Viện KSND TPHCM đã ban hành cáo trạng truy tố các bị can Bùi Tiến Lực (40 tuổi), Nguyễn Thanh Phong (36 tuổi), Phan Thanh Hải (30 tuổi) và đồng phạm về tội Mua bán bộ phận cơ thể người và Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức.
Đường dây mua bán thận tinh vi
Theo hồ sơ vụ án, năm 2018, Bùi Tiến Lực quen biết Trần Thanh Hòa (đã chết) trong thời gian chờ bán thận. Năm 2019, thận của Lực được bán để ghép cho một người tên Sen (không rõ lai lịch); còn Hòa bị bệnh lý huyết áp cao nên không cắt, ghép được thận.
Sau đó, Lực biết về quy trình khám bệnh và hồ sơ thủ tục ghép thận nên tham gia việc mua, bán thận của người khác để hưởng lợi. Lực nhờ Hòa phụ giúp tìm người bán thận, dẫn người mua thận, người bán thận đi xét nghiệm và thỏa thuận chia cho Hòa 20 triệu đồng/1 ca ghép thận thành công.
Thủ đoạn làm giả hồ sơ
Ngoài ra, Lực và Hòa còn trực tiếp làm giả các giấy tờ như giấy đăng ký kết hôn, giấy đăng ký khai sinh, xác nhận của UBND địa phương, đơn tự nguyện hiến thận, đơn xin chấp nhận hiến thận... để thay đổi thông tin lý lịch của người bán thận thành người có mối quan hệ họ hàng với người được nhận thận nhằm hợp thức hóa hồ sơ nộp cho bệnh viện.
Để làm được các giấy tờ giả, bị can Lực lên mạng đặt mua của đối tượng (không rõ lai lịch) con dấu giả, phôi giấy khai sinh; trực tiếp giả các đơn tự nguyện hiến thận, đơn chấp thuận hiến thận có xác nhận của địa phương bằng cách tự ký giả chữ ký của chủ tịch xã và đóng dấu giả.
Bị can Hồ Hiếu (là người được Lực nuôi để chờ bán thận) đã soạn thảo Giấy khai sinh, Giấy đăng ký kết hôn in ra phôi giấy để cho Lực ký tên, đóng dấu giả...
Quy mô đường dây
Năm 2019, Nguyễn Thanh Phong và Phan Thanh Hải được Bùi Tiến Lực nuôi ăn ở trong thời gian chờ bán thận nên quen biết Trần Thanh Hòa. Sau khi bán thận, cả hai được Hòa hướng dẫn cách thức tìm người mua, người bán thận và tham gia vào đường dây mua bán thận do Lực điều hành.
Sau đó, Lương Văn Nam tham gia hoạt động mua bán thận cùng Lực từ năm 2020. Đến năm 2022, Mai Quang Anh và Hồ Hiếu cũng tham gia vào đường dây này.
Từ tháng 11/2019 đến tháng 10/2023, Bùi Tiến Lực, Trần Thanh Hòa và các bị can còn lại đã mua, bán thận cho tổng cộng 28 trường hợp.
Các 28 trường hợp mua thận từ các bị can sẽ phải trả tiền từ 370 triệu đồng đến 1,1 tỷ đồng. Sau khi trừ đi các chi phí xét nghiệm, điều trị và chi phí sinh hoạt người bán thận thời gian chờ phẫu thuật, các bị can hưởng lợi từ 10 triệu đồng đến 500 triệu đồng.
Theo cáo trạng, bị can Bùi Tiến Lực trực tiếp chỉ đạo mua bán thận 15 trường hợp.
Vụ việc điển hình
Năm 2021, bà D. dẫn cháu ruột là ông K. đi điều trị chạy thận tại một bệnh viện ở TPHCM. Thông qua người bệnh (không rõ lai lịch), bà này thỏa thuận với Lực về chi phí khám phẫu thuật cắt ghép thận trọn gói 1,1 tỷ đồng. Lực thỏa thuận mua một quả thận của Mai Quang Anh giá 300 triệu đồng.
Đến ngày 8/12/2021, ông K. và bị can Quang Anh được phẫu thuật ghép thận tại bệnh viện. Bà D. đã chuyển khoản và đưa tiền mặt cho Lực 1,1 tỷ đồng, Lực trả 400 triệu đồng cho Quang Anh.
Đến tháng 6/2022, Nguyễn Ý Ngoan (vợ của bị can Nguyễn Thanh Phong) cần bán 1 quả thận nên nhờ Lực tìm người mua. Sau khi thỏa thuận, Phong đã bán một quả thận của vợ với giá 1,1 tỷ đồng. Sau khi ghép thận thành công, Phong nhận 1,1 tỷ đồng từ bà T và chia cho Lực số tiền 10 triệu đồng làm giả con dấu, tài liệu. Sau khi trừ đi chi phí, Phong và vợ hưởng số tiền 500 triệu đồng.
Cũng theo hồ sơ, từ tháng 3/2021 đến tháng 10/2023, Nguyễn Thanh Phong chỉ đạo và tham gia 9 trường hợp mua bán thận.
