Ukraine đang đối mặt với cuộc khủng hoảng phòng không nghiêm trọng khi nguồn cung tên lửa đánh chặn Patriot PAC-3 cạn kiệt, khiến các đơn vị phòng không bất lực trước các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo của Nga. Theo tờ The Kyiv Independent, tình trạng thiếu hụt này đã được thể hiện rõ trong cuộc tấn công lớn thứ hai vào Ukraine chỉ trong vòng bốn ngày, nhắm vào thủ đô Kyiv, khiến ít nhất 22 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương.
Chuyên gia quân sự cảnh báo hậu quả nghiêm trọng
Ông Serhii "Flash" Beskrestnov, chuyên gia quân sự và cố vấn cho Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, hôm 6.7 cho biết: "Chúng tôi đơn giản là không có tên lửa. Chúng tôi không có gì để đối phó với tên lửa đạn đạo". Ông nhấn mạnh rằng hầu như tất cả tên lửa đạn đạo đều trúng mục tiêu, và nếu tình trạng này tiếp diễn, Nga sẽ phá hủy toàn bộ cơ sở hạ tầng trọng yếu của Ukraine.
Chi tiết cuộc tấn công ngày 6/7
Không quân Ukraine cho biết cuộc tấn công mới nhất của Nga bao gồm 23 tên lửa đạn đạo, 6 tên lửa chống hạm 3M22 Zircon "bội siêu âm", 39 tên lửa hành trình thông thường và 351 UAV tấn công. Khi không còn tên lửa đánh chặn PAC-3 dự trữ, các tổ lái phòng không Ukraine chỉ có thể bất lực nhìn cả 23 tên lửa đạn đạo và 6 tên lửa Zircon lao xuống thành phố và vùng lân cận. Phòng không Ukraine chỉ ngăn chặn được 37 tên lửa hành trình và 326 UAV tấn công, nhưng tên lửa đạn đạo vẫn là thách thức khó khăn nhất vì tốc độ quá lớn.
Tổng thống Zelensky thừa nhận thất bại
Tổng thống Volodymyr Zelensky, trong tuyên bố đăng trên mạng xã hội vài giờ sau cuộc tấn công, cho biết phòng không Ukraine "đã làm tốt hôm nay trong việc đánh chặn UAV và tên lửa hành trình", nhưng đã không đánh chặn được tên lửa đạn đạo Nga vì không được cung cấp đủ tên lửa đánh chặn.
Hệ thống Patriot và sự phụ thuộc vào Mỹ
Ukraine phụ thuộc vào hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất, sử dụng tên lửa đánh chặn PAC-3 MSE để bắn hạ tên lửa đạn đạo. Loại tên lửa PAC-3 tinh vi và đắt đỏ này đánh chặn bằng cách va chạm trực tiếp giữa không trung. Chiến tranh tại vùng Vịnh đã làm cạn kiệt nguồn cung loại tên lửa có nhu cầu cao này, đồng thời khiến số tên lửa dự kiến dành cho Ukraine bị chuyển hướng sang quân đội Mỹ và các đồng minh tại vùng Vịnh.
Hạn chế của các hệ thống phòng không khác
Patriot là một trong số ít hệ thống trên thế giới có thể đối phó hiệu quả với tên lửa đạn đạo và bội siêu âm. Các hệ thống khác do đối tác phương Tây cung cấp cho Ukraine, như SAMP/T của Pháp-Ý, không thể đánh chặn tên lửa đạn đạo. Đại tá Yurii Ihnat, Trưởng phòng Truyền thông của Không quân Ukraine, nói với báo Kyiv Independent: "Hệ thống SAMP/T đã có mặt tại Ukraine từ lâu và thậm chí đã bắn hạ máy bay Nga. Nhưng chúng tôi phải hy vọng vào phiên bản nâng cấp có thể bảo vệ chúng tôi trước tên lửa đạn đạo ngày hôm nay".
Nỗ lực phát triển phòng không nội địa
Ukraine cũng đang nỗ lực phát triển hệ thống phòng không đánh chặn tên lửa đạn đạo nội địa. Fire Point, tập đoàn quốc phòng Ukraine đứng sau các UAV tấn công FP-1 và FP-2 cùng tên lửa hành trình "Flamingo", đã và đang phát triển hệ thống phòng không "Freya", được thiết kế đặc biệt để đánh chặn tên lửa đạn đạo. Dù Fire Point đã công bố một cuộc thử nghiệm thành công vào ngày 3.6, nhưng ngay cả những đánh giá lạc quan nhất cũng cho rằng hệ thống này vẫn còn nhiều tháng nữa mới đạt được năng lực hoạt động ban đầu.
Lời kêu gọi tăng cường viện trợ
Ông Yurii Ignat cho biết trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình quốc gia Ukraine: "Cần phải có thứ gì đó để bắn hạ tên lửa đạn đạo. Có đủ hệ thống, nhưng cần có nguồn cung cấp tên lửa liên tục. Người Nga đang lợi dụng việc Ukraine và trên thế giới đang thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa đánh chặn PAC-2 và PAC-3, vì vậy họ tập trung nhiều hơn vào các đòn tấn công bằng tên lửa đạn đạo".
