Ông Trump đe dọa từ chối hỗ trợ đồng minh NATO
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/6 tuyên bố ông có thể từ chối hỗ trợ các nước thành viên NATO nếu họ không ủng hộ chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran. Phát biểu trong cuộc họp báo tại Phòng Bầu dục, ông Trump chỉ trích các đồng minh không đáp ứng yêu cầu hỗ trợ của Washington dù Mỹ đã chi nhiều ngân sách cho an ninh chung.
“Chúng tôi đã chi tất cả số tiền đó. Rồi khi chúng tôi muốn có thể nhận được sự hỗ trợ trong những việc nhỏ hơn họ lại nói không, rằng họ không muốn giúp đỡ”, ông Trump nói. Ông nhấn mạnh: “Thật không sáng suốt khi nói ra điều đó, bởi vì nếu muốn, chúng tôi cũng có thể nói điều tương tự với họ, và chúng tôi có thể sẽ làm như vậy”.
Bối cảnh căng thẳng Mỹ - NATO
Tuyên bố trên được đưa ra trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO dự kiến diễn ra tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng tới. Căng thẳng giữa Mỹ và NATO đã leo thang trong nhiều năm khi Washington cho rằng các thành viên liên minh quân sự không đóng góp đủ ngân sách quốc phòng, khiến Mỹ phải gánh trách nhiệm bảo vệ đồng minh.
Mâu thuẫn trở nên gay gắt sau khi Mỹ phát động chiến dịch quân sự tại Iran, động thái không nhận được sự ủng hộ từ một số quốc gia NATO. Hiện tại, Mỹ và Iran đang đàm phán về một giải pháp hòa bình lâu dài sau nhiều tháng xung đột.
Phong tỏa cảng biển Iran và vai trò của Lầu Năm Góc
Tại cuộc họp báo, ông Trump khẳng định việc phong tỏa các cảng biển của Iran đã chứng tỏ hiệu quả hơn các cuộc không kích. “Tôi nghĩ việc phong tỏa có tác động lớn hơn việc thả bom. Chúng tôi có thể thiết lập lại điều đó chỉ trong khoảng 15 phút”, ông nói.
Ông Trump đã hỏi Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, người có mặt tại Nhà Trắng, về khả năng tái lập phong tỏa nhanh chóng. Người đứng đầu Lầu Năm Góc trả lời rằng quân đội Mỹ sẵn sàng hành động ngay lập tức nếu cần thiết.
Bất đồng Israel - Li Băng và triển vọng hòa bình
Ông Trump bày tỏ tin tưởng có thể giải quyết bất đồng liên quan đến việc Israel từ chối rút quân khỏi miền nam Li Băng, vốn là điểm nghẽn có thể khiến thỏa thuận hòa bình với Iran bị lung lay. “Tôi là người giải quyết vấn đề. Tôi giải quyết các vấn đề rất nhanh, kể cả với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu”, ông nói. Tuy nhiên, cùng ngày, ông Netanyahu tái khẳng định Israel không có ý định rút quân khỏi lãnh thổ Li Băng.
Thanh sát hạt nhân Iran và bước tiến ngoại giao
Ông Trump tin rằng Iran sẽ chấp nhận các cuộc thanh sát quy mô lớn nhằm đảm bảo chương trình hạt nhân không có mục đích quân sự. Trên mạng xã hội Truth Social, ông viết: “Mọi người đều hoàn toàn nhận thức rằng Iran sẽ đồng ý tiến hành các cuộc thanh sát vũ khí quy mô lớn nhằm bảo đảm sự minh bạch hạt nhân trong tương lai lâu dài”.
Trước đó, Washington và Tehran đã ký một bản ghi nhớ. Theo Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, giới lãnh đạo Iran đã đồng ý mời các thanh sát viên của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) tới các cơ sở hạt nhân. Ông Vance cho biết đây là “bước đầu tiên hướng tới quá trình phi hạt nhân hóa hoàn toàn hoặc chấm dứt chương trình hạt nhân của Iran”. Ông cũng cho rằng các thanh sát viên IAEA có thể tới Iran vào ngày 22/6, theo AFP.
