Những Chuyến Đi Cơ Sở: Hình Ảnh Mẫu Mực Của Người Lãnh Đạo
Trong suốt hành trình nghề nghiệp, tôi không chỉ chứng kiến phong cách mẫu mực, gần dân, hiểu dân của người đứng đầu Đảng ta, mà còn cảm nhận sâu sắc ngọn lửa trách nhiệm, nhiệt huyết và liêm chính mà ông bền bỉ nhóm lên, gìn giữ và truyền lại cho thế hệ sau. Những việc làm, lời nói của ông như một kho tư liệu sống động, sâu lắng, trở thành nguồn cảm hứng vô tận cho những người làm báo chúng tôi. Mỗi bài viết, tôi luôn nỗ lực truyền tải ngọn lửa ấy đến bạn đọc, với nguyên tắc: phải là người thật, việc thật, mắt thấy tai nghe.
Đến Với Những Vùng Đất Khó Khăn Nhất
Như một thói quen đã định hình, mọi chuyến đi về cơ sở của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đều bắt đầu từ những thôn, bản có cuộc sống khó khăn nhất tại địa phương. Trên đường đi, ông quan sát tỉ mỉ từng chi tiết: từ đường làng, ngõ xóm, trường học, trạm y tế đến cách ăn mặc, đi lại và nói năng của người dân. Chúng tôi ghi chép cẩn thận những điều này để đưa vào bài viết, bởi qua những lần trò chuyện, ông nhấn mạnh rằng đây mới là thực tế sinh động cần được hiểu rõ; báo cáo chỉ là phần phụ họa, chưa chắc đã phản ánh đúng sự thật.
Tôi vẫn nhớ như in chuyến đi lên huyện biên giới Mường Lát (cũ), miền tây Thanh Hóa, vào đúng ngày Quốc khánh 2/9/2011. Đoàn từ Hà Nội di chuyển theo đường Hồ Chí Minh, không ghé qua Tỉnh ủy và mất hơn tám giờ đồng hồ mới đến xã Trung Lý (cũ). Cuộc làm việc với cấp ủy địa phương diễn ra tại nhà ông Vàng A Páo, bản Khằm I, với sự tham dự đông đảo của người dân. Khi cán bộ bản, xã báo cáo, Tổng Bí thư vừa lắng nghe, vừa nhìn từng gương mặt bà con với ánh mắt trìu mến, gần gũi. Theo đề nghị của ông, đoàn đã đi thăm nhiều gia đình, từ hộ khá giả đến những hộ nghèo khó, với mục đích tìm hiểu nguyên nhân tại sao cùng điều kiện như nhau, lại có sự chênh lệch về đời sống. Từ đó, những cách làm hay được nhân rộng, giúp người nghèo đúng với nhu cầu thực tế của họ.
Những Khoảnh Khắc Xúc Động Và Trách Nhiệm
Khi thăm và tặng quà gia đình chị Thào Thị Ly ở bản Khằm I, đôi mắt của người lãnh đạo cao nhất Đảng nhòe đi trước căn nhà đơn sơ chỉ khoảng 15 m2. Trong không gian lạnh lẽo, ngoài hai chiếc giường cũ và sáu túm ngô treo trên gác bếp, không còn thứ gì đáng giá. Chồng mất sớm, chị một mình nuôi ba con nhỏ. Giọng ông chùng xuống đầy xúc động khi trò chuyện với chị. Trong buổi làm việc với huyện, vấn đề đầu tiên ông yêu cầu thảo luận kỹ lưỡng là xóa đói, giảm nghèo. Như tự vấn lương tâm, ông chậm rãi nói: "Tại sao đất nước giành độc lập 66 năm rồi mà nhiều nhà dân vẫn đói nghèo như gia đình chị Ly? Không chỉ ở đây, mà nhiều vùng cao, vùng sâu khác cũng thế. Chúng ta đang có lỗi với dân đó các đồng chí ạ."
Gần ba nhiệm kỳ làm Tổng Bí thư, ông đã đi khắp các tỉnh, thành phố trên cả nước. Mỗi chuyến đi là một lần chúng tôi được trải nghiệm cuộc sống, trưởng thành trong nghề và hiểu sâu hơn về những quyết sách của Đảng, Nhà nước đối với địa phương. Chúng tôi "hòa nhịp" cùng những trăn trở của người đứng đầu Đảng, tìm kiếm hướng giải quyết để mang lại cuộc sống ấm no, bình yên cho nhân dân. Ngọn lửa nhiệt huyết trong ông cứ thế truyền vào từng con chữ, giúp bài viết có chiều sâu và sức lan tỏa mạnh mẽ hơn.
