Ukraine đang thay đổi hình ảnh trên trường quốc tế, từ bên nhận viện trợ quân sự thành đối tác cung cấp kinh nghiệm chiến đấu thực tiễn, công nghệ và kiến thức chống máy bay không người lái (UAV/drone) đã được kiểm chứng trên chiến trường. Chiến lược này thể hiện qua các thỏa thuận drone mà Kiev thúc đẩy mạnh mẽ với các nước NATO và đối tác khác.
Ukraine ký drone deal với 6 quốc gia
Theo The Guardian, Ukraine đã ký các thỏa thuận drone với 6 quốc gia trong những tháng gần đây: Ả Rập Xê Út, UAE, Qatar, Azerbaijan, Latvia và Litva. Kiev đặt mục tiêu ký thêm ít nhất 7 thỏa thuận tương tự với các thành viên NATO trước cuối năm nay. Các thỏa thuận không chỉ giới hạn ở cung cấp drone mà còn bao gồm kinh nghiệm vận hành, linh kiện, cảm biến, radar, hệ thống chỉ huy và kiểm soát – toàn bộ hệ sinh thái chống lại các mối đe dọa từ drone như Shahed.
Kinh nghiệm thực chiến chống Shahed
Shahed là drone tự sát do Iran thiết kế, được Nga sử dụng rộng rãi tấn công các thành phố Ukraine. Chi phí thấp và việc sử dụng rộng rãi biến chúng thành mối đe dọa lớn. Ông Davyd Aloian, Phó Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia và Quốc phòng Ukraine (NSDC), nhấn mạnh: “Drone deal chỉ là tên gọi, nhưng thực chất bao quát nhiều hơn drone. Một drone đánh chặn đơn lẻ không đủ bảo vệ mục tiêu trước Shahed; cần hệ thống phát hiện, chỉ huy, huấn luyện và tích hợp đa tầng.” Ukraine tích lũy kiến thức thực tiễn quý báu sau nhiều năm đối phó hiệu quả với drone giá rẻ, trong khi một số quốc gia khác phải dùng tên lửa Patriot đắt tiền.
Nhận thức quốc tế thay đổi
Bà Alyona Getmanchuk, Đại sứ Ukraine tại NATO, cho biết: “Trước đây, khi tôi đến NATO và nói về tiềm năng của Ukraine với tư cách nhà cung cấp an ninh, thường có vẻ do dự. Giờ đây, một số người thường bắt đầu cuộc trò chuyện bằng cách nói điều này. Nói về Ukraine với tư cách nhà cung cấp an ninh đã trở nên phổ biến.” Ukraine không chỉ chia sẻ công nghệ mà còn cung cấp đánh giá nhu cầu tác chiến và chiến thuật thực tế, dù ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine vẫn ưu tiên phục vụ cuộc chiến với Nga.
Tham vọng phòng thủ tên lửa châu Âu
Đằng sau đó, Ukraine muốn thúc đẩy ý tưởng xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa châu Âu tương tự Patriot để đối phó tên lửa đạn đạo Nga. Theo Defence24, điều này khó khăn hơn hợp tác drone, nhưng cho thấy hướng tư duy của Ukraine. Châu Âu chuẩn bị cho tương lai ít chắc chắn về hỗ trợ Mỹ, và Ukraine muốn trở thành một phần cấu trúc an ninh đó trước khi gia nhập NATO, thông qua công nghệ, sản xuất, bài học kinh nghiệm và dự án chung.
Thách thức và giá trị cốt lõi
Ukraine cần vốn lớn mở rộng sản xuất drone và đảm bảo hệ thống tương thích tiêu chuẩn NATO về chứng nhận, thủ tục và khả năng tương tác. Dù vậy, giá trị lớn nhất mà Ukraine mang lại là kinh nghiệm thực chiến đã được thử nghiệm dưới hỏa lực thực sự.
