Ngày 16/7/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) phối hợp với Cục A05 (Bộ Công an) và công an địa phương đã kiểm tra Công ty MP tại TP.HCM, phát hiện gần 50.000 đôi giày mang nhãn hiệu Nike, Nike Air và Air Jordan có dấu hiệu giả mạo, được sản xuất để xuất khẩu sang Mỹ.
Phát hiện từ thông tin của HSI
Vụ việc bắt nguồn từ thông tin do Cơ quan Điều tra An ninh Nội địa Mỹ (HSI) cung cấp vào tháng 6/2026. Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã nhanh chóng xác minh, thu thập thông tin và xây dựng phương án kiểm tra nhằm ngăn chặn nguy cơ tẩu tán tang vật. Quá trình xác minh cho thấy quy mô vụ việc lớn hơn nhiều so với thông tin ban đầu, từ khoảng 12.000 đôi giày nghi vấn lên đến gần 50.000 đôi.
Hàng giả tinh vi, khó phát hiện
Theo cơ quan chức năng, số giày giả được sản xuất tinh vi đến mức mắt thường không thể phân biệt với hàng thật. Mã xác thực trên từng đôi giày bị sao chép từ sản phẩm chính hãng. Một phần hàng hóa đã được xuất khẩu sang thị trường Mỹ.
Tại thời điểm kiểm tra, Đoàn kiểm tra ghi nhận 25.396 đôi giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan, trị giá hơn 12,3 tỷ đồng; cùng 20.875 đôi mũ giày và 10.800 đôi đế giày mang dấu hiệu Nike đang trong quá trình hoàn thiện, trị giá hơn 11,2 tỷ đồng. Tổng giá trị hàng hóa ước tính theo giá thị trường lên đến hơn 100 tỷ đồng.
Doanh nghiệp khai gia công theo hợp đồng
Làm việc với Đoàn kiểm tra, đại diện Công ty MP cho biết toàn bộ số hàng được sản xuất theo hợp đồng gia công ký với Công ty F.C.T. Nguyên vật liệu do đối tác nước ngoài cung cấp, doanh nghiệp thực hiện gia công theo đơn đặt hàng và xuất trả sản phẩm cho đối tác để xuất khẩu. Doanh nghiệp đã xuất trình hợp đồng gia công, thư điện tử, giấy ủy quyền sử dụng nhãn hiệu Nike cùng hồ sơ xuất khẩu.
Theo hồ sơ, từ đầu năm 2026 đến thời điểm kiểm tra, doanh nghiệp đã xuất khẩu trót lọt 11 container giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan sang Mỹ, với tổng trị giá khai báo hơn 25,46 tỷ đồng.
Nike xác nhận không cấp phép
Tuy nhiên, theo văn bản xác nhận của Nike Việt Nam và thư của Giám đốc cấp cao Bộ phận Li-xăng toàn cầu của Nike Inc., Nike khẳng định chưa từng cấp bất kỳ giấy phép, hợp đồng li-xăng hoặc văn bản ủy quyền nào cho Công ty MP hoặc L.L.C. Đồng thời, Nike không cho phép các tổ chức, cá nhân này đại diện hoặc nhân danh Nike trong hoạt động kinh doanh.
Trên cơ sở đó, Đoàn kiểm tra nhận định số hàng hóa có dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu đang được bảo hộ tại Việt Nam.
Quy mô lớn, tính chất xuyên biên giới
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, cho biết: "Đây là một trong những vụ việc có quy mô lớn, tính chất phức tạp về xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ mà Cục phát hiện trong những năm gần đây. Vụ việc không chỉ liên quan đến số lượng hàng hóa rất lớn mà còn có yếu tố xuyên biên giới, với sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp tại Mỹ, Trung Quốc và Việt Nam."
Ông Linh nhấn mạnh: "Việc phát hiện không chỉ có ý nghĩa ở góc độ xử lý một hành vi vi phạm, mà đã phát hiện ra phương thức vi phạm có thể còn tồn tại nhiều trên thị trường, với sự tham gia của nhiều bên, thậm chí có thể có cả sự thông đồng."
Vụ việc phản ánh phương thức lợi dụng hoạt động gia công quốc tế và các tài liệu được cho là hợp pháp bị làm giả để đưa hàng giả vào chuỗi cung ứng xuyên biên giới.
Tiếp tục mở rộng điều tra
Hiện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã lập biên bản kiểm tra, áp dụng các biện pháp ngăn chặn theo quy định, đồng thời tiếp tục củng cố hồ sơ, mở rộng phạm vi nguồn gốc, xuất xứ của nguyên liệu, đối tác nhập khẩu và dự kiến chuyển vụ việc sang cơ quan điều tra để xử lý nghiêm minh, bóc dỡ đường dây vi phạm tới tận cùng.