Viết Sự Thật Với Sự Truyền Cảm
Trong ký ức nghề nghiệp của tôi, hình ảnh Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn gắn liền với những chuyến đi cơ sở lặng lẽ và giản dị. Xe dẫn đường không hú còi, không có khẩu hiệu chào đón rầm rộ. Ông thường dành nhiều thời gian để gặp gỡ người dân hơn là làm việc với cấp ủy; lắng nghe nhiều hơn là nói. Không bao giờ ông đặt mình ở tư thế người "đi kiểm tra", mà là đến với dân, "đi để hiểu", để biết các chủ trương, chính sách đã được thực hiện đến đâu, còn vướng mắc gì và cần tháo gỡ như thế nào.
Cùng một vấn đề, nhưng Tổng Bí thư có cách nói khác nhau với người dân và cán bộ, khiến ai cũng cảm thấy dễ nghe, dễ hiểu. Ông cẩn trọng trong từng câu chữ, nhưng luôn mộc mạc, giản dị, không mang tính sách vở hay kinh viện. Mục tiêu của ông là để người nghe, người đọc hiểu đúng và sâu sắc vấn đề. Chúng tôi nhận ra rằng, viết về hoạt động của lãnh đạo không nên dùng ngôn từ trang trọng, hô hào, mà phải thấu hiểu những giá trị họ theo đuổi và thực hành hàng ngày. Chính sự thật ấy mới có sức truyền cảm lớn lao.
Chi Tiết "Lấy" Lòng Bạn Đọc
Khi tác nghiệp, chúng tôi không chỉ dựa vào báo cáo hay phát biểu tại các buổi làm việc, mà còn lắng nghe, tìm hiểu thực tế qua người dân, đồng thời ghi chép và quan sát sắc thái tình cảm của Tổng Bí thư trong mỗi câu chuyện. Những chuyến đi như thế thường khiến thời gian ăn, ngủ, nghỉ của phóng viên bị rút ngắn, nhưng chúng tôi tranh thủ từng phút để thu thập thông tin.
Thông thường, sau khi kết thúc chuyến công tác, ngoài việc đưa tin nhanh, Báo Nhân Dân còn có bài ghi chép để phản ánh đầy đủ, sinh động và sâu sắc nhất hoạt động của các đồng chí lãnh đạo chủ chốt. Bài ghi chép chú trọng khai thác những chi tiết mang "sức nặng" báo chí mà tin tức thông thường không thể chuyển tải hết. Chẳng hạn, những lần ông và đoàn dừng ăn cơm dọc đường trong chuyến công tác tại Hà Tĩnh, hay khi di chuyển từ Lâm Đồng (cũ) đến Đắk Nông (cũ); những lần ông quan sát từng gốc cam và trò chuyện với chủ trang trại ở Yên Bái (cũ); hay cùng ngồi ăn thanh long và thăm vườn cây ăn trái của một gia đình ở Vĩnh Long (cũ) – đó là những khoảnh khắc chúng tôi bám sát nhất, ghi chép tỉ mỉ không chỉ nội dung mà cả cử chỉ, tình cảm thân tình giữa Tổng Bí thư và người dân.
Càng ngày, chúng tôi càng hiểu rằng những chi tiết nhỏ như vậy mới chính là yếu tố "lấy" được lòng bạn đọc. Mong muốn của nhóm phóng viên chuyên trách là trước hết tin, bài phải đúng và trúng, sau đó mới đến hay và truyền cảm. Do đó, bài ghi chép không chỉ miêu tả sinh động hiện thực cuộc sống mà còn phân tích sâu những câu nói mang tầm khái quát, có tính chỉ đạo cao, sau này trở thành câu "cửa miệng" của nhân dân. Ví dụ như những câu nói về phòng chống tham nhũng, tiêu cực: "Không có vùng cấm; không có ngoại lệ"; "Lò nóng lên rồi thì củi tươi, củi khô vào đây cũng phải cháy". Hay như "Tiền bạc lắm mà làm gì, chết có mang theo được đâu. Danh dự mới là điều thiêng liêng, cao quý nhất"; hoặc "Cua cậy càng, cá cậy vây". Những câu nói ấy đến nay vẫn được nhắc đến nhiều nhờ sự phân tích và "găm" vào lòng người đọc của báo chí.
Hành Trình Truyền Lửa Nhiệt Huyết
Nhớ lại những năm tháng làm báo, tôi càng thấm thía giá trị của những ngày được tháp tùng và phản ánh hoạt động của cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng. Ông không chỉ là nhà lãnh đạo có tâm, có tầm, đã nhóm lửa, giữ lửa và truyền lửa một cách bền bỉ, hiệu quả cho cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, mà còn là nguồn cảm hứng vô tận cho báo chí. Phong cách chuẩn mực, lối sống giản dị, gần gũi, trong sáng, liêm chính và khiêm nhường, một lòng vì nước, vì dân của ông để lại ấn tượng sâu đậm.
Với tôi, ông không chỉ là người lãnh đạo cao nhất của Đảng, là người thầy của báo chí, mà còn như người cha trong cuộc sống đời thường. Được viết về ông là điều quý giá nhất trong sự nghiệp của tôi – một hành trình truyền lửa nhiệt huyết đến bạn đọc, khắc họa chân dung một con người vĩ đại qua những điều giản dị nhất.
