PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế, vừa ký ban hành Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng bệnh. Thông tư này nêu rõ các đối tượng giám sát, hướng dẫn giám sát, địa điểm giám sát, chế độ thông tin và báo cáo giám sát trong phòng bệnh. Ngoài ra, thông tư còn quy định tiêu chí xác định phân loại nhóm bệnh truyền nhiễm, tiêu chí xác định dịch bệnh, khai báo thông tin về bệnh truyền nhiễm, tổ chức đánh giá nguy cơ, cảnh báo dịch bệnh, điều tra và xử lý ổ dịch, dịch bệnh, cùng báo cáo và thông tin dịch bệnh.
Phân loại bệnh truyền nhiễm từ 1/7/2026
Theo Thông tư, từ ngày 1/7/2026, việc phân loại bệnh truyền nhiễm nhóm A, B, C sẽ được thực hiện theo quy định tại Thông tư 15/2026/TT-BYT. Đây là lần đầu tiên việc phân loại bệnh truyền nhiễm được quy định theo phương pháp tính điểm dựa trên các nhóm tiêu chí cụ thể.
Bốn nhóm tiêu chí phân loại
Tại Điều 14 của Thông tư 15/2026/TT-BYT, các bệnh truyền nhiễm được phân loại dựa trên 4 nhóm tiêu chí:
- Mức độ nghiêm trọng của bệnh: Dựa trên tỉ lệ chết/mắc. Tỉ lệ dưới 1% được tính 1 điểm; từ 1% đến 10% được tính 2 điểm; trên 10% được tính 3 điểm.
- Khả năng lây lan: Đánh giá theo đường lây truyền và hệ số lây nhiễm cơ bản (Ro). Bệnh chỉ lây qua máu, da, niêm mạc hoặc từ động vật sang người được tính 1 điểm. Bệnh lây qua đường tiêu hóa, hô hấp với Ro nhỏ hơn hoặc bằng 3 được tính 2 điểm. Bệnh lây qua đường tiêu hóa, hô hấp với Ro lớn hơn 3 được tính 3 điểm.
- Khả năng can thiệp bằng vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu: Bệnh đã có cả vắc xin và thuốc điều trị được tính 1 điểm; chỉ có một trong hai được tính 2 điểm; chưa có cả hai được tính 3 điểm.
- Mức độ lưu hành và tiềm năng gây dịch, đại dịch: Bệnh lưu hành ổn định, tản phát được tính 1 điểm; bệnh lưu hành gây dịch lớn hoặc mới nổi được tính 2 điểm; bệnh có nguy cơ gây đại dịch hoặc thuộc tiêu chí chấm dứt, loại trừ, thanh toán của Bộ Y tế được tính 3 điểm.
Phương pháp tính điểm của 4 nhóm tiêu chí được quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư. Tổng điểm tối đa là 12 điểm và tổng điểm tối thiểu là 4 điểm.
Phân loại nhóm A, B, C
Căn cứ Điều 15 của Thông tư 15/2026/TT-BYT:
- Nhóm A: Bệnh truyền nhiễm có tổng điểm từ 10 điểm trở lên hoặc là bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm mới phát sinh, chưa rõ tác nhân gây bệnh.
- Nhóm B: Bệnh truyền nhiễm có tổng điểm từ 7 điểm đến 9 điểm.
- Nhóm C: Bệnh truyền nhiễm có tổng điểm dưới 7 điểm.
Đối tượng giám sát
Theo Điều 5 của Thông tư 15/2026/TT-BYT, đối tượng giám sát trong phòng, chống bệnh truyền nhiễm bao gồm:
- Người mắc bệnh truyền nhiễm, người mang mầm bệnh, người bị nghi ngờ mắc bệnh, người tiếp xúc và người tử vong do hoặc nghi ngờ do bệnh truyền nhiễm.
- Tác nhân gây bệnh truyền nhiễm: vi rút, vi khuẩn, ký sinh trùng, nấm và các tác nhân khác có nguồn gốc sinh học có khả năng gây bệnh.
- Ổ chứa tác nhân gây bệnh, trung gian truyền bệnh và các yếu tố nguy cơ: bao gồm người, côn trùng, động vật, môi trường, thực phẩm và các vật khác mang tác nhân gây bệnh; các yếu tố nguy cơ liên quan đến điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội, môi trường.
Thông tư 15/2026/TT-BYT có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.
