Từ ngày 1/7/2026, thủ tục kiểm tra nghiệm thu phòng cháy chữa cháy (PCCC) đối với nhiều công trình sẽ được bãi bỏ theo Nghị định 66/2024/NĐ-CP, nhằm giảm gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, theo Công an TP.HCM, các cơ sở vẫn có thể bị kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất trong quá trình hoạt động để kịp thời phát hiện nguy cơ mất an toàn cháy nổ.
Chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm
Thông tin trên được Thượng tá Trần Xuân Phương, Phó trưởng Phòng Cảnh sát PCCC và Cứu nạn cứu hộ (PC07) Công an TP.HCM nêu tại buổi họp báo chiều 11/6. Ông cho biết, việc bãi bỏ thủ tục nghiệm thu PCCC được thực hiện theo chủ trương cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.
Trước đây, các công trình đã được thẩm duyệt thiết kế PCCC khi hoàn thành xây dựng vẫn phải thực hiện thêm thủ tục kiểm tra kết quả nghiệm thu và chỉ được đưa vào sử dụng sau khi được cơ quan chức năng chấp thuận. Từ ngày 1/7/2026, bước thủ tục này sẽ được bãi bỏ đối với các công trình đã được thẩm định thiết kế PCCC.
Theo đại diện PC07, chủ trương mới giúp giảm đáng kể thời gian, chi phí và áp lực nhân lực cho cả doanh nghiệp lẫn cơ quan quản lý Nhà nước, đồng thời đẩy nhanh tiến độ đưa các dự án, công trình và phương tiện giao thông vào khai thác.
Hậu kiểm vẫn được thực hiện nghiêm ngặt
Thượng tá Trần Xuân Phương nhấn mạnh: "Để bảo đảm việc cắt giảm thủ tục nhưng không buông lỏng quản lý, các cơ quan có thẩm quyền sẽ chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm." Theo đó, lực lượng công an và các cơ quan chuyên môn về xây dựng sẽ thực hiện kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất đối với công trình, dự án, phương tiện giao thông sau khi đã đi vào hoạt động.
Mục tiêu của cơ chế hậu kiểm là vừa hạn chế tình trạng kiểm tra chồng chéo, gây phiền hà cho doanh nghiệp, vừa bảo đảm công tác quản lý Nhà nước về PCCC ngay từ khi cơ sở bắt đầu vận hành.
Việc bãi bỏ thủ tục nghiệm thu không làm thay đổi các yêu cầu, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật về PCCC. Chủ đầu tư vẫn phải tổ chức thi công, lắp đặt hệ thống PCCC đúng hồ sơ thiết kế đã được thẩm duyệt; tự tổ chức kiểm tra, nghiệm thu nội bộ và chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về điều kiện an toàn PCCC của công trình trước khi đưa vào sử dụng.
Xử lý nghiêm vi phạm
Đối với các trường hợp cố tình làm sai thiết kế đã được phê duyệt, tự ý thay đổi giải pháp kỹ thuật hoặc cắt giảm thiết bị PCCC nhằm tiết kiệm chi phí, cơ quan chức năng sẽ xử lý nghiêm theo quy định. Trong trường hợp vi phạm tiềm ẩn nguy cơ trực tiếp gây cháy nổ hoặc đe dọa tính mạng con người, cơ quan có thẩm quyền có thể xử phạt vi phạm hành chính, đình chỉ hoạt động hoặc áp dụng các hình thức xử lý khác để bảo đảm tính răn đe.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính
Bên cạnh việc cắt giảm thủ tục nghiệm thu, một số thủ tục hành chính khác trong lĩnh vực PCCC cũng được bãi bỏ hoặc đơn giản hóa. Hồ sơ thẩm định thiết kế PCCC được rút gọn, doanh nghiệp chỉ cần chuẩn bị các giấy tờ cơ bản như văn bản đề nghị thẩm định thiết kế PCCC, giấy tờ hợp pháp về đất đai hoặc chủ trương đầu tư và hồ sơ thiết kế kỹ thuật, bản vẽ thi công theo quy định.
Khuyến cáo cho doanh nghiệp
Phòng PC07 khuyến cáo các chủ đầu tư thực hiện nghiêm các quy định về PCCC, không tự ý thay đổi giải pháp kỹ thuật hoặc cắt giảm hạng mục đã được phê duyệt; tổ chức nghiệm thu nội bộ đầy đủ trước khi đưa công trình vào sử dụng và lưu trữ hồ sơ phục vụ công tác hậu kiểm. Các doanh nghiệp cũng cần sử dụng thiết bị PCCC đã được kiểm định, thường xuyên bảo trì hệ thống, tổ chức huấn luyện nghiệp vụ và diễn tập phương án chữa cháy, cứu nạn cứu hộ định kỳ.
Theo đại diện PC07, việc cắt giảm thủ tục hành chính thể hiện tinh thần đồng hành cùng doanh nghiệp của lực lượng Công an nhân dân. Tuy nhiên, cùng với việc được trao thêm quyền chủ động, các chủ đầu tư và chủ cơ sở phải nâng cao trách nhiệm tự quản, bảo đảm an toàn PCCC cho công trình trong suốt quá trình hoạt động.
