Chiến dịch 500 ngày đêm nhằm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ đã đạt được những kết quả bước đầu quan trọng. Sau gần 3 tháng triển khai, các lực lượng chức năng đã tìm kiếm, quy tập được 1.109 hài cốt liệt sỹ, đồng thời phát hiện 2 mộ liệt sỹ tập thể tại tỉnh Tuyên Quang.
Tiến độ triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm
Theo thông tin từ Cục Chính sách - Xã hội, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, chiến dịch được phát động từ ngày 15/3 và sẽ kéo dài đến ngày 27/7/2027, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ. Bộ Quốc phòng đã giao chỉ tiêu cụ thể cho các đơn vị và duy trì hoạt động của 24 đội tìm kiếm, quy tập, bao gồm 5 đội trong nước, 8 đội tại Lào và 11 đội tại Campuchia.
Tính đến nay, trong số 1.109 hài cốt được quy tập, có 242 hài cốt trong nước, 173 hài cốt tại Lào và 694 hài cốt tại Campuchia. Ngoài ra, lực lượng chức năng đã phát hiện 2 mộ liệt sỹ tập thể tại Tuyên Quang. Ban Chỉ đạo quốc gia cũng đã tổ chức 2 hội thảo khoa học để xác minh thông tin về mộ liệt sĩ tập thể tại phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi và khu vực Công viên Lê Thị Riêng, TP.HCM. Trên cơ sở kết quả hội thảo, các đơn vị đang tiếp tục khảo sát, đào tìm và quy tập hài cốt liệt sĩ tại các khu vực liên quan.
Công tác rà phá bom mìn
Trong lĩnh vực rà phá bom mìn, các quân khu đã thành lập 360 đội với gần 5.000 cán bộ, chiến sĩ tham gia, sử dụng 1.311 thiết bị dò tìm chuyên dụng. Đến nay, lực lượng chức năng đã rà phá được khoảng 3.500ha trên tổng số 22.725ha theo kế hoạch, đạt 15,4%. Riêng tại vùng lõi Vị Xuyên (Tuyên Quang), diện tích rà phá đạt 1.795ha trên tổng số 4.460ha, tương đương hơn 40%.
Mục tiêu của Chiến dịch 500 ngày đêm
Chiến dịch đặt ra 5 mục tiêu trọng tâm, trong đó mục tiêu đầu tiên là tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sỹ. Bên cạnh đó, chiến dịch cũng đặt mục tiêu hoàn thành việc lấy mẫu hài cốt đối với khoảng 230.000 mộ liệt sỹ chưa xác định được danh tính trong các nghĩa trang liệt sỹ và các hài cốt mới được tìm kiếm, quy tập; giám định ADN khoảng 18.000 mẫu hài cốt liệt sỹ. Cơ sở dữ liệu gen thân nhân liệt sỹ chưa xác định được thông tin sẽ được xây dựng, hoàn thiện và đưa vào vận hành nhằm phục vụ công tác đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sỹ.
Công tác rà phá bom mìn, vật liệu nổ phục vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ tiếp tục được tập trung triển khai tại các địa bàn trọng điểm, vùng lõi như Vị Xuyên (Tuyên Quang), Lào Cai, Lạng Sơn và những khu vực có thông tin về mộ liệt sỹ.
Lấy mẫu hài cốt liệt sỹ
Đối với công tác lấy mẫu hài cốt liệt sỹ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sĩ, hiện 100% quân khu và các tỉnh, thành phố đã xây dựng kế hoạch triển khai; thành lập 297 tổ, đội lấy mẫu với tổng số 3.615 người. Đến nay, việc lấy mẫu đã được thực hiện tại 3.651 mộ liệt sỹ. Trong số này có 2.510 mộ đủ điều kiện lấy mẫu, chiếm 68,75%; 1.145 mộ không đủ điều kiện lấy mẫu.
Bộ Quốc phòng đã ban hành hướng dẫn, quy trình kỹ thuật về lấy mẫu, vận chuyển, bàn giao, bảo quản và lưu trữ mẫu hài cốt liệt sĩ. Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) đã hoàn thành và đưa vào sử dụng phần mềm quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sỹ; đồng thời cơ bản hoàn thiện phần mềm báo cáo tiến độ, kết quả Chiến dịch 500 ngày đêm, đảm bảo xong trước ngày 15/6.
Xác định danh tính hài cốt liệt sỹ bằng ADN
Trong công tác xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 26/2026/NQ-CP về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong tổ chức lấy mẫu, giám định và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ bằng phương pháp ADN. Đến nay, Bộ Quốc phòng đã tiếp nhận 192 mẫu hài cốt liệt sỹ từ các địa phương gồm Nghệ An, Hải Phòng, Ninh Bình, Hưng Yên và Quảng Ninh, đồng thời thực hiện tách chiết các mẫu thân nhân liệt sỹ và mẫu hài cốt theo kế hoạch.
Theo Ban Chỉ đạo quốc gia, hiện cả nước vẫn còn hơn 175.000 hài cốt liệt sỹ cần tiếp tục tìm kiếm, quy tập và gần 300.000 mộ liệt sỹ trong các nghĩa trang chưa xác định được thông tin. Đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai trong thời gian tới nhằm hoàn thành các chỉ tiêu của Chiến dịch 500 ngày đêm.
