Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/6 tuyên bố Mỹ đã “chấm dứt cuộc chiến với Iran hôm nay”, sau khi khẳng định hai bên đã đạt được một “bản ghi nhớ rất mạnh mẽ” để chấm dứt xung đột.
Tuyên bố của Tổng thống Trump
“Tôi không biết các bạn đã nghe tin chưa, nhưng chúng ta đã chấm dứt cuộc chiến với Iran hôm nay”, ông Trump nhấn mạnh. “Họ đã đồng ý không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân, điều mà chúng ta đã kiên quyết yêu cầu; đó là toàn bộ mục đích. Đó là 95% của thỏa thuận”, ông nói thêm.
Tổng thống Trump nhiều lần tuyên bố bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào cũng phải đảm bảo Iran không thể phát triển vũ khí hạt nhân. Tuyên bố trên được đưa ra sau khi ông thông báo hủy kế hoạch tấn công Iran và hai bên có thể ký kết thỏa thuận vào cuối tuần này nhằm mở lại eo biển Hormuz.
Chi tiết thỏa thuận tiềm năng
“Chúng tôi vừa đạt được một thỏa thuận dàn xếp tuyệt vời cho cuộc chiến với Iran. Eo biển Hormuz sẽ chính thức mở cửa ngay khi chúng tôi ký kết, điều này có thể diễn ra sớm, rất sớm, có lẽ là vào cuối tuần này tại châu Âu”, Tổng thống nói với các phóng viên tại Nhà Trắng.
Thỏa thuận này, nếu được hoàn tất, sẽ là bước đột phá ngoại giao có ý nghĩa nhất từ trước đến nay nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài hơn 3 tháng qua giữa Mỹ, Israel với Iran.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho biết “các cuộc không kích và ném bom theo lịch trình” đã bị hủy bỏ nhờ vào các cuộc đàm phán “được đưa lên cấp cao nhất của ban lãnh đạo Iran và được chấp thuận”. Ông tuyên bố “các cuộc thảo luận và những điểm cốt lõi cuối cùng” đã được tất cả các bên liên quan đồng ý, bao gồm Mỹ, Israel, Ả rập Xê út và một số quốc gia khu vực khác.
Mặt khác, ông Trump nhấn mạnh, biện pháp phong tỏa hàng hải do Mỹ dẫn đầu đối với các cảng của Iran ở eo biển Hormuz “vẫn sẽ duy trì hiệu lực toàn diện”.
Phản ứng từ Iran
Về phần mình, Iran chưa xác nhận bất kỳ thỏa thuận nào đạt được với Mỹ. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết Iran vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về một thỏa thuận khả thi với Mỹ và sẽ không thỏa hiệp về “các lằn ranh đỏ” của mình trong các cuộc đàm phán.
Ông Baghaei nói rằng các báo cáo liên quan đến thời gian và địa điểm ký kết thỏa thuận vẫn chỉ là suy đoán, và chưa có điều gì được hoàn tất. Ông cho biết thêm, một phần lớn văn bản đàm phán đã được hoàn thiện, nhưng phía Mỹ đã liên tục thay đổi lập trường của mình trong suốt quá trình đàm phán.
Giới chức Iran đã đưa ra các yêu cầu nhằm đạt được thỏa thuận, bao gồm việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế, giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị phong tỏa và công nhận quyền kiểm soát của nước này đối với eo biển Hormuz.
