Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Quảng Ninh, tình hình tội phạm mua bán người gần đây diễn biến phức tạp với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Các đối tượng chuyển dịch mạnh từ hoạt động trực tiếp sang lợi dụng không gian mạng để tiếp cận, lôi kéo nạn nhân.
Thủ đoạn mới trên không gian mạng
Các đối tượng thường sử dụng mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok để làm quen, tạo lòng tin rồi đưa ra những lời hứa hẹn hấp dẫn: việc làm lương cao, xuất khẩu lao động chi phí thấp, kết hôn với người nước ngoài, du lịch miễn phí hoặc đầu tư sinh lời. Sau khi nạn nhân đồng ý, chúng tìm cách đưa họ ra khỏi địa phương, thậm chí ra nước ngoài để cưỡng ép lao động, hoạt động mại dâm hoặc ép tham gia các hoạt động vi phạm pháp luật.
Mua bán người trong nội địa với thủ đoạn tinh vi
Không chỉ qua mạng, tội phạm mua bán người trong nội địa cũng xuất hiện với thủ đoạn mới như môi giới việc làm, cho vay tiền, nhận nợ trá hình để từng bước kiểm soát, khống chế nạn nhân. Đối tượng nhắm vào phụ nữ trẻ có hoàn cảnh khó khăn, người dân tộc thiểu số. Sau khi tạo sự lệ thuộc về tài chính, chúng ép nạn nhân làm việc trong các cơ sở karaoke, massage hoặc các địa điểm kinh doanh có điều kiện khác để bóc lột sức lao động và thu lợi bất chính.
Thủ đoạn núp bóng hỗ trợ sinh sản, nhận con nuôi
Một thủ đoạn khác cần đặc biệt cảnh giác là mua bán người núp bóng môi giới mang thai hộ, hỗ trợ sinh sản, cho nhận con nuôi. Các đối tượng lợi dụng nhu cầu có con của một số gia đình và hoàn cảnh khó khăn của phụ nữ để thỏa thuận trao đổi bằng tiền, hiện vật ngay từ khi còn là bào thai nhằm che giấu hành vi mua bán người, gây khó khăn cho công tác phát hiện và xử lý.
Vụ án điển hình: 14 bị can bị khởi tố
Gần đây, vào tháng 12/2025, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Quảng Ninh phối hợp phát hiện, bắt giữ nhóm đối tượng hoạt động mua bán người, mua bán người dưới 16 tuổi và đánh bạc. Cơ quan chức năng làm rõ thủ đoạn mua bán người trong nội địa dưới hình thức nhận nợ trá hình đối với phụ nữ trẻ người dân tộc thiểu số. Đến nay, vụ án đã khởi tố 14 bị can và đang tiếp tục được điều tra mở rộng.
Khó khăn trong phát hiện và xử lý
Qua thực tiễn đấu tranh, cơ quan công an nhận định tội phạm này ngày càng ẩn mình dưới vỏ bọc các giao dịch dân sự như môi giới việc làm, vay mượn, nhận nợ, môi giới hôn nhân hoặc các thỏa thuận hỗ trợ sinh sản. Nhiều nạn nhân ban đầu tự nguyện đi theo đối tượng nên việc chứng minh hành vi lừa dối, cưỡng ép, bóc lột gặp nhiều khó khăn. Các đối tượng thường xóa dấu vết điện tử, sử dụng tài khoản mạng xã hội ảo để liên lạc và giao dịch bằng tiền mặt nhằm tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng.
Khuyến cáo từ Công an tỉnh Quảng Ninh
Để chủ động phòng ngừa, Phòng Cảnh sát hình sự khuyến cáo người dân:
- Không tin vào các lời mời gọi việc làm lương cao, xuất cảnh dễ dàng, không cần trình độ, không cần hợp đồng.
- Tìm hiểu kỹ thông tin doanh nghiệp, đơn vị tuyển dụng, chương trình xuất khẩu lao động trước khi đăng ký.
- Cảnh giác với các mối quan hệ quen biết qua mạng xã hội, đặc biệt khi được rủ rê đi làm ăn xa, sang nước ngoài hoặc vay tiền, nhận hỗ trợ tài chính.
- Không giao giấy tờ tùy thân, hộ chiếu, căn cước công dân cho người khác giữ khi chưa rõ mục đích.
- Gia đình cần quan tâm, quản lý con em, nhất là thanh thiếu niên không có việc làm ổn định và phụ nữ ở vùng sâu, vùng xa.
- Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn liên quan đến mua bán người, cần kịp thời trình báo cơ quan công an nơi gần nhất hoặc liên hệ Phòng Cảnh sát hình sự - Trực ban hình sự 0692.808.133 để được hỗ trợ, xử lý.
