Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian hôm 24/5 tuyên bố Tehran vẫn cam kết theo đuổi ngoại giao và ổn định khu vực, đồng thời khẳng định nước này không tìm kiếm vũ khí hạt nhân. Phát biểu bên lề chuyến thăm Đài Phát thanh Truyền hình Cộng hòa Hồi giáo Iran (IRIB), ông Pezeshkian nhấn mạnh: "Chúng tôi sẵn sàng đảm bảo với thế giới rằng chúng tôi không tìm kiếm vũ khí hạt nhân và không tìm kiếm sự bất ổn trong khu vực. Chính chế độ Israel mới là bên lợi dụng mọi cơ hội để duy trì xung đột và bất ổn".
Ông Pezeshkian cũng nhắc lại rằng các nhà đàm phán Iran "sẽ không bao giờ từ bỏ phẩm giá và danh dự của đất nước". Tehran khẳng định quyền hợp pháp của mình theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) để phát triển công nghệ hạt nhân phục vụ năng lượng, nghiên cứu y tế và tiến bộ khoa học. Trong khi đó, Mỹ và các đồng minh cáo buộc Iran tìm kiếm khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân, nhưng Tehran nhiều lần tuyên bố không tìm kiếm vũ khí hạt nhân trong bất kỳ hoàn cảnh nào.
Đàm phán Iran-Mỹ tiến triển
Tuyên bố trên được đưa ra trong bối cảnh Iran và Mỹ được cho là đang tiến gần hơn đến việc hoàn tất bản ghi nhớ 14 điểm nhằm chấm dứt xung đột Mỹ-Israel và Iran, giảm căng thẳng khu vực. Theo trang tin Axios, thỏa thuận khả thi sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn hiện tại thêm 60 ngày, mở cửa lại eo biển Hormuz, cho phép Iran tự do bán dầu và tiến hành đàm phán về chương trình hạt nhân.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei hôm 23/5 cho biết các cuộc đàm phán, do Pakistan làm trung gian và Qatar hỗ trợ, đang ở "giai đoạn hoàn tất". Ông Baghaei nói vấn đề hạt nhân không nằm trong khuôn khổ ban đầu nhằm chấm dứt xung đột với Mỹ: "Ở giai đoạn này, chúng tôi sẽ không thảo luận chi tiết về vấn đề hạt nhân... chúng tôi đã quyết định ưu tiên một vấn đề cấp bách đối với tất cả chúng ta: chấm dứt xung đột trên tất cả các mặt trận, trong đó có Lebanon". Ông nhấn mạnh vấn đề hạt nhân sẽ "được thảo luận riêng" ở giai đoạn sau.
Phản ứng từ Mỹ và Israel
Về phía Mỹ, Ngoại trưởng Marco Rubio hôm 24/5 nói với tờ The New York Times rằng thỏa thuận với Iran đã nhận được sự ủng hộ của khu vực, nhưng thỏa thuận hạt nhân không thể đạt được "trong vòng 72 giờ chỉ dựa trên ý tưởng không chính thức". Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho hay ông đã nói với các nhà đàm phán "không nên vội vàng đạt được thỏa thuận" với Iran, theo AFP. "Các cuộc đàm phán đang diễn ra một cách có trật tự và mang tính xây dựng, và tôi đã thông báo cho các đại diện của mình không nên vội vàng đạt được thỏa thuận vì thời gian đang có lợi cho chúng tôi", ông Trump viết trên Truth Social. Ông cũng khẳng định: "Lệnh phong tỏa sẽ vẫn có hiệu lực cho đến khi đạt được và ký kết một thỏa thuận". Mỹ áp đặt phong tỏa các cảng của Iran từ ngày 13/4, sau khi Tehran gần như ngừng hoạt động giao thông qua eo biển Hormuz để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ-Israel từ ngày 28/2.
Về phía Israel, Thủ tướng Benjamin Netanyahu hôm 24/5 viết trên Telegram rằng ông và Tổng thống Trump nhất trí bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào với Iran cũng phải loại bỏ mối đe dọa hạt nhân từ Tehran, theo Reuters. Ông Netanyahu yêu cầu tháo dỡ các cơ sở làm giàu uranium của Iran và loại bỏ vật liệu hạt nhân đã làm giàu ra khỏi lãnh thổ nước này. Ông cũng cho biết ông Trump nhắc lại quyền tự vệ của Israel trước các mối đe dọa trên mọi mặt trận, bao gồm Lebanon.
