Ngày 1/8, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã công bố hàng loạt biện pháp gia tăng sức ép đối với Iran, kết hợp giữa hành động quân sự, biện pháp tài chính và nỗ lực ngoại giao. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa hai bên rơi vào bế tắc, làm dấy lên lo ngại về một cuộc đối đầu lớn tại Trung Đông.
Theo thông tin từ cuộc họp nội các được truyền hình trực tiếp từ Camp David, Tổng thống Trump cho biết Washington vẫn duy trì kênh đối thoại với Tehran, nhưng niềm tin vào thiện chí của phía Iran ngày càng suy giảm. Ông nhấn mạnh: "Họ luôn muốn nói chuyện, nhưng lại nhiều lần thất hứa. Họ nói dối và xuyên tạc sự thật." Lời cáo buộc này được đưa ra trong bối cảnh Mỹ cho rằng các hoạt động quân sự của Iran tại khu vực đã phá hoại các nỗ lực ngoại giao.
Căn cứ Mỹ tại Jordan bị tấn công giữa quá trình đàm phán
Một tình tiết gây chú ý được Tổng thống Trump tiết lộ là trong khi hai bên vẫn đang nỗ lực tìm tiếng nói chung, một căn cứ của Mỹ tại Jordan đã bị tấn công bằng năm quả tên lửa. Ông kể lại: "Thay vì nhận được tín hiệu tích cực từ các cuộc đàm phán, tôi lại nhận được cuộc gọi từ Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth thông báo rằng họ vừa bắn năm quả tên lửa vào một căn cứ của chúng ta ở Jordan." Sự việc này cho thấy mức độ rủi ro trong khu vực vẫn rất cao, bất chấp những tín hiệu ngoại giao được hai bên đưa ra.
Khi được hỏi liệu Mỹ có tiếp tục tấn công các mục tiêu tại Iran hay không, Tổng thống Trump không loại trừ khả năng này. Ông lập luận rằng năng lực của Iran cuối cùng sẽ suy yếu nếu Washington duy trì sức ép một cách bền bỉ. Phát biểu của ông được xem là thông điệp cứng rắn gửi tới Tehran trong bối cảnh cộng đồng quốc tế theo dõi sát sao động thái tiếp theo của cả hai phía.
Siết chặt tài chính Iran trên toàn cầu
Song song với các biện pháp quân sự, Washington cũng triển khai chiến dịch siết chặt nguồn tài chính của chính phủ Iran. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent xác nhận Mỹ đang tăng cường truy tìm và phong tỏa các tài sản liên quan đến nhà nước Iran trên phạm vi toàn cầu. Đây được coi là đòn bẩy chiến lược nhằm bóp nghẹt nguồn thu của Tehran, từ đó hạn chế năng lực quân sự và gây sức ép chính trị.
Các biện pháp tài chính này nhắm vào mạng lưới tài chính, các cá nhân và thực thể có quan hệ với chính quyền Iran, nhằm cắt đứt các kênh huy động vốn phục vụ hoạt động đối ngoại và quân sự của nước này. Việc áp dụng đồng thời hai kênh áp lực quân sự và tài chính cho thấy sự phối hợp chặt chẽ trong chiến lược của Washington.
Chiến lược gây sức ép toàn diện và cánh cửa ngoại giao
Dù cánh cửa ngoại giao vẫn chưa khép lại, những phát biểu mới nhất từ phía Mỹ cho thấy Washington đang theo đuổi chiến lược gây sức ép toàn diện, kết hợp cùng lúc cả đàm phán, sức mạnh quân sự và các biện pháp tài chính để buộc Iran thay đổi lập trường. Cách tiếp cận này đặt Tehran trước áp lực ngày càng lớn, đồng thời giữ cho kênh đối thoại không hoàn toàn bị đóng băng.
Giới phân tích nhận định rằng việc Mỹ vừa công khai các biện pháp trừng phạt vừa khẳng định vẫn sẵn sàng đối thoại là một con bài chiến thuật nhằm gia tăng sức mặc cả trong đàm phán. Tuy nhiên, với những diễn biến căng thẳng gần đây, bao gồm cả vụ tấn công căn cứ Jordan, triển vọng đạt được một thỏa thuận trong thời gian tới vẫn còn rất nhiều thách thức.
Trong bối cảnh đó, Mỹ khẳng định sẽ tiếp tục duy trì hiện diện quân sự và tăng cường hợp tác với các đồng minh trong khu vực nhằm ngăn chặn các hành động gây bất ổn. Đối với Iran, việc đối mặt với một chiến lược đa tầng từ Washington có thể buộc nước này phải tính toán lại các lựa chọn của mình.
