Một người đàn ông 50 tuổi ở Giang Môn, Quảng Đông, Trung Quốc suýt mất mạng vì ăn cơm nguội để tủ lạnh nhiều ngày. Ông Trần luôn tự hào về sức đề kháng tốt, ăn uống đơn giản, ít ốm đau. Tuy nhiên, thói quen tiết kiệm đã khiến ông gặp họa.
Ăn cơm nguội hỏng và hậu quả nghiêm trọng
Trưa hôm đó, ông Trần thấy hộp cơm nguội trong tủ lạnh có bề mặt nhớt, mùi chua nhưng vẫn rang lên ăn vì nghĩ dầu mỡ sôi sẽ diệt vi khuẩn. Chỉ 3 giờ sau, ông đau quặn bụng, nôn mửa, tiêu chảy mất kiểm soát. Ông nhanh chóng kiệt sức, mồ hôi vã ra, hơi thở đứt quãng. Người nhà gọi cấp cứu đưa ông đến bệnh viện, mạch mờ, huyết áp tụt sâu, rơi vào sốc nhiễm độc.
ICU và suy thận cấp
Tại ICU, các chỉ số sinh tồn của ông Trần đều báo động đỏ. Độc tố trong máu kích hoạt chuỗi sụp đổ nội tạng: gan nhiễm độc, thận suy cấp tính. Các bác sĩ phải chạy máy lọc máu liên tục suốt ngày đêm. Dù giữ được mạng sống, chức năng thận của ông bị hủy hoại nghiêm trọng, để lại di chứng suy thận lâu dài, gan cũng tổn thương.
Thủ phạm: Vi khuẩn Bacillus cereus
Theo các bác sĩ, thủ phạm là vi khuẩn Bacillus cereus, tác nhân gây hội chứng cơm chiên. Đây là ngộ độc thực phẩm liên quan đến cơm hâm lại, gây nôn mửa, tiêu chảy hoặc cả hai. Cơm chín để ở nhiệt độ phòng vài giờ tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn phát triển. Bacillus cereus đặc biệt phát triển mạnh trong thực phẩm giàu tinh bột như gạo, mì ống, khoai tây, bánh ngọt, nhưng cũng có thể nhiễm vào thịt, rau, sữa, bánh pudding, súp.
BS. Jeff Druck, khoa cấp cứu Trường Y khoa Đại học Utah, giải thích: Bacillus cereus tồn tại trong đất, không gây vấn đề cho đến khi có tinh bột và nhiệt độ phù hợp để sinh sôi. Cơm trắng, cơm chiên để ở nhiệt độ phòng một thời gian, vi khuẩn có thể phát triển đến mức gây bệnh.
Hai dạng ngộ độc và triệu chứng
Có hai loại ngộ độc do B. cereus: độc tố ruột gây tiêu chảy (vi khuẩn sinh độc tố ở ruột non) và dạng nôn (độc tố hình thành trong thức ăn trước khi ăn, nôn là triệu chứng chính). Dạng nôn liên quan chặt chẽ nhất với gạo. Triệu chứng bao gồm nôn, tiêu chảy, sốt, buồn nôn, đau bụng, chuột rút. Thời gian khởi phát từ 30 phút đến 6 giờ sau khi ăn. Hầu hết hồi phục trong 24 giờ, nhưng hiếm gặp biến chứng nghiêm trọng.
Khuyến cáo phòng ngừa
Chuyên gia khuyến cáo: bảo quản cơm, mì ống nơi khô ráo; rửa tay trước khi chế biến; nấu chín hoàn toàn; làm nguội nhanh và cho vào tủ lạnh trong vòng 2 giờ; hâm nóng lại thức ăn thừa trên 75°C, chỉ hâm một lần; không ăn thực phẩm quá 2 ngày dù bảo quản trong tủ lạnh nếu có dấu hiệu nghi ngờ.
