Thanh Tra Chỉ Ra 10 Hạn Chế Trong Quản Lý Khoáng Sản Tại Tỉnh Bắc Giang
Theo kết luận thanh tra mới đây, công tác quản lý nhà nước về khoáng sản trên địa bàn tỉnh Bắc Giang trong giai đoạn từ năm 2019 đến tháng 6/2024 đã đạt được một số kết quả tích cực. Nhiều văn bản quy phạm pháp luật và chỉ đạo điều hành đã được ban hành kịp thời để cụ thể hóa Luật Khoáng sản. Công tác cấp phép và phê duyệt trữ lượng cơ bản được thực hiện đúng trình tự, chất lượng hồ sơ được nâng cao rõ rệt. Đặc biệt, tình trạng khai thác trái phép đã có những chuyển biến tích cực, góp phần tăng thu ngân sách địa phương một cách đáng kể.
10 Nhóm Hạn Chế Và Vi Phạm Tiêu Biểu
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, Thanh tra Chính phủ đã chỉ ra 10 nhóm hạn chế và vi phạm tiêu biểu trong lĩnh vực này. Quy hoạch manh mún và chồng lấn là vấn đề đầu tiên, với việc lập và bổ sung quy hoạch trước thời kỳ thanh tra còn rời rạc, phải điều chỉnh nhiều lần. Quy hoạch khoáng sản trong quy hoạch tỉnh bị chồng lấn, không phù hợp với quy hoạch xây dựng, đô thị và nông thôn, gây vướng mắc cho các dự án đầu tư.
Thứ hai, việc khoanh định khu vực cấm hoạt động khoáng sản chậm trễ, chưa hoàn thành theo đúng quy định của Luật Khoáng sản. Thứ ba, sai tiêu chí khu vực không đấu giá, với việc khoanh định không đúng quy định và mục tiêu không thống nhất với Giấy phép khai thác.
Thứ tư, cấp phép cho đơn vị không đủ điều kiện và thủ tục rườm rà. UBND tỉnh đã cấp phép khai thác cho các chủ dự án là cơ quan nhà nước hoặc đơn vị sự nghiệp công lập không đủ điều kiện hành nghề khai thác. Trình tự thủ tục cấp phép thăm dò, khai thác còn phức tạp, liên quan nhiều cấp ngành, dẫn đến tiến độ kéo dài và nảy sinh bất cập.
Thứ năm, thiếu kiểm tra sau ủy quyền, khi UBND tỉnh ủy quyền cho cấp huyện cấp phép san gạt, cải tạo mặt bằng nhưng hầu như không kiểm tra việc thực hiện. Thứ sáu, sai quy định về tài chính đất đai, với việc xác định và áp dụng số tiền tương đương tiền thuê đất chưa đúng quy định của Luật Đất đai 2013 và Luật Khoáng sản 2010.
Thứ bảy, quản lý trạm cân và bảo hiểm máy móc lỏng lẻo, với công tác lắp đặt và lưu trữ số liệu trạm cân còn hạn chế, và một số doanh nghiệp không mua bảo hiểm cho máy móc, thiết bị. Thứ tám, đóng cửa mỏ thiếu quyết liệt, với việc đôn đốc không triệt để và chất lượng thẩm định đề án chưa sát thực tế.
Thứ chín, nợ đọng nghĩa vụ tài chính, với tổng số tiền 8.808.991.354 đồng chưa được nộp vào ngân sách nhà nước. Thứ mười, quản lý dự án mỏ thiếu chặt chẽ, dẫn đến nhiều vi phạm cụ thể tại 9 dự án mỏ đã được kiểm tra.
Trách Nhiệm Và Kiến Nghị Xử Lý
Thanh tra Chính phủ xác định trách nhiệm đối với các vi phạm trên thuộc về UBND tỉnh Bắc Giang, lãnh đạo tỉnh phụ trách lĩnh vực, cùng lãnh đạo các sở, ngành, UBND các cấp (huyện, xã) và chủ đầu tư các dự án mỏ. Từ kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo UBND tỉnh Bắc Giang tổ chức kiểm điểm trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan.
Cụ thể, căn cứ kết quả kiểm điểm, Chủ tịch UBND tỉnh phải xử lý trách nhiệm theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý đối với những tập thể, cá nhân có sai phạm. Trong quá trình thực hiện, nếu phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, cần chuyển cơ quan điều tra để xử lý theo quy định.
Thanh tra Chính phủ cũng đề nghị UBND tỉnh Bắc Giang khẩn trương hoàn thiện hồ sơ khoanh định khu vực cấm hoạt động khoáng sản, rà soát quy hoạch các điểm mỏ vật liệu xây dựng để đảm bảo phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế xã hội. UBND tỉnh có trách nhiệm chỉ đạo các sở, ngành liên quan làm rõ trách nhiệm, xử lý nghiêm theo quy định đối với các chủ dự án mỏ về các nội dung vi phạm đã được phát hiện.
Về xử lý kinh tế, cơ quan thanh tra yêu cầu UBND tỉnh Bắc Giang thực hiện các biện pháp đôn đốc, xử lý và thu hồi về ngân sách nhà nước các khoản nợ đọng nghĩa vụ tài chính, rà soát các khoản phải thu khác theo quy định, bảo đảm thu đúng, thu đủ, không để thất thoát, lãng phí ngân sách nhà nước.
