Vụ án tham nhũng nghiêm trọng tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn
Viện kiểm sát nhân dân Tối cao vừa hoàn tất cáo trạng truy tố liên quan đến vụ án xảy ra tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (cũ), Công ty TNHH MTV Đầu tư và Xây dựng Hoàng Dân cùng các đơn vị liên quan. Vụ việc tập trung vào gói thầu số 36 thuộc Dự án hồ chứa nước Bản Mồng tại Nghệ An, với tổng giá trị hơn 1.205 tỷ đồng.
Chi tiết hành vi nhận hối lộ và chỉ đạo sai phạm
Theo tài liệu điều tra, cuối năm 2017, khi dự án được triển khai, bị can Nguyễn Văn Dân (Giám đốc Công ty Hoàng Dân) đã chủ động gặp bị can Hoàng Văn Thắng, lúc đó đang giữ chức Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Mục đích của cuộc gặp là nhờ vả sự can thiệp để doanh nghiệp của Dân có cơ hội tham gia và giành được gói thầu quan trọng này.
Để đạt được thỏa thuận, Nguyễn Văn Dân đã trực tiếp đưa cho Hoàng Văn Thắng số tiền 200.000 USD, tương đương khoảng 4,54 tỷ đồng. Ngay sau đó, cựu Thứ trưởng đã liên hệ với bị can Trần Tố Nghị, quyền Cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho Công ty Hoàng Dân trong quá trình đấu thầu.
Thỏa thuận chia chác và các khoản hối lộ tiếp theo
Hai bên sau đó đã thống nhất một thỏa thuận ngầm: nếu Công ty Hoàng Dân trúng thầu, doanh nghiệp này sẽ chi trả tổng cộng 8% giá trị hợp đồng. Trong đó, 5% được dành cho lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Cục Quản lý xây dựng công trình, 3% còn lại dành cho lãnh đạo Ban 4 – đơn vị chủ đầu tư trực tiếp của dự án.
Không dừng lại ở khoản tiền ban đầu, Nguyễn Văn Dân tiếp tục thực hiện nhiều lần đưa hối lộ cho các cá nhân liên quan. Cụ thể, vào khoảng tháng 3/2018, Dân đã đến nhà riêng của Trần Tố Nghị và trao 10 tỷ đồng. Sau Tết Nguyên đán cùng năm, giám đốc này còn đến phòng làm việc của bị can Hoàng Xuân Thịnh (Phó giám đốc Ban 4) để đưa 5 tỷ đồng với danh nghĩa "cảm ơn" tập thể Ban 4.
Số tiền 5 tỷ đồng này sau đó được chia nhỏ: Hoàng Xuân Thịnh nhận 2,5 tỷ đồng, Nguyễn Hải Thanh (cựu Phó cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình) nhận khoảng 1,25 tỷ đồng, phần còn lại được phân phối cho một số cá nhân khác trong Ban 4. Ngoài ra, Nguyễn Văn Dân còn hai lần đưa tiền cho Nguyễn Hải Thanh với tổng số tiền lên đến khoảng 10 tỷ đồng.
Sai phạm trong quá trình thi công và quyết toán
Quá trình thi công gói thầu 36 cũng ghi nhận nhiều vi phạm nghiêm trọng. Một số đơn vị trong liên danh đã chuyển nhượng khối lượng thi công cho các công ty khác, đồng thời thỏa thuận chi lại tỷ lệ phần trăm giá trị hợp đồng để tiếp tục chi trả cho chủ đầu tư theo thỏa thuận ban đầu.
Đặc biệt, để hợp thức hóa chứng từ thanh quyết toán, Nguyễn Văn Dân đã chỉ đạo nhân viên tài chính mua 23 hóa đơn giá trị gia tăng khống từ 9 doanh nghiệp khác nhau, nhằm nâng khống giá trị đầu vào. Hành vi này đã gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hơn 51,4 tỷ đồng. Trong đó, riêng các hóa đơn do một doanh nghiệp cung cấp có giá trị nâng khống hơn 27,4 tỷ đồng, được sử dụng để đưa vào hồ sơ quyết toán và hạch toán thuế.
Hậu quả và diễn biến tố tụng
Viện kiểm sát xác định hành vi của các bị can đã vi phạm nghiêm trọng các quy định của Luật Đấu thầu năm 2013, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng đối với tài sản Nhà nước. Dự án được triển khai thi công từ năm 2018 và hoàn thành vào năm 2025, nhưng các sai phạm đã xảy ra xuyên suốt từ giai đoạn chuẩn bị đấu thầu, tổ chức thi công đến khâu quyết toán cuối cùng.
Trong quá trình điều tra, các bị can đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình. Vụ án này một lần nữa làm nổi bật những lỗ hổng trong công tác quản lý đấu thầu và giám sát thi công các dự án trọng điểm, đòi hỏi sự siết chặt kỷ luật và tăng cường tính minh bạch trong tương lai.
