Bộ Tư pháp đề xuất 4 chính sách sửa đổi Luật Nuôi con nuôi sau 15 năm
Ngày 8/4, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú đã chủ trì cuộc họp Hội đồng thẩm định hồ sơ chính sách của Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi). Sự kiện này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc cập nhật khung pháp lý về nuôi con nuôi, vốn đã được thông qua từ năm 2010.
Bối cảnh và lý do sửa đổi
Theo Phó Cục trưởng Hành chính tư pháp Phan Đăng Kiên, Luật Nuôi con nuôi được Quốc hội khóa XII thông qua vào ngày 17/6/2010 và có hiệu lực từ ngày 1/1/2011. Ông nhấn mạnh rằng luật này đã tạo ra một bước phát triển quan trọng, chuyển từ hệ thống pháp lý phân tán sang một khung pháp lý đầy đủ và tập trung vào lợi ích tốt nhất của trẻ em.
Tuy nhiên, sau 15 năm thi hành, một số quy định của luật không còn phù hợp với thực tiễn, gây khó khăn và giảm hiệu quả trong công tác giải quyết nuôi con nuôi cũng như quản lý nhà nước. Do đó, dự thảo chính sách sửa đổi nhằm đảm bảo tính phù hợp với thông lệ quốc tế và sự thống nhất với các luật liên quan khác.
Chi tiết 4 chính sách đề xuất
Cơ quan chủ trì soạn thảo đã trình bày bốn chính sách chính trong dự thảo:
- Chính sách 1: Quy định chặt chẽ hơn về điều kiện và thủ tục giải quyết nuôi con nuôi, với mục tiêu tối thượng là bảo vệ lợi ích tốt nhất của trẻ em, đồng thời tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế.
- Chính sách 2: Sửa đổi và bổ sung các quy định của Luật Nuôi con nuôi để đảm bảo tính thống nhất với các văn bản pháp luật khác có liên quan, tránh sự chồng chéo và mâu thuẫn.
- Chính sách 3: Phát triển hoạt động công tác xã hội trong lĩnh vực nuôi con nuôi, nhằm nâng cao chất lượng và tính chuyên nghiệp thông qua sự hỗ trợ của các chuyên gia tâm lý và công tác xã hội.
- Chính sách 4: Tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, kết hợp với phân cấp mạnh mẽ hơn cho địa phương và ứng dụng công nghệ thông tin, nhằm tạo thuận lợi tối đa cho người dân.
Ý kiến đóng góp từ Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú
Tại cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú đã đưa ra nhiều đề xuất quan trọng. Ông nhấn mạnh sự cần thiết phải làm rõ 12 nhóm vấn đề khó khăn hiện nay và cách thức chuyển hóa chúng thành 4 nhóm chính sách đề xuất. Việc này nhằm chứng minh tính hiệu quả và khả năng giải quyết các tồn tại thực tế của dự thảo.
Thứ trưởng cũng yêu cầu đảm bảo tính hợp hiến, hợp pháp và sự thống nhất của hệ thống pháp luật, đặc biệt là với Bộ luật Dân sự năm 2015. Về cải cách thủ tục hành chính, ông ủng hộ mạnh mẽ việc đơn giản hóa nhưng đồng thời phải siết chặt các điều kiện để kiểm soát rủi ro và bảo vệ an toàn.
Một điểm đáng chú ý là đề nghị bổ sung cơ chế "hậu kiểm" - tức quản lý và giám sát sau khi việc nuôi con nuôi đã được xác lập. Hiện nay, cơ chế báo cáo trong 3 năm đã áp dụng, đặc biệt cho các trường hợp có yếu tố nước ngoài, và cần được luật hóa để tăng cường vai trò giám sát của Nhà nước và xã hội, nhằm bảo vệ toàn diện cho trẻ em.
Ngoài ra, Thứ trưởng đề nghị khai thác tối đa số liệu từ các phụ lục, bao gồm cả số liệu về nuôi con nuôi trong nước và có yếu tố nước ngoài, để làm cơ sở cho phần đánh giá tác động, từ đó nâng cao tính thuyết phục của các đề xuất chính sách trước khi trình lên Chính phủ.
Tầm quan trọng của việc sửa đổi
Việc sửa đổi Luật Nuôi con nuôi không chỉ nhằm khắc phục những bất cập sau 15 năm thi hành mà còn hướng đến mục tiêu cao cả là bảo vệ quyền lợi và sự phát triển lành mạnh của trẻ em. Dự thảo này thể hiện sự cam kết của Nhà nước trong việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, đáp ứng nhu cầu thực tiễn và tuân thủ các chuẩn mực quốc tế.
Với sự tham gia tích cực của các chuyên gia và cơ quan chức năng, hy vọng rằng Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi) sẽ sớm được hoàn thiện và thông qua, mang lại những thay đổi tích cực cho xã hội và đặc biệt là cho thế hệ trẻ em Việt Nam.
