Trong một tuyên bố gây chú ý ngay trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bày tỏ sự thất vọng sâu sắc với liên minh quân sự này. Phát biểu tại một cuộc vận động tranh cử ở Florida, ông Trump nhấn mạnh rằng nhiều quốc gia thành viên NATO vẫn chưa đáp ứng được cam kết chi tiêu quốc phòng ở mức 2% GDP, điều mà ông cho là không công bằng với Mỹ.
Lời chỉ trích của ông Trump về NATO
Theo nguồn tin từ Znews, ông Trump nói: "NATO đã lợi dụng Mỹ trong nhiều năm. Các nước châu Âu giàu có nhưng không chịu chi trả công bằng cho quốc phòng. Tôi đã nói với họ rằng nếu họ không trả tiền, tôi sẽ không bảo vệ họ." Những tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh hội nghị thượng đỉnh NATO sắp diễn ra, nơi các nhà lãnh đạo sẽ thảo luận về ngân sách và chiến lược phòng thủ chung.
Ông Trump từ lâu đã chỉ trích các đồng minh NATO vì không đạt được mục tiêu chi tiêu quốc phòng. Trong nhiệm kỳ tổng thống của mình, ông từng đe dọa rút Mỹ khỏi NATO nếu các nước thành viên không tăng ngân sách quân sự. Hiện tại, chỉ có 11 trong số 30 thành viên NATO đáp ứng được mức chi tiêu 2% GDP, theo số liệu mới nhất từ tổ chức này.
Phản ứng từ các đồng minh
Tuyên bố của ông Trump đã vấp phải phản ứng trái chiều từ các nhà lãnh đạo châu Âu. Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg trước đó đã bác bỏ những chỉ trích, cho rằng liên minh vẫn mạnh mẽ và các thành viên đang nỗ lực tăng cường chi tiêu. "Chúng tôi đã có những tiến bộ đáng kể. Kể từ năm 2014, các đồng minh châu Âu và Canada đã bổ sung thêm 270 tỷ USD cho quốc phòng," ông Stoltenberg phát biểu.
Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng việc ông Trump lên tiếng vào thời điểm nhạy cảm này có thể ảnh hưởng đến tinh thần đoàn kết trong NATO, đặc biệt khi cuộc xung đột Nga-Ukraine vẫn đang diễn ra. Một số quan chức châu Âu lo ngại rằng nếu ông Trump tái đắc cử, chính sách của Mỹ đối với NATO có thể thay đổi đáng kể.
Tác động đến quan hệ xuyên Đại Tây Dương
Sự thất vọng của ông Trump đặt ra câu hỏi về tương lai của quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Nhiều nhà ngoại giao cho rằng những tuyên bố như vậy có thể làm suy yếu uy tín của NATO, vốn là trụ cột an ninh của phương Tây. Trong khi đó, các ứng cử viên tổng thống khác của đảng Cộng hòa cũng có quan điểm tương tự, cho thấy sự hoài nghi đối với NATO đang trở thành một chủ đề chính trong chính trường Mỹ.
Hội nghị thượng đỉnh NATO dự kiến sẽ tập trung vào việc tăng cường hỗ trợ cho Ukraine và cải thiện năng lực phòng thủ chung. Tuy nhiên, những lời chỉ trích từ ông Trump có thể làm lu mờ các nỗ lực này và tạo ra căng thẳng không đáng có giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu.
Theo các nhà phân tích, bất kể kết quả bầu cử Mỹ năm 2024, NATO cần chuẩn bị cho khả năng phải đối mặt với một chính quyền Mỹ ít cam kết hơn. "Đã đến lúc châu Âu phải tự chịu trách nhiệm nhiều hơn về an ninh của mình," một quan chức ngoại giao châu Âu giấu tên nhận định.
