Gần 319 ha cây trồng của 627 hộ dân tại các xã Long Hưng, Long Định, Tân Phước 3, Châu Thành, Tân Hương và phường Trung An (tỉnh Đồng Tháp) bị hư hại nghiêm trọng, với thiệt hại ban đầu ước tính hơn 20 tỷ đồng, theo ông Lê Chí Thiện, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp.
Hiện tượng cháy lá, vàng úa lan rộng từ đầu tháng 7
Hiện tượng bất thường bắt đầu xuất hiện từ ngày 6/7 và nhanh chóng lan rộng. Các loại rau bị ảnh hưởng nhiều nhất gồm húng cây, tía tô, rau om, quế, rau răm, cải ngọt, rau muống... Nhiều diện tích rau thơm, rau răm, tía tô đồng loạt cháy mép lá, vàng úa rồi héo rũ. Không chỉ cây trồng, nhiều loại thủy sinh như lục bình và cỏ dại ven bờ cũng chết bất thường.
Anh Nguyễn Văn Tâm (ngụ xã Long Định) cho biết: "Gia đình tôi trồng rau đã nhiều năm nhưng chưa bao giờ gặp tình trạng như lần này. Ban đầu cây vẫn phát triển bình thường, nhưng chỉ sau vài ngày thì lá bắt đầu cháy mép, vàng dần rồi héo rũ. Dù đã tăng cường tưới nước, bón phân và phun thuốc theo hướng dẫn nhưng cây vẫn không hồi phục". Vườn rau răm diện tích gần 3.000 m2 của gia đình anh bị hư hại hoàn toàn.
Nông dân đứng trước nguy cơ mất trắng
Bà Trần Thị Hồng (ngụ xã Long Hưng) kể: "Nhiều luống rau của gia đình xuất hiện hiện tượng vàng đọt, lá quăn lại rồi khô cháy, cây không thể phát triển. Có những luống mới xuống giống được hơn chục ngày cũng bị ảnh hưởng nên gần như mất trắng". Nhiều nông dân không dám tiếp tục bơm nước từ kênh vào ruộng vì sợ cây chết nhanh hơn.
Không chỉ người trồng rau, thương lái cũng chịu ảnh hưởng. Chị Đỗ Thị Ngọc (thương lái thu mua rau tại xã Long Định) cho biết: "Trước đây, mỗi ngày tôi thu mua vài tấn rau, nhưng mấy ngày nay tôi phải tạm dừng vì chưa có kết luận chính thức về nguyên nhân rau bị hư. Nếu lỡ thu mua rồi xảy ra vấn đề về an toàn thực phẩm thì không chỉ ảnh hưởng đến người tiêu dùng mà thương lái cũng phải chịu trách nhiệm".
Nguyên nhân do nguồn nước tưới ô nhiễm hữu cơ nặng
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, 100% diện tích cây trồng bị ảnh hưởng đều sử dụng nguồn nước lấy trực tiếp từ hệ thống kênh, rạch. Trong khi đó, những diện tích sử dụng nước từ ao, hồ chứa hoặc nguồn nước dự trữ riêng không ghi nhận hiện tượng tương tự.
Từ ngày 9 đến 12/7, ngành chức năng đã lấy mẫu nước tại 23 vị trí. Kết quả ban đầu cho thấy nhiều chỉ tiêu môi trường vượt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia: nguồn nước có dấu hiệu ô nhiễm hữu cơ nặng, hàm lượng oxy hòa tan thấp; các chỉ số Amoni, Nitrit, COD và hàm lượng sắt đều vượt ngưỡng cho phép, có khả năng làm tổn thương nghiêm trọng bộ rễ cây trồng.
Các biện pháp khẩn cấp và điều tra nguồn xả thải
Ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp khuyến cáo người dân tạm ngưng bơm nước từ kênh, rạch để tưới, đồng thời không thu hoạch, tiêu thụ các loại rau bị ảnh hưởng cho đến khi có kết luận chính thức. Các đơn vị chức năng đang tổ chức trục vớt lục bình và cây thủy sinh chết nhằm khơi thông dòng chảy, phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Tiền Giang vận hành hệ thống thủy lợi để bổ sung nguồn nước sạch.
UBND tỉnh Đồng Tháp đã chỉ đạo Công an tỉnh phối hợp với các cơ quan liên quan điều tra, xác minh các nguồn xả thải có dấu hiệu vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường và xử lý nghiêm nếu phát hiện sai phạm. Các sở, ngành cũng đang rà soát quy định hiện hành để tham mưu UBND tỉnh ban hành phương án hỗ trợ phù hợp, giúp hàng trăm hộ dân sớm khắc phục thiệt hại, ổn định đời sống và khôi phục sản xuất.
