Mỹ vừa công bố một loạt biện pháp trừng phạt mới nhằm vào Iran, đánh dấu bước leo thang căng thẳng giữa hai nước. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế.
Chi tiết các biện pháp trừng phạt
Các biện pháp trừng phạt mới tập trung vào lĩnh vực năng lượng, ngân hàng và vận tải biển của Iran. Cụ thể, Mỹ sẽ nhắm vào các công ty xuất khẩu dầu mỏ, các tổ chức tài chính và các tàu chở dầu của Iran. Theo tuyên bố từ Bộ Tài chính Mỹ, các biện pháp này nhằm cắt đứt nguồn thu của chính phủ Iran, vốn được sử dụng để tài trợ cho các hoạt động gây bất ổn tại Trung Đông.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen cho biết: “Chúng tôi sẽ tiếp tục gây áp lực tối đa lên Iran cho đến khi nước này từ bỏ tham vọng hạt nhân và chấm dứt hành vi gây hấn trong khu vực.”
Phản ứng từ Iran
Iran đã lên án mạnh mẽ các biện pháp trừng phạt mới, gọi chúng là “hành động thù địch” và “vi phạm luật pháp quốc tế”. Bộ Ngoại giao Iran tuyên bố sẽ có biện pháp đáp trả thích đáng, bao gồm việc tăng cường làm giàu urani và hạn chế hợp tác với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh nói: “Mỹ không có quyền áp đặt ý chí của mình lên một quốc gia có chủ quyền. Chúng tôi sẽ không khuất phục trước sức ép.”
Tác động đến thị trường dầu mỏ
Ngay sau khi Mỹ công bố trừng phạt, giá dầu thế giới đã tăng vọt, với dầu Brent vượt mức 80 USD/thùng. Các nhà phân tích lo ngại rằng căng thẳng leo thang có thể làm gián đoạn nguồn cung dầu từ khu vực Vịnh Ba Tư, vốn chiếm khoảng 20% sản lượng dầu toàn cầu.
Chuyên gia năng lượng John Smith từ Viện Nghiên cứu Chiến lược cho biết: “Bất kỳ sự gián đoạn nào từ Iran đều có thể đẩy giá dầu lên cao hơn nữa, gây áp lực lên nền kinh tế toàn cầu vốn đang phục hồi sau đại dịch.”
Bối cảnh quan hệ Mỹ-Iran
Đây là đợt trừng phạt mới nhất trong chuỗi hành động leo thang giữa Washington và Tehran kể từ khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran (JCPOA) vào năm 2018. Kể từ đó, Iran đã vi phạm nhiều cam kết hạt nhân, bao gồm làm giàu urani ở mức độ cao hơn cho phép. Các cuộc đàm phán tại Vienna nhằm khôi phục thỏa thuận đã bị đình trệ từ tháng 3 năm 2022.
Tổng thống Mỹ Joe Biden khẳng định sẽ không cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời cam kết sử dụng mọi công cụ ngoại giao và kinh tế để ngăn chặn điều này. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng các biện pháp trừng phạt mới có thể khiến tình hình thêm phức tạp, đẩy Iran xích lại gần Nga và Trung Quốc hơn.
