Bất chấp việc Tổng thống Donald Trump chuyển trọng tâm quân sự sang Iran từ cuối tháng 2, chiến dịch mở rộng ảnh hưởng và hiện diện quân sự của Mỹ tại Mỹ Latinh vẫn được đẩy mạnh. Quân đội Mỹ đang khôi phục trường huấn luyện tác chiến rừng rậm tại Panama sau 25 năm gián đoạn, tận dụng địa hình đầy rắn độc, trăn lớn và côn trùng dày đặc.
Huấn luyện sinh tồn trong rừng nhiệt đới
Theo Bloomberg, các nội dung huấn luyện bao gồm kỹ năng sinh tồn trong rừng, sơ tán y tế và tuần tra, được phối hợp tổ chức với lực lượng vũ trang Panama. Điều này mang ý nghĩa lớn trong bối cảnh ông Trump liên tục phát tín hiệu sẵn sàng tiến hành chiến dịch quân sự tại Mỹ Latinh, đặc biệt sau vụ đột kích bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro hồi tháng 1.
Sử gia Alan McPherson thuộc Đại học Temple nhận định: 'Đây là cách để Mỹ Latinh thấy rằng Mỹ đã trở lại với tư cách một cường quốc quân sự'. Ông cho rằng việc khôi phục huấn luyện rừng rậm phản ánh chiến lược mới của Washington, kết hợp sức mạnh quân sự với sức ép kinh tế và ngoại giao nhằm duy trì ảnh hưởng trong khu vực.
Mạng lưới quân sự trải rộng
Mỹ hiện duy trì hiện diện quân sự tại nhiều địa điểm chiến lược ở Mỹ Latinh và Caribe, bao gồm Puerto Rico, Cuba, Honduras và các cơ sở hợp tác mới được tái kích hoạt tại Panama. Hàng nghìn binh sĩ luân phiên hoạt động tại các căn cứ này, tạo thành mạng lưới hiện diện quân sự trải rộng khắp khu vực.
Washington gần đây gia tăng hợp tác quân sự với nhiều quốc gia Mỹ Latinh khác. Năm ngoái, Mỹ ký thỏa thuận với El Salvador về hoạt động trục xuất người nhập cư và với Paraguay nhằm mở rộng chiến dịch quân sự. Từ tháng 9/2025, máy bay không người lái và chiến đấu cơ Mỹ tấn công hàng chục tàu nhỏ tại vùng Caribe với cáo buộc vận chuyển ma túy, khiến khoảng 200 người thiệt mạng.
Áp lực lên Mexico và các nước láng giềng
Chính quyền ông Trump gần đây đưa ra động thái chưa từng có khi chính thức cáo buộc thống đốc đương nhiệm của Mexico cấu kết với tổ chức tội phạm ma túy. Tại hội nghị 'Lá chắn châu Mỹ' gần Miami, ông Trump kêu gọi các nhà lãnh đạo trong khu vực phối hợp với Mỹ để đối phó các cartel ma túy 'bằng sức mạnh quân sự'.
Vai trò chiến lược của Panama
Panama giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong chiến lược của Washington nhờ vị trí kiểm soát kênh đào Panama, tuyến vận tải hàng hải trung chuyển khoảng 5% thương mại toàn cầu mỗi năm. Khoảng 3/4 lưu lượng hàng hóa qua kênh đào liên quan trực tiếp tới hoạt động xuất nhập khẩu của Mỹ.
Lịch sử quan hệ Mỹ - Panama vẫn là chủ đề nhạy cảm, đặc biệt khi ông Trump nhiều lần đề cập khả năng giành lại kênh đào Panama. Chiến dịch quân sự năm 1989, khi Tổng thống George H.W. Bush ra lệnh bắt giữ lãnh đạo Panama Manuel Noriega, đã khiến hàng trăm người Panama thiệt mạng.
Đại sứ Mỹ tại Panama Kevin Marino Cabrera cho biết một chương trình an ninh kéo dài 10 ngày sẽ được triển khai vào tháng 8 với sự tham gia của khoảng 25 quốc gia. Bộ trưởng An ninh Panama Frank Ábrego nhấn mạnh: 'Chúng tôi là một phần trong mạng lưới logistics của Mỹ. Chúng tôi sẽ không bao giờ có thể tách rời khỏi mối liên kết đó, miễn là kênh đào Panama còn tồn tại'.
