Đầu tháng 4/2026, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Lai Châu nhận được một nguồn tin đặc biệt từ một người dân ở huyện Sìn Hồ. Người này gửi đơn trình báo nặc danh về một bưu kiện nghi ngờ có liên quan đến hành vi làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Theo thông tin phản ánh, do nhận thức pháp luật còn hạn chế và không biết chữ, người này không đủ điều kiện tham gia thi sát hạch lái xe. Khi xem các video quảng cáo trên mạng xã hội, họ tưởng đây là dịch vụ hỗ trợ chính thống của cơ quan nhà nước nên đã đặt mua một bộ giấy phép lái xe. Tuy nhiên, khi nhận bưu kiện với vỏ bọc "Shop quần áo Bùi Thúy Minh Nga", họ phát hiện tấm thẻ nhựa có chất lượng in ấn kém. Không thể trả hàng, lo sợ bị liên đới và bức xúc vì bị lừa, nạn nhân đã gửi đơn phản ánh giấu tên tới cơ quan công an.
Manh mối từ bưu kiện
Manh mối từ bưu kiện trùng khớp với dữ liệu trinh sát kỹ thuật số thu thập trước đó. Từ tháng 3/2026, qua nắm tình hình trên không gian mạng, trinh sát Phòng CSHS đã phát hiện trang Facebook "Dịch vụ Lộc Phát" và nhiều hội nhóm Telegram quảng cáo nhận làm các loại giấy tờ giả. Các loại tài liệu từ thẻ CCCD, giấy phép lái xe đến văn bằng, chứng chỉ, thẻ ngành công an, quân đội đều được rao bán công khai với lời cam kết "uy tín, không cọc, bao soi".
Các đối tượng sử dụng tài khoản ảo, sim rác và nhóm kín mã hóa để ẩn danh. Chúng chấp nhận chi tiền chạy quảng cáo để mở rộng tệp khách hàng. Đại tá Phạm Hải Đăng, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu, Trưởng ban chuyên án, nhận định: "Các đối tượng dám công khai trên mạng xã hội là thách thức cơ quan bảo vệ pháp luật. Việc bóc gỡ đường dây này nhằm bảo vệ uy tín, danh dự của ngành."
Cuộc chạy đua truy vết
Khó khăn lớn nhất là các đối tượng cắt đứt hoàn toàn mối liên hệ vật lý. Chúng chưa từng gặp mặt nhau, chỉ kết nối qua nhóm kín Telegram. Việc sử dụng sim rác, tài khoản ngân hàng ảo, tạo vận đơn qua ứng dụng và gọi người giao hàng ngẫu nhiên gây gián đoạn truy vết. Trung tá Yên Văn Sâm, Phó Trưởng phòng CSHS, đánh giá: "Khó khăn lớn nhất là khi thực hiện chuyên án, các đối tượng cắt đứt hoàn toàn mối liên hệ vật lý."
Thượng úy Đinh Trung Sơn, trinh sát tham gia chuyên án, cho biết việc truy vết theo địa chỉ IP liên tục đi vào ngõ cụt do các đối tượng ẩn mình sau dải IP ảo. Ban chuyên án chuyển hướng chiến thuật, lấy dữ liệu từ các bưu cục làm điểm đột phá. Bám theo dòng chảy vật lý của hàng hóa, trinh sát vẽ lại sơ đồ phân quyền của "đầu não" Phạm Văn Khánh tại Nghệ An.
Dây chuyền sản xuất "công nghiệp"
Hồ sơ điều tra cho thấy đây là dây chuyền sản xuất khép kín, gồm các khâu tìm kiếm, thiết kế, in ấn và phân phối. Các đối tượng kiểm soát dòng tiền "đen" tinh vi. Từ tháng 7/2024 đến khi bị bắt, Khánh thu lợi gần 400 triệu đồng. Để trả lương cho mạng lưới, Khánh dùng tài khoản mang tên "Bùi Thúy Minh Nga". Hắn chỉ đạo Khương xé nhỏ số tiền thanh toán thành nhiều lần chuyển khoản dưới hạn mức quét sinh trắc học để qua mặt ngân hàng. Tương tự, Nguyễn Văn Huyên tại Gia Lai nhận tiền qua tài khoản mua lại và thiết lập nguyên tắc không giao dịch trên 10 triệu đồng. Tại TPHCM, Phạm Văn Mười Một điền số điện thoại của mình vào cả mục người nhận lẫn người gửi khi tạo ứng dụng giao hàng để cắt đứt danh tính.
