Trong bối cảnh quốc tế ngày càng phức tạp, Bộ trưởng Motegi Toshimitsu của Nhật Bản đã chỉ ra rằng, trong vòng một thập kỷ qua, tình hình xung quanh đất nước này cũng như môi trường an ninh toàn cầu đã trở nên nghiêm trọng hơn đáng kể. Ông nhấn mạnh rằng, bên cạnh những thách thức truyền thống, các vấn đề mới nổi lên như an ninh kinh tế, cuộc cạnh tranh quốc tế liên quan đến các công nghệ mới, và những thay đổi cơ cấu đi kèm với sự trỗi dậy của các quốc gia phương nam toàn cầu đang đặt ra những yêu cầu cấp thiết.
Thích ứng với thay đổi thông qua chiến lược FOIP
Theo Bộ trưởng Motegi, những biến động này thôi thúc Nhật Bản cần phải phát triển chiến lược FOIP (Tầm nhìn Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương Tự do và Rộng mở) một cách có chiến lược, với hình thức phù hợp nhất để thích ứng với các thay đổi đó. Ông giải thích rằng, đề xuất FOIP ban đầu do cố Thủ tướng Shinzo Abe đưa ra có tầm nhìn biến khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương thành trung tâm phát triển của thế giới trong tương lai, đồng thời xây dựng một khu vực tự do và rộng mở, thúc đẩy thương mại và kết nối để góp phần vào sự phát triển toàn cầu.
Những thách thức mới và điều chỉnh chiến lược
Tuy nhiên, sau khi đề xuất này được đưa ra, nhiều vấn đề mới đã xuất hiện, bao gồm an ninh kinh tế liên quan đến các khoáng sản quan trọng, đã trở thành tâm điểm cho việc điều chỉnh chiến lược của nhiều quốc gia trong khu vực. Đặc biệt, việc xây dựng các chuỗi cung ứng bền vững, vốn chưa được chú ý đầy đủ trước đây, nay đã trở thành một trong những thách thức quan trọng nhất mà các nước phải đối mặt.
Tăng cường an ninh biển và hợp tác đa phương
Bộ trưởng Motegi cũng lưu ý rằng, mặc dù trước đây vấn đề an ninh hàng hải đã được tính đến, nhưng hiện nay, các nội dung như an ninh biển, bảo đảm an ninh tại các cảng biển, và hỗ trợ nâng cao năng lực của các quốc gia trong việc bảo vệ an ninh biển đã trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Ông nhấn mạnh rằng, thông qua các cơ chế như Viện trợ An ninh chính thức (OSA) do Nhật Bản đề xướng, việc hỗ trợ tăng cường năng lực an ninh cho các nước và thúc đẩy hợp tác đa phương trong lĩnh vực này là hết sức cần thiết để đối phó với các mối đe dọa mới.
Nhìn chung, sự điều chỉnh chiến lược FOIP của Nhật Bản phản ánh một cách tiếp cận linh hoạt và chủ động trước những biến động của môi trường an ninh toàn cầu, với mục tiêu duy trì sự ổn định và phát triển bền vững trong khu vực.
