Ngày 18.5, Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 34 về việc sắp xếp thôn, tổ dân phố (TDP) và bố trí, sử dụng, chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, TDP. Tiếp đó, ngày 20.5, Thủ tướng ban hành Chỉ thị số 21 yêu cầu triển khai trên cả nước.
Thông qua đề án sắp xếp trước 30.6
Theo Chỉ thị 21, việc sắp xếp thôn, TDP phải phù hợp tiêu chí của Chính phủ và yêu cầu quản lý địa phương khi vận hành chính quyền 2 cấp. Cần xem xét đầy đủ yếu tố lịch sử, văn hóa, phong tục, tập quán, địa lý, quốc phòng, an ninh và sự gắn kết cộng đồng, nhất là vùng miền núi, biên giới, hải đảo, dân tộc thiểu số và tôn giáo. Sắp xếp phải gắn với nâng cao hiệu quả quản trị cơ sở, thúc đẩy chuyển đổi số, đáp ứng phát triển bền vững và mục tiêu tăng trưởng "2 con số".
UBND tỉnh, thành xây dựng phương án tổng thể trước ngày 10.6, bao gồm kiện toàn đội ngũ không chuyên trách và chính sách hỗ trợ. UBND cấp xã lấy ý kiến nhân dân, trình HĐND thông qua đề án, hoàn thành trước 30.6.
Ông Phan Trung Tuấn, Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương (Bộ Nội vụ), cho biết việc triển khai không gặp khó khăn lớn. Các địa phương bám sát tiến độ, Bộ Nội vụ chưa nhận phản hồi về khó khăn liên quan tiêu chí dân số, diện tích.
Định hướng chung là tinh gọn đầu mối, giảm số thôn, TDP, phù hợp quy mô dân số và đặc thù vùng miền. Bộ Nội vụ nhấn mạnh không làm vội, cứng nhắc hay chạy theo chỉ tiêu số lượng.
Giữ tên gọi gắn với lịch sử, văn hóa địa bàn
Ngày 2.6, HĐND TP.Hà Nội thông qua nghị quyết sắp xếp giảm từ 5.467 thôn, TDP xuống 2.755 (giảm 49,6%). Số người hoạt động không chuyên trách giảm từ 17.696 xuống 12.909 người.
Tại P.Hà Đông, phương án giảm 40% còn 67 TDP. Ông Nguyễn Mậu Quỳnh (69 tuổi, thủ từ đình làng Vạn Phúc) cho biết người dân mong muốn TDP sau sắp xếp có tên gắn với 2 tên làng cũ. Bà Trần Thị Lương An, Chủ tịch UBND P.Hà Đông, cho biết phường sẽ lấy ý kiến nhân dân, quan điểm giữ tên cũ nhưng tiếp thu nguyện vọng thay đổi.
Tại P.Tùng Thiện (Hà Nội), phường giảm từ 31 TDP xuống 12 (giảm 61%). Bí thư Đảng ủy Đỗ Thị Lan Hương cho biết nguyên tắc đặt tên chữ, không dùng số để giữ địa danh lịch sử.
Nhiều địa phương cho rằng tên gọi là vấn đề khó khăn nhất. Tại Nghệ An, từ 3.797 thôn bản, TDP giảm còn 2.026, có 225 đơn vị đặc thù chưa đạt chuẩn được giữ nguyên. Việc đặt tên mới gây tranh luận nhưng đã được vận động, người dân cơ bản đồng thuận.
Tại Thanh Hóa, từ 4.126 thôn bản, TDP giảm còn 1.708, giữ 225 đơn vị đặc thù. Bà Trần Thị Huệ, Chủ tịch UBND xã Tiên Trang, cho biết việc chọn tên thôn mới mất nhiều thời gian, đến 11.6 vẫn còn 2 đơn vị chưa thống nhất.
Sớm hướng dẫn giải quyết chế độ cho cán bộ nghỉ việc
Kiện toàn đội ngũ không chuyên trách và giải quyết chế độ cho người nghỉ việc là vấn đề nóng. Tại P.Tùng Thiện, sau sắp xếp có TDP rộng 7 km² với 700 hộ, trong khi TDP cạnh đó 0,7 km² có 1.000 hộ, gây khó khăn trong áp dụng quy định bổ sung tổ phó.
Tại Hà Tĩnh, sắp xếp 1.823 thôn bản, TDP thành 749 mới, giữ 78 đơn vị đặc thù, giảm hơn 1.700 người không chuyên trách. Tỉnh dự kiến tiết kiệm 116 tỉ đồng/năm và có chế độ hỗ trợ thỏa đáng.
Quảng Ninh giảm từ 1.452 thôn bản, TDP xuống 624 (giảm 57%). Hải Phòng yêu cầu quy mô hộ sau sắp xếp đạt chuẩn, khuyến khích thôn từ 400 hộ, TDP từ 550 hộ trở lên.
Ông Phan Trung Tuấn cho biết Bộ Nội vụ đang tổng hợp để sớm ban hành văn bản hướng dẫn thống nhất về chế độ chính sách cho các địa phương.
