Ông Trump cảnh báo hoãn hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Trung vì eo biển Hormuz
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra tuyên bố gây chấn động, cho biết ông có thể hoãn cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến diễn ra tại Bắc Kinh vào cuối tháng 3 năm 2026. Điều kiện tiên quyết là Trung Quốc phải có động thái hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới đang bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Áp lực từ Washington đối với Bắc Kinh
Trong cuộc phỏng vấn với Financial Times ngày 15/3, ông Trump nhấn mạnh rằng ông muốn biết rõ lập trường của Chủ tịch Tập Cận Bình trước khi hội nghị diễn ra. “Chúng tôi muốn biết trước. Hai tuần là khoảng thời gian khá dài”, vị tổng thống Mỹ phát biểu, đồng thời cho rằng nếu chờ đến lúc gặp mặt mới thảo luận thì sẽ quá muộn để giải quyết vấn đề.
Ông Trump lý giải rằng Trung Quốc hiện có lợi ích trực tiếp trong việc bảo đảm an toàn cho eo biển Hormuz, bởi phần lớn lượng dầu nhập khẩu của nước này được vận chuyển qua đây. Cảnh báo này được đưa ra trong bối cảnh Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đang gặp Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong tại Paris vào cùng ngày để chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh sắp tới.
Nỗ lực phối hợp quốc tế và cảnh báo với NATO
Không chỉ gây sức ép lên Trung Quốc, ông Trump còn mở rộng phạm vi khi kêu gọi sự hỗ trợ từ các đồng minh. Các quan chức trong chính quyền Trump tiết lộ rằng Washington đang làm việc với các quốc gia như Anh, Hàn Quốc và Nhật Bản để bảo đảm an ninh tại eo biển trọng điểm này.
Đáng chú ý, ông Trump cũng cảnh báo rằng NATO có thể đối mặt với một “tương lai rất tồi tệ” nếu các nước thành viên không hỗ trợ Mỹ trong việc bảo vệ tuyến vận tải chiến lược tại Trung Đông. Ông lập luận rằng nhiều nền kinh tế châu Âu phụ thuộc đáng kể vào nguồn dầu từ khu vực Vịnh Ba Tư, do đó cần tham gia vào các nỗ lực quốc tế nhằm ngăn chặn gián đoạn năng lượng.
Tình hình căng thẳng tại eo biển Hormuz
Eo biển Hormuz, nằm giữa Iran và Oman, được xem là tuyến hàng hải chiến lược đối với thị trường năng lượng toàn cầu, với khoảng 20% lượng dầu thô của thế giới đi qua mỗi ngày. Tuyến hàng hải này gần như bị gián đoạn sau khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran leo thang trong những tuần vừa qua, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng và khiến thị trường dầu mỏ biến động mạnh.
Trong bối cảnh đó, ông Trump kêu gọi các quốc gia được hưởng lợi từ tuyến vận tải này tham gia bảo vệ an ninh hàng hải. Ông đề xuất rằng các đồng minh có thể hỗ trợ bằng cách triển khai tàu quét thủy lôi hoặc lực lượng quân sự để ngăn chặn các mối đe dọa dọc bờ biển Iran.
Khả năng leo thang quân sự và tác động đến thị trường
Vị lãnh đạo Mỹ cũng không ngần ngại tuyên bố rằng nước này vẫn sẵn sàng tiến hành thêm các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Iran nếu cần thiết, bao gồm đảo Kharg - trung tâm xuất khẩu dầu quan trọng của Tehran. Ông Trump cho biết các chiến dịch quân sự gần đây của Mỹ và Israel đã làm suy giảm đáng kể năng lực quân sự của Iran, dù nước này vẫn có thể gây gián đoạn bằng các biện pháp như rải thủy lôi hoặc triển khai máy bay không người lái.
Tình hình căng thẳng này đang đẩy thị trường dầu mỏ vào tình trạng bất ổn, với nguy cơ gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông làm gia tăng lo ngại về một cú sốc năng lượng mới trên toàn cầu. Các diễn biến tiếp theo tại eo biển Hormuz sẽ có ảnh hưởng sâu rộng đến kinh tế và an ninh quốc tế, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc sắp bước vào đàm phán thương mại quan trọng.
