Ngày 2/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố 22 bị can trong đường dây buôn lậu kim cương, thu giữ 1.100 viên kim cương cùng nhiều tài liệu, dữ liệu điện tử và vật chứng. Theo điều tra ban đầu, từ năm 2024 đến nay, đường dây này đã đưa hơn 28.000 viên kim cương nhập lậu vào Việt Nam tiêu thụ, với doanh thu ước khoảng 280 tỷ đồng.
Đối tượng Đặng Ngọc Thảo và vai trò trong đường dây
Đáng chú ý trong vụ án là đối tượng Đặng Ngọc Thảo, nguyên Giám đốc Công ty TNHH một thành viên giám định PNJ (PNJ-LAP) thuộc Công ty cổ phần vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ). Cùng ngày, PNJ Lab phát thông cáo cho biết ông Đặng Ngọc Thảo là nguyên Giám đốc P-Lab (thương hiệu sau tái định vị của PNJ Lab).
PNJ Lab thành lập năm 2010. Hiện Chủ tịch công ty là bà Đặng Thị Lài (sinh năm 1967) – chị gái của ông Đặng Ngọc Thảo. Bà Lài đảm nhận lại vị trí này từ tháng 2/2025, thay cho bà Trần Phương Ngọc Thảo (sinh năm 1984) – con gái của Chủ tịch HĐQT PNJ Cao Ngọc Dung.
PNJ Lab từng chiếm 70% thị phần giám định kim cương
Trên website chính thức, PNJ Lab từng tự giới thiệu chiếm 70% thị phần giám định kim cương và các loại đá quý tại Việt Nam. Doanh nghiệp này cũng tự nhận là đơn vị đầu tiên trong lĩnh vực kiểm định đá quý tại Việt Nam được cấp chứng nhận ISO 17025 – chứng nhận của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) cho các đơn vị kiểm định, thí nghiệm có năng lực kỹ thuật. Với chứng nhận này, PNJ Lab cho biết chất lượng “giấy khai sinh” của doanh nghiệp có giá trị và được công nhận toàn cầu.
Phát ngôn của ông Thảo về đạo đức nghề nghiệp
Trước khi bị bắt, ông Đặng Ngọc Thảo từng chia sẻ với báo chí: “PNJ Lab quy tụ đủ ba yếu tố: chất lượng kiểm định hàng đầu; luôn giữ uy tín với khách hàng; đội ngũ nhân sự có lòng đam mê với nghề và giữ vững đạo đức nghề nghiệp. Thiếu một trong ba yếu tố này thì PNJ Lab không thể tồn tại trên thị trường. Cái khó nhất đối với một công ty kiểm định là phải luôn giữ thái độ trung lập và trung thực, không bị tác động khách quan lẫn chủ quan, không bị mua chuộc, như vậy mới bảo vệ được người tiêu dùng và người kinh doanh đá quý có lương tâm. Trong nghề này, quan trọng nhất là niềm tin của khách hàng. Làm sao để khách hàng tin mình? Chỉ có cách là tay nghề giỏi, giữ uy tín và có đạo đức nghề nghiệp”.
Ông Thảo cho biết mỗi tháng PNJ Lab kiểm định hơn 10.000 sản phẩm, chủ yếu là kim cương, trong đó có nhiều sản phẩm trị giá hàng triệu USD. Từ đầu năm 2016, PNJ Lab đầu tư hệ thống thiết bị kiểm định hiện đại nhập từ GIA và De Beers như Diamond View, Diamond Check, D-Sure..., tổng giá trị hơn 100.000 USD, để nhận diện kim cương thiên nhiên, kim cương nhân tạo và các loại đá thay thế.
Hành vi vi phạm và hậu quả
Theo cơ quan điều tra, với vai trò Giám đốc PNJ Lab, Đặng Ngọc Thảo đã câu kết với các đối tượng khác mua kim cương nhập lậu có sai thông số so với giấy kiểm định GIA với giá rẻ. Sau đó, Thảo dùng kiến thức chuyên môn mài mã số GIA trên viên kim cương, làm mới theo mã số PNJ Lab và cấp giấy chứng nhận kiểm định mới của PNJ Lab để bán kiếm lời.
Cơ quan điều tra nhấn mạnh, giấy chứng nhận kiểm định là yếu tố quyết định giá trị thương mại và niềm tin của khách hàng. PNJ Lab là đơn vị kiểm định độc lập, theo quy định không được phép kinh doanh sản phẩm mình kiểm định. Tuy nhiên, Thảo vì vụ lợi đã thực hiện trái quy định, gây ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan kiểm định và niềm tin của khách hàng đối với kim cương lưu hành trên thị trường Việt Nam.
