Nhà Trắng thông báo Phó Tổng thống Mỹ JD Vance sẽ không tới Thụy Sĩ vào tối 18/6 như kế hoạch ban đầu để ký kết bản ghi nhớ về thỏa thuận hòa bình với Iran. Nguyên nhân được cho là các vấn đề hậu cần chưa được giải quyết liên quan đến giai đoạn đàm phán tiếp theo.
Lý do hoãn chuyến đi
Phát ngôn viên Nhà Trắng cho biết: “Như Phó Tổng thống đã nói trong cuộc họp báo, kế hoạch cho các cuộc đàm phán kỹ thuật sắp tới vẫn chưa được hoàn thiện, và phái đoàn Mỹ sẵn sàng khởi hành ngay khi có cơ hội. Nhưng các vấn đề hậu cần của những cuộc đàm phán này chưa bao giờ đơn giản hoặc dễ dự đoán”.
Phát ngôn viên nói thêm: “Hiện tại, Phó Tổng thống sẽ không khởi hành tối nay. Chúng tôi sẽ thông báo ngay khi có thông tin cụ thể về bước tiếp theo. Chúng tôi mong muốn bắt đầu các cuộc đàm phán kỹ thuật càng sớm càng tốt”.
Kế hoạch ban đầu
Trước đó, Phó Tổng thống Vance dự định đến Thụy Sĩ vào ngày 19/6 để ký kết trực tiếp bản ghi nhớ với Iran, mặc dù ông thừa nhận thời điểm này chưa chắc chắn. Ông xác nhận các cuộc đàm phán kỹ thuật dự kiến bắt đầu vào cuối tuần và cho biết ông “chắc chắn đang lên kế hoạch” dẫn đầu nhóm đàm phán Mỹ.
Ký kết trực tuyến
Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 xác nhận Tổng thống hai bên đã ký bản ghi nhớ trực tuyến và có hiệu lực ngay lập tức. Phía Iran cho rằng do đã ký kết, lễ ký trực tiếp tại Geneva có thể không cần thiết, nhưng kế hoạch đàm phán vẫn giữ nguyên, với thời hạn 60 ngày để giải quyết các vấn đề tồn đọng.
Phản ứng từ các bên
Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ cho biết các cuộc đàm phán ban đầu vẫn dự kiến diễn ra tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock vào ngày 19/6. Bản ghi nhớ hoàn thiện ngày 14/6 sau nhiều tháng đàm phán do Pakistan làm trung gian, với sự hỗ trợ từ các quốc gia khác.
Thỏa thuận chấm dứt ngay lập tức cuộc chiến và mọi hoạt động quân sự, bao gồm tại Li Băng, dỡ bỏ phong tỏa hải quân Mỹ chống Iran và mở lại eo biển Hormuz. Giai đoạn 60 ngày tiếp theo sẽ giải quyết các vấn đề như dỡ bỏ trừng phạt, hồ sơ hạt nhân, tái thiết và cơ chế giám sát.
Dù đã ký kết, cả hai bên vẫn đưa ra cảnh báo cứng rắn. Hội đồng An ninh Quốc gia Iran cảnh báo “đáp trả tương xứng” nếu Mỹ vi phạm. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo bất kỳ vi phạm hay yêu cầu quá mức nào sẽ bị “phản ứng mạnh mẽ”. Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định Tehran cam kết hòa bình nhưng sẽ không chấp nhận yêu cầu quá đáng.
Tổng thống Donald Trump cho rằng bản ghi nhớ tương đương “sự đầu hàng vô điều kiện” và cuộc xung đột thể hiện phạm vi quyền lực tổng thống của ông.
