyết các dự án tồn đọng kéo dài, đây là điều mà người dân và cử tri đang rất mong chờ. Trong bối cảnh cần huy động mọi nguồn lực cho tăng trưởng, việc phá vỡ tình trạng ‘đóng băng’ của các dự án này là chìa khóa vàng để nền kinh tế tăng tốc.”
Khả năng “nhạy bén” trước diễn biến thời cuộc cũng được đánh giá cao. Đại biểu Trần Văn Lâm (Bắc Ninh) phân tích: “Điểm nhấn đặc biệt là sự linh hoạt kịp thời của Quốc hội trong việc nghe Chính phủ đề xuất các vấn đề ‘nóng’ từ thực tiễn. Các chính sách về thuế xăng dầu, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và cá nhân, thậm chí chính sách cho xe điện, đã được đưa ra để ứng phó với biến động thế giới. Sự linh hoạt này hỗ trợ trực tiếp cho mục tiêu tăng trưởng ‘hai con số’ đầy tham vọng nhưng hoàn toàn khả thi.”
Đại biểu Nguyễn Thị Thủy (Thái Nguyên) cũng tâm đắc: “Quốc hội đã linh hoạt bổ sung ngay các nội dung vào chương trình để đáp ứng yêu cầu thực tiễn... Điều này thể hiện sự nhạy bén của Chính phủ và sự đồng hành vô giá của Quốc hội trong việc thấu hiểu và sẻ chia với những khó khăn của người dân và doanh nghiệp.”
Hơi thở cuộc sống nơi nghị trường Diên Hồng
Thành công của Kỳ họp thứ Nhất không chỉ đo đếm bằng những con số đạo luật hay nghị quyết, mà còn được đong đầy bởi bầu không khí dân chủ, sôi động và ngập tràn hơi thở thực tiễn dưới vòm mái Diên Hồng. Khác với sự rụt rè thường thấy ở những nhiệm kỳ trước, tại kỳ họp này, những gương mặt đại biểu mới đã mang đến một luồng sinh khí mạnh mẽ. Họ không chỉ “bấm nút”, họ đã thực sự “đứng lên” để đối thoại, để truyền tải tiếng nói lấm láp bùn đất của nông dân, tiếng máy reo hối hả của công nhân và những trăn trở của giới doanh nhân vào từng trang luật.
Bà Nguyễn Thị Thủy xúc động chia sẻ: “Một điểm nhấn rất đặc biệt là mặc dù số lượng đại biểu lần đầu tham gia lớn, nhưng họ đã bắt nhịp với công việc cực nhanh. Số lượng đăng ký phát biểu rất đông, tiếng nói của họ mang hơi thở thực tiễn từ cơ sở, tạo ra một không khí nghị trường vô cùng mới mẻ và tích cực. Đoàn chủ tọa điều hành rất linh hoạt, tạo mọi điều kiện cho các đại biểu phát biểu. Những quyết sách được thông qua chính là lời hứa danh dự mà họ đã cam kết với cử tri trong đợt vận động bầu cử.”
Sự cống hiến hết mình đã tạo nên bức tranh nghị trường đa sắc và thực chất. Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) khẳng định: “Trung tâm của mọi hoạt động vẫn là đại biểu Quốc hội... Tinh thần làm việc thể hiện sự khẩn trương và nghiêm túc tột độ. Qua các buổi thảo luận tổ và hội trường, Quốc hội đã làm được những công việc khổng lồ, để lại dấu ấn đáng nhớ mà hiếm kỳ họp đầu tiên nào trước đây có được. Điều này khẳng định rõ ràng rằng Quốc hội đang hành động quyết liệt vì lợi ích tối thượng của đất nước và hạnh phúc của Nhân dân.”
Tầm nhìn 5 năm và khát vọng tăng trưởng “2 con số”
Bên cạnh những quyết sách giải quyết tình thế cấp bách, Quốc hội khóa XVI cũng hoàn thành nhiệm vụ kiến tạo con đường dài hạn cho dân tộc. Quốc hội đã dành nhiều thời gian thảo luận kỹ lưỡng, quyết định hệ thống các kế hoạch 5 năm (2026-2030), từ Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, Kế hoạch tài chính quốc gia đến Kế hoạch đầu tư công trung hạn. Cùng với đó là việc xem xét báo cáo công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, và quyết định thành lập thành phố Đồng Nai. Tất cả đều hướng tới mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng “2 con số” ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
Để những khát vọng không nằm trên giấy, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn gửi thông điệp mạnh mẽ tới Chính phủ và các địa phương: “Ngay sau Kỳ họp, khẩn trương tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả các luật, nghị quyết; ban hành đầy đủ văn bản hướng dẫn thi hành, tuyệt đối không để khoảng trống pháp lý, không để chậm trễ, bảo đảm quyết sách phát huy hiệu quả thiết thực trong thực tiễn.”
Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã khép lại, nhưng “kỷ nguyên vươn mình” của dân tộc Việt Nam mới chỉ thực sự mở ra. Với tư duy đổi mới mạnh mẽ, hành động quyết liệt, bám sát thực tiễn, cỗ máy lập pháp tối cao đã được “nhấn ga” ở mức cao ngay từ những chặng đường đầu tiên. Từ đây, những nguồn lực đang ngủ yên sẽ được đánh thức, những khát vọng sẽ được hiện thực hóa bằng những hành động cụ thể, tất cả hòa chung vào mục tiêu: “Đất nước phồn vinh, văn minh - Nhân dân ấm no, hạnh phúc.”
