Viện KSND Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố các bị can Phan Hữu Hiệu (tức Hiệu "Chuột", 55 tuổi), Bùi Đình Trung (57 tuổi) và Nguyễn Thanh Nam (45 tuổi) về tội Mua bán trái phép chất ma túy. Đáng chú ý, cả ba bị can đều là những tử tù đang bị tạm giam chờ thi hành án trong một vụ án ma túy đặc biệt nghiêm trọng đã được xét xử trước đó.
Quá khứ tù tội chồng chất
Trước khi bị tuyên án tử hình, cả ba bị can đều nhiều lần vướng vòng lao lý. Phan Hữu Hiệu năm 2013 bị TAND huyện Nam Đàn (Nghệ An) xử phạt 6 triệu đồng về tội Đánh bạc. Đến năm 2020, Hiệu bị TAND Cấp cao tại TPHCM tuyên phạt án tử hình về tội Mua bán trái phép chất ma túy. Hiện, Hiệu bị tạm giam tại Trại tạm giam T17 (Bộ Công an) chờ thi hành án.
Bùi Đình Trung có quá khứ phạm tội kéo dài nhiều thập niên. Năm 1989, Trung bị TAND huyện Nam Đàn (cũ, Nghệ An) xử phạt 12 tháng tù về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản của công dân. Năm 1995, người này bị Tòa phúc thẩm TAND Tối cao xử phạt 10 năm tù về tội Trộm cắp tài sản. Năm 1999, Trung tiếp tục bị TAND huyện Cư M'gar (cũ, Đắk Lắk) xử phạt 7 tháng tù về cùng tội danh. Sau khi ra tù, Trung vào Đồng Nai sinh sống, nhưng tiếp tục phạm tội và bị TAND huyện Long Thành (cũ) xử phạt 36 tháng tù về tội Trộm cắp tài sản. Trong các năm 2011, 2013, 2016 và 2018, Trung nhiều lần bị TAND huyện Dĩ An (cũ) và TAND quận Thủ Đức (cũ) xử phạt về tội Đánh bạc. Đến năm 2020, Trung bị tuyên phạt mức án tử hình về tội Mua bán trái phép chất ma túy.
Nguyễn Thanh Nam cũng có nhiều tiền án. Năm 20 tuổi, Nam bị TAND huyện Thuận An (cũ, Bình Dương) xử phạt 9 tháng tù về tội Trộm cắp tài sản. Sau khi chấp hành xong hình phạt, Nam trở về quê sinh sống nhưng tiếp tục vi phạm pháp luật và lần lượt bị TAND huyện Nam Đàn (cũ, Nghệ An) xử phạt về tội Đánh bạc vào các năm 2014 và 2015. Năm 2020, Nam bị tuyên án tử hình về tội Mua bán trái phép chất ma túy trong cùng vụ án với Phan Hữu Hiệu và Bùi Đình Trung.
Diễn biến vụ án trước đó
Trước đó, tháng 10/2019, TAND TPHCM xét xử sơ thẩm, tuyên phạt Phan Hữu Hiệu cùng Trung, Nam và 5 đồng phạm mức án tử hình; một bị cáo khác bị tuyên phạt tù chung thân về tội Mua bán trái phép chất ma túy. Ngày 21/5/2020, TAND Cấp cao tại TPHCM xét xử phúc thẩm, bác kháng cáo và tuyên y án đối với tất cả các bị cáo.
Tử tù khai thêm tội
Sau khi bản án có hiệu lực, từ tháng 8/2020 đến tháng 6/2022, Hiệu liên tục gửi đơn tố giác đến Cơ quan CSĐT Bộ Công an, khai nhận thêm hành vi phạm tội của mình và đồng phạm, đồng thời đề nghị làm rõ nhiều nội dung chưa được xử lý. Theo Hiệu, bản án trước đó mới xem xét 5 lần mua bán trái phép chất ma túy, trong khi nhóm của mình đã thực hiện tổng cộng 6 vụ. Ngoài ra, trong các lần mua bán ma túy đã được xét xử, vai trò của Bùi Đình Trung và Nguyễn Thanh Nam vẫn chưa được xử lý đầy đủ.
Sau khi tiếp nhận đơn, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã thụ lý, xác minh nguồn tin và tiến hành điều tra. Kết quả điều tra xác định, từ tháng 5/2018 đến tháng 6/2018, tại Đà Nẵng và TPHCM, Phan Hữu Hiệu, Bùi Đình Trung và Nguyễn Thanh Nam đã thực hiện hành vi mua bán trái phép 277 bánh heroin, có tổng khối lượng hơn 96,6kg.
Trong đó, Phan Hữu Hiệu bị xác định là người chủ mưu, cầm đầu, chỉ đạo Bùi Đình Trung, Nguyễn Thanh Nam và trực tiếp tham gia mua bán ma túy. Bùi Đình Trung bị cáo buộc giữ vai trò giúp sức cho Hiệu trong việc mua bán 277 bánh heroin và chưa thu lợi bất chính. Nguyễn Thanh Nam bị cáo buộc giúp sức cho Hiệu thực hiện hành vi mua bán trái phép 90 bánh heroin, cũng chưa thu lợi bất chính.
Quá trình điều tra, Hiệu còn khai đã chiếm đoạt hơn 19,7 tỷ đồng tiền mua bán ma túy của một người tên Siva Tony (chưa rõ lai lịch), đồng thời tố giác nhiều người khác có hành vi chiếm đoạt tài sản của gia đình mình. Tuy nhiên, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã xác minh nhưng chưa đủ căn cứ để xử lý đối với các nội dung này.
