Ngày 6/7/2026, NATO tổ chức hội nghị cấp cao tại Thổ Nhĩ Kỳ, đánh dấu sự kiện lớn giữa bối cảnh thế giới có nhiều điểm nóng. Việc đăng cai này đề cao vai trò và ảnh hưởng chính trị an ninh của Thổ Nhĩ Kỳ ở khu vực vùng Vịnh và Trung Đông, cũng như với NATO và thế giới. Tuy nhiên, kết quả hội nghị sẽ cho thấy liệu khủng hoảng về sự thống nhất nội bộ, định hướng chiến lược và năng lực hành động thực tế của NATO có được giải quyết hay không.
Những bất đồng nội bộ kéo dài
NATO vốn nổi tiếng với việc dùng những tuyên bố to tát ở các sự kiện lớn để che đậy bất hòa nội bộ, không biểu lộ bất cập và yếu kém về năng lực thực tế. Hội nghị lần này cũng không ngoại lệ. Nội bộ NATO vẫn bất đồng về việc thực hiện yêu cầu ngân sách quốc phòng ở mức 5% GDP, một mục tiêu mà nhiều thành viên chưa đạt được.
Theo Tổng thư ký NATO Mark Rutte, sự kiện này là cơ hội để các thành viên tái khẳng định cam kết, nhưng thực tế cho thấy sự chia rẽ sâu sắc. Một quan chức NATO giấu tên cho biết: "Chúng ta đang chứng kiến những khác biệt lớn về cách tiếp cận đối với Nga và Trung Quốc, cũng như về vai trò của Mỹ trong liên minh."
Thách thức từ Ukraine và Iran
NATO đứng ngoài lề tiến trình giải quyết cuộc xung đột Ukraine và cuộc chiến Iran, đồng thời gặp khó trong ứng phó với Nga ở châu Âu và Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Việc vừa hậu thuẫn Ukraine tiếp tục đối đầu với Nga, vừa tìm cách để Moscow chấm dứt chiến tranh thông qua đàm phán ngoại giao là một nhiệm vụ mâu thuẫn và khó khả thi.
Một nhà phân tích chính trị nhận định: "NATO đang ở ngã ba đường: hoặc tiếp tục phụ thuộc vào Mỹ, hoặc tự thân vận động để đảm bảo an ninh. Hội nghị này khó có thể giải quyết triệt để vấn đề."
Kỳ vọng và thực tế
Sự kiện lớn nhưng khó thực chất sẽ nhắc nhở NATO rằng sức mạnh thật sự của một liên minh quân sự không chỉ bao gồm sức mạnh quân sự mà còn cả sự hợp tác chính trị và thực hiện cam kết của tất cả thành viên, ở năng lực nhanh chóng thích ứng với môi trường chính trị an ninh thay đổi sâu sắc.
Hội nghị cấp cao NATO tại Thổ Nhĩ Kỳ diễn ra trong bối cảnh căng thẳng gia tăng, và kết quả sẽ là thước đo cho tương lai của liên minh này.
