Ngày 2.8, hãng tin Reuters dẫn lời Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cảnh báo nước này sẽ chống lại bất kỳ "hành động mạo hiểm" nào từ phía Mỹ và trả đũa quyết liệt nếu quân đội Mỹ thực hiện lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về khả năng tấn công các mục tiêu mới tại Iran.
Tuyên bố trên được ông Araqchi đưa ra trong các cuộc điện đàm với giới chức cấp cao Thổ Nhĩ Kỳ, Pakistan và Ả Rập Xê Út, chỉ vài giờ sau khi quân đội Kuwait tuyên bố đã phá hủy các máy bay không người lái (UAV) do Iran phóng đến một số cơ sở trọng yếu. Đây được xem là diễn biến mới nhất trong chuỗi căng thẳng leo thang tại Trung Đông, nơi các cuộc đối đầu giữa Iran và lực lượng liên minh do Mỹ dẫn đầu ngày càng phức tạp.
Cảnh báo trong điện đàm với Thổ Nhĩ Kỳ, Pakistan
Trong cuộc điện đàm với Tư lệnh Lục quân Pakistan Asim Munir và Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan, ông Araqchi khẳng định Iran sẽ phản ứng dứt khoát. Hai bên đã thảo luận về hậu quả của "các hành động gây bất ổn" của Mỹ, cũng như nguy cơ gia tăng tình trạng bất ổn trong khu vực.
Đáng chú ý, khi trao đổi với Ngoại trưởng Ả Rập Xê Út Faisal bin Farhan, nhà ngoại giao Iran nhấn mạnh bất kỳ cuộc tấn công nào của Mỹ và Israel hoặc sự tham gia của các quốc gia trong khu vực sẽ bị đáp trả bằng "phản ứng tương xứng". Đây là lần hiếm hoi Iran trực tiếp đề cập đến khả năng lan rộng xung đột sang các nước vùng Vịnh, nơi có nhiều căn cứ quân sự Mỹ và các đồng minh thân cận của Washington.
Lời đe dọa nhắm vào mỏ dầu vùng Vịnh
Trang Nournews, trực thuộc cơ quan an ninh hàng đầu của Iran, hôm 1.8 cho biết các cuộc tấn công của Mỹ vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran sẽ dẫn đến việc Iran tấn công các mỏ dầu ở Ả Rập Xê Út và Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE), cũng như các mỏ khí đốt của Qatar và Israel, khiến "tất cả sẽ bị thiêu thành tro bụi".
Đây được xem là thông điệp cảnh báo mạnh mẽ nhằm vào lợi ích dầu mỏ của các đồng minh Mỹ tại Trung Đông. Giới phân tích nhận định nếu kịch bản này xảy ra, thị trường năng lượng toàn cầu có thể đối mặt với cú sốc nghiêm trọng, đẩy giá dầu tăng vọt và làm gia tăng bất ổn kinh tế trên diện rộng. Các nước xuất khẩu dầu lớn như Ả Rập Xê Út và UAE nằm trong vùng nguy cơ trực tiếp, khiến nhà đầu tư đặc biệt lo ngại.
Lập trường của Tổng thống Trump
Tại cuộc họp nội các hôm 31.7, ông Trump bày tỏ sự tin tưởng rằng các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner cùng Ngoại trưởng Marco Rubio vẫn có thể đạt được thỏa thuận với Iran. Ông chủ Nhà Trắng cho rằng thỏa thuận hạt nhân mới có thể mở đường cho hợp tác kinh tế và giảm căng thẳng.
Tuy nhiên, ông Trump cũng cho biết mình đang mất niềm tin và cáo buộc Iran "thường xuyên thất hứa", điều mà Tehran cũng thường xuyên cáo buộc Washington. Trước đó, tổng thống Mỹ từng nhấn mạnh khả năng tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạt nhân hoặc dầu mỏ của Iran nếu nước này không nhượng bộ. Sự đan xen giữa đe dọa quân sự và nỗ lực ngoại giao cho thấy chính quyền Mỹ vẫn đang theo đuổi chiến lược vừa gây sức ép vừa mở cánh cửa đối thoại.
Phản ứng của Iran trước những tín hiệu từ Washington vẫn hết sức cứng rắn. Trong các cuộc điện đàm, ông Araqchi cũng cáo buộc Mỹ có các hành động gây bất ổn tại khu vực, đồng thời kêu gọi các nước Ả Rập và Hồi giáo không bị cuốn vào kế hoạch quân sự của Mỹ và Israel. Quan chức Iran cũng được cho là đã thảo luận với các bên về những kịch bản ứng phó trong trường hợp xảy ra xung đột trên diện rộng, trong đó có khả năng khóa chặt eo biển Hormuz - huyết mạch vận chuyển dầu mỏ của thế giới.
Căng thẳng hiện vẫn ở mức đỉnh điểm khi cả Washington và Tehran đều khẳng định sẽ không lùi bước. Bất kỳ tính toán sai lầm nào từ một bên cũng có thể châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng lớn, không chỉ ảnh hưởng đến hai quốc gia mà còn tác động sâu sắc đến toàn bộ Trung Đông và an ninh năng lượng toàn cầu.
