Quân đội Mỹ được cho là đã bí mật dẫn đường cho các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz trong những tuần gần đây, theo thông tin từ các quan chức am hiểu vấn đề.
Chi tiết vụ việc
Tờ New York Times dẫn lời các quan chức ngày 31/5 cho biết, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã phối hợp dẫn đường cho khoảng 70 tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz trong vòng ba tuần qua. Một quan chức tiết lộ, hầu hết các tàu đã tắt bộ phát đáp (thiết bị định vị) để tránh bị lực lượng Iran phát hiện. Các tàu này được cho là đã sử dụng một làn đường hàng hải gần bờ biển Oman hơn. Hiện tại, CENTCOM chưa đưa ra bình luận chính thức về thông tin này.
Bối cảnh căng thẳng
Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, Iran đã phong tỏa một phần eo biển Hormuz, nơi từng xử lý khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ và khí hóa lỏng (LNG) toàn cầu. Bất chấp lệnh ngừng bắn đạt được vào ngày 8/4, lưu lượng giao thông qua điểm nghẽn chiến lược này vẫn giảm nghiêm trọng, từ khoảng 150 tàu mỗi ngày trước xung đột xuống còn chưa đầy 10 tàu. Hàng chục nghìn thủy thủ trên khoảng 1.600-2.000 tàu, bao gồm cả tàu chở dầu và khí đốt, vẫn đang bị mắc kẹt ở Vùng Vịnh.
Phản ứng của Iran
Ban đầu, Tehran cấm quá cảnh qua eo biển Hormuz đối với các tàu thuyền đến từ các quốc gia thù địch để đáp trả các cuộc không kích của Mỹ và Israel. Sau đó, Tehran tuyên bố các tàu từ các nước thứ ba có thể đi qua nếu họ nộp phí và tuân thủ các hướng dẫn quân sự.
Phản ứng của Mỹ
Đáp lại động thái này của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh triển khai lệnh phong tỏa hàng hải đối với các cảng của Iran kể từ ngày 13/4. Ông cũng công bố sáng kiến mang tên “chiến dịch tự do” nhằm hộ tống các tàu thương mại của các quốc gia trung lập bị mắc kẹt ở Vùng Vịnh do chiến sự. Tuy nhiên, ông đã công khai đình chỉ sáng kiến này chưa đầy 48 giờ sau đó, được cho là sau khi Ả Rập Xê Út từ chối cho phép các lực lượng Mỹ sử dụng căn cứ không quân Prince Sultan hoặc bay qua không phận của mình.
Theo RT, diễn biến mới nhất cho thấy Mỹ vẫn đang tìm cách duy trì hoạt động hàng hải tại khu vực nhạy cảm này bất chấp những trở ngại từ Iran và các đồng minh.
