Hội Luật gia Việt Nam: Mở không gian phát triển mới, lan tỏa tri thức pháp luật
Nhân dịp xuân Bính Ngọ, ông Trần Công Phàn - Phó Chủ tịch Thường trực Hội Luật gia Việt Nam đã chia sẻ về những thành tựu đáng khích lệ trong năm 2025 và định hướng phát triển cho giai đoạn mới. Theo ông Phàn, năm qua ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong công tác tham gia xây dựng chính sách, pháp luật của Hội.
Khối lượng lập pháp khổng lồ và đóng góp của Hội Luật gia
Tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã xem xét, thảo luận và biểu quyết thông qua 51 Luật cùng 39 Nghị quyết, trong đó có 8 nghị quyết quy phạm pháp luật. Ông Phàn nhấn mạnh: "Đây là một khối lượng lập pháp khổng lồ, chiếm gần 30% tổng số Luật, Nghị quyết quy phạm được ban hành của cả nhiệm kỳ. Các văn bản này vừa đáp ứng kịp thời yêu cầu thực tiễn, vừa kiến tạo khuôn khổ pháp lý cho giai đoạn mới, với những đóng góp nhất định của Hội Luật gia Việt Nam."
Để thực hiện các nhiệm vụ lập pháp quan trọng, ngay từ đầu năm 2025, Thường trực Hội đã ban hành chương trình, kế hoạch và hướng dẫn triển khai rộng khắp toàn hệ thống. Hội đã tổ chức nhiều hội thảo, tọa đàm góp ý cho các vấn đề trọng điểm của đất nước, bao gồm:
- Lấy ý kiến về dự thảo Nghị quyết sửa đổi Hiến pháp 2013 thông qua Kế hoạch 165.
- Góp ý các dự án Luật như Luật Mặt trận tổ quốc, Luật Công đoàn, Luật thực hiện dân chủ ở cơ sở.
- Tổ chức tọa đàm về dự thảo Luật Phá sản (sửa đổi) và các Luật liên quan đến Tư pháp.
Nghị quyết 66: Đòn bẩy thể chế và không gian phát triển mới
Theo ông Phàn, Bộ Chính trị đã ban hành nhiều Nghị quyết quan trọng như Nghị quyết 57, 59, 66, 68, 71, 72, 79 và gần đây nhất là Nghị quyết 80. Trong đó, Nghị quyết 66-NQ/TW không chỉ là định hướng chiến lược mà còn là "đòn bẩy" thể chế giúp Hội Luật gia Việt Nam vượt qua khó khăn và khẳng định vai trò mạnh mẽ hơn.
"Tinh thần của Nghị quyết 66 đã mở ra một không gian phát triển và yêu cầu mới để Hội Luật gia Việt Nam phát huy vai trò. Ngay sau khi Nghị quyết được ban hành, Thường vụ Đảng ủy Hội đã ra kế hoạch thực hiện và thành lập Ban chỉ đạo triển khai toàn Hội," ông Phàn cho biết. Nghị quyết này đặt ra trách nhiệm quan trọng cho giới Luật gia trong việc kiến tạo hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, minh bạch và thượng tôn Hiến pháp.
Lan tỏa tri thức pháp luật đến mọi miền đất nước
Năm 2025, đội ngũ Luật gia cả nước không chỉ tích cực tham gia xây dựng pháp luật mà còn đẩy mạnh các hoạt động thiết thực như tư vấn pháp luật, trợ giúp pháp lý và hòa giải ở cơ sở. Ông Nguyễn Hữu Chính - Phó Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam chia sẻ:
- Hội tổ chức thành công lớp tập huấn kỹ năng tư vấn pháp luật cho cán bộ khu vực phía Nam, nâng cao năng lực chuyên môn.
- Tiếp nhận, xử lý và chuyển cơ quan chức năng hàng chục đơn thư khiếu nại, tố cáo theo quy định pháp luật.
- Các Trung tâm Tư vấn pháp luật tham gia tư vấn tại Trụ sở tiếp công dân Trung ương và địa phương, được lãnh đạo đánh giá cao.
Hoạt động tư vấn pháp luật được triển khai đa dạng, với 83.000 vụ việc tư vấn trực tiếp và 18.000 vụ việc trợ giúp pháp lý. Ông Chính nhấn mạnh: "Mỗi buổi tư vấn không chỉ giải quyết vụ việc cụ thể mà còn củng cố niềm tin của người dân vào pháp luật. Hội đặc biệt quan tâm tới nhóm yếu thế, những người khó tiếp cận pháp luật nhất."
Bên cạnh đó, Hội triển khai nhiều dự án hợp tác quốc tế, như dự án tư vấn pháp luật cho phạm nhân tại 7 tỉnh, thành và dự án nâng cao năng lực tư vấn pháp luật về đất đai. Công tác hòa giải ở cơ sở đạt tỷ lệ thành công trên 80%, với gần 12.000 vụ việc được hòa giải, góp phần giữ gìn an ninh trật tự.
Định hướng năm 2026: Đưa pháp luật vào cuộc sống
Năm 2026 có ý nghĩa quan trọng khi khởi đầu giai đoạn phát triển mới, thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng và tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI. Ông Trần Công Phàn cho biết, Hội Luật gia Việt Nam chuyển thành thành viên trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tạo cơ hội đóng góp nhiều hơn trong "mái nhà chung", đặc biệt trong lĩnh vực xây dựng thể chế và phản biện chính sách.
Hội xác định mục tiêu đổi mới toàn diện, nâng cao chất lượng các hoạt động như tham gia xây dựng pháp luật, tư vấn pháp lý và phổ biến giáo dục pháp luật theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại. Ông Phàn chia sẻ: "Với khối lượng Luật, Nghị quyết đồ sộ có hiệu lực trong năm 2026, các cấp Hội cần tích cực tuyên truyền để pháp luật thực sự đi vào cuộc sống, đồng thời lắng nghe ý kiến từ thực tiễn để đưa cuộc sống vào pháp luật."
Hội tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án "Phát huy vai trò của Hội Luật gia các cấp trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật giai đoạn 2024–2030" theo Quyết định số 129 của Thủ tướng Chính phủ. Việc này không chỉ đưa pháp luật đến gần người dân mà còn củng cố nền pháp luật vững mạnh, hướng tới xây dựng xã hội công bằng, dân chủ và văn minh.
