Đề Xuất Sàn Đấu Giá Tài Sản Trực Tuyến Do Bộ Công An Quản Lý: Cần Cơ Chế Bảo Đảm An Toàn
Theo Bộ Tư pháp, tính đến cuối năm 2025, cả nước có gần 1.200 đấu giá viên hành nghề tại gần 500 tổ chức đấu giá tài sản, bao gồm 33/34 trung tâm dịch vụ bán đấu giá tài sản và các doanh nghiệp đấu giá tại các tỉnh, thành phố. Từ tháng 7/2017 đến tháng 12/2025, các tổ chức này đã tổ chức hơn 336.000 cuộc đấu giá, với số tiền thù lao dịch vụ đạt hơn 4.000 tỉ đồng và nộp ngân sách nhà nước hơn 1.700 tỉ đồng.
Rủi Ro Và Đề Xuất Từ Chuyên Gia
Ông Ngụy Cao Thắng, Giám đốc Trung tâm dịch vụ đấu giá tài sản TP.HCM, nhận định rằng đấu giá trực tuyến có thể hạn chế các biểu hiện thông đồng theo cách truyền thống, nhưng chưa thể loại trừ hoàn toàn khả năng thao túng, dàn xếp hoặc can thiệp bất hợp pháp vào dữ liệu. "Rủi ro lớn nhất đối với người tham gia không chỉ là việc không trúng đấu giá, mà là nguy cơ không thể tự mình kiểm tra đầy đủ mức độ công bằng của quá trình cạnh tranh", ông Thắng phân tích.
Ông cho rằng niềm tin thị trường cần được củng cố bằng cơ chế xác thực mạnh, lưu vết dữ liệu đầy đủ và kiểm tra độc lập để đấu giá trực tuyến đạt hiệu quả như kỳ vọng.
Dự Thảo Luật Đấu Giá Tài Sản (Sửa Đổi)
Dự thảo tờ trình chính sách của luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) quy định rõ chức năng của cổng đấu giá tài sản quốc gia do Bộ Tư pháp quản lý, vận hành để đăng thông báo đấu giá. Trong khi đó, việc vận hành, quản lý nền tảng đấu giá trực tuyến của sàn đấu giá tài sản công do Bộ Công an thực hiện, được kết nối tích hợp vào cổng đấu giá tài sản quốc gia.
Cụ thể, tại điều 39 dự thảo về đấu giá bằng hình thức trực tuyến, sửa đổi theo hướng quy định việc đấu giá trực tuyến thực hiện trên sàn đấu giá tài sản công do Bộ Công an xây dựng, hoặc trang thông tin đấu giá trực tuyến của các tổ chức hành nghề đấu giá tài sản. Dự thảo cũng bổ sung quy định về yêu cầu kỹ thuật, lộ trình thực hiện và chính sách hỗ trợ để đảm bảo an toàn thông tin.
Ý Kiến Từ Sở Tư Pháp TP.HCM
Tại hội thảo lấy ý kiến về luật Đấu giá tài sản (sửa đổi), đại diện Sở Tư pháp TP.HCM cho biết "sàn đấu giá tài sản công do Bộ Công an xây dựng" là thuật ngữ mới, chưa được giải thích rõ và chưa có quy định cụ thể trong hệ thống pháp luật hiện hành.
Sở đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu làm rõ khái niệm, phạm vi, chức năng, cơ chế vận hành của sàn đấu giá tài sản công, đồng thời rà soát để bảo đảm không chồng chéo, trùng lặp về thẩm quyền quản lý nhà nước và hoạt động cung cấp dịch vụ đấu giá tài sản.
Giải Pháp Để Tránh Rủi Ro
Ông Ngụy Cao Thắng đề xuất bổ sung trong luật Đấu giá tài sản một chương hoặc mục độc lập về đấu giá trực tuyến, với các nội dung cụ thể:
- Khái niệm và nguyên tắc vận hành.
- Điều kiện của nền tảng và tiêu chuẩn công khai thông tin.
- Phương thức trả giá, xác nhận kết quả, lưu trữ dữ liệu.
- Giải quyết sự cố và xử lý tranh chấp.
Ông nhấn mạnh cần quy định bắt buộc cơ chế định danh điện tử và xác thực người tham gia đấu giá trực tuyến, gắn với hệ thống định danh điện tử quốc gia cho cá nhân và thông tin đăng ký doanh nghiệp cho tổ chức. Chỉ khi định danh được bảo đảm, nguyên tắc công khai, minh bạch và bình đẳng mới có giá trị thực chất.
Ngoài ra, cần hoàn thiện quy định về tiền đặt trước, thanh toán và hoàn trả trong đấu giá trực tuyến theo hướng liên thông với ngân hàng, thanh toán số và đối soát tự động. Luật cũng cần quy định rõ dữ liệu trả giá, dữ liệu đăng nhập, và biên bản điện tử là căn cứ xác định trình tự, diễn biến và kết quả phiên đấu giá.
Thực Trạng Và Cảnh Báo
Trong năm 2025, Thanh tra Sở Tư pháp TP.HCM đã ban hành 2 quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 2 tổ chức hành nghề đấu giá, với tổng số tiền xử phạt 17 triệu đồng. Sở cũng nhận được 38 đơn, thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh liên quan đến lĩnh vực đấu giá tài sản, với nội dung phức tạp và phạm vi trải rộng.
Ông Thắng kết luận: "Cổng đấu giá tài sản quốc gia không chỉ là nơi đăng tải thông tin mà còn là hạ tầng chuẩn hóa dữ liệu, hỗ trợ giám sát, thống kê, cảnh báo rủi ro và kết nối liên thông với các cơ sở dữ liệu có liên quan". Đồng thời, cần bổ sung các hành vi bị nghiêm cấm và chế tài xử lý riêng đối với gian lận công nghệ trong đấu giá trực tuyến.