Đột kích đồng loạt
Ngày 23/4/2026, ngay khi đơn hàng của Mười Một được mang ra bưu cục, các mũi trinh sát ập vào khống chế. "Đối tượng rất ngỡ ngàng, không hiểu tại sao cơ quan công an lại có thể truy vết được," Thượng úy Đinh Trung Sơn kể lại. Việc khống chế Một tại TPHCM tạo tiền đề để Ban chuyên án bước vào giai đoạn 2: lội ngược dòng ra miền Trung và Tây Nguyên.
Đại tá Vũ Tiến Văn, Trưởng phòng CSHS, cho biết: "Việc đối tượng Một sa lưới mới chỉ là phần lá và phần cành của một tổ chức có hệ thống." Ban chuyên án quyết định lật ngược dòng thời gian, rà soát các vụ án làm giả giấy tờ quy mô lớn trên toàn quốc. Chìa khóa là tập hồ sơ cũ của một vụ án do Công an TP Thanh Hóa khởi tố từ năm 2020. Qua sàng lọc 17 đối tượng, trinh sát phát hiện Nguyễn Văn Huyên có biểu hiện tài chính bất minh. Huyên có kỹ năng công nghệ, tiền án làm giả con dấu, đã rời Hải Phòng vào Tây Nguyên sinh sống.
Từ tọa độ của Huyên tại Gia Lai, trinh sát xác định Phạm Văn Khánh và Phạm Văn Khương tại Nghệ An. Trung tá Đao Văn Dũng, Đội trưởng Phòng CSHS, kể: "Suốt 2 tháng, chúng tôi vượt hơn 2.000 cây số, hóa trang thành xe ôm, người giao hàng để bám nắm đối tượng. Thậm chí, trinh sát phải bám theo từng chuyến xe khách dọc tuyến Gia Lai - TPHCM để định vị lộ trình dịch chuyển của hàng."
Ngày 15/5/2026, các tổ công tác đồng loạt đột kích sào huyệt tại Nghệ An và Gia Lai. Tại Gia Lai, xưởng in của Huyên nằm sâu trong hẻm, được trang bị camera cảnh giới. Khi tổ công tác ập vào, đối tượng hốt hoảng tung cửa sau tháo chạy nhưng bị khóa chặt. Lực lượng chức năng thu giữ 5 máy in màu, máy dập dấu chìm cùng nhiều phôi thẻ giả. Tại Nghệ An, hai anh em Khánh và Khương chống trả quyết liệt, cố gắng đập phá thiết bị điện tử để tiêu hủy dữ liệu. Tuy nhiên, trinh sát đã nhanh chóng quật ngã, phong tỏa và trích xuất dữ liệu thành công. Kết quả đối chiếu cho thấy file thiết kế thẻ CCCD giả trên điện thoại của Khánh hoàn toàn khớp với file trong máy tính của Huyên.
Hậu quả và xử lý
Sau khi bắt giữ 8 đối tượng, Đại tá Vũ Tiến Văn đặt vấn đề: "Gần 10.000 giấy tờ giả đang nằm ở đâu, gây nguy hiểm gì cho xã hội và phải thu hồi bằng cách nào?" Dữ liệu điện tử cho thấy nhóm đối tượng đã sản xuất và bán ra khoảng 10.000 giấy tờ giả các loại, trong đó hơn 5.600 tài liệu thuộc nhóm nhạy cảm như thẻ ngành công an, quân đội, thẻ đảng viên và thẻ CCCD. Ước tính 50-70% lượng giấy tờ giả đã lọt ra thị trường. Đại tá Phạm Hải Đăng cảnh báo: "Người mua những giấy tờ này đều có mục đích mờ ám để lẩn trốn, lừa đảo. Thậm chí, cán bộ, công chức sử dụng để lừa dối cơ quan tổ chức."
Hơn 300 con dấu, chữ ký của các cơ quan từ Trung ương đến địa phương bị làm giả. Đại tá Vũ Tiến Văn giải thích: "Ví dụ, làm giả bằng đại học có dấu và chữ ký của hiệu trưởng năm 2020. Trinh sát phải xác minh ai là hiệu trưởng thời điểm đó, thu thập mẫu chữ ký và con dấu gốc để giám định. Hơn 300 cơ quan bị làm giả là ngần ấy lần anh em phải lặn lội."
Hiện Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Lai Châu phối hợp với các cơ quan khối Nội chính, Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy và Thanh tra tỉnh để thống nhất xử lý. Đại tá Phạm Hải Đăng khẳng định: "Mọi trường hợp mua bán, sử dụng giấy tờ giả, dù là công dân hay cán bộ, đảng viên, đều sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định."
