Trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump gặp nhiều khó khăn trong nỗ lực chấm dứt xung đột với Iran, Bộ Ngoại giao Mỹ tuần trước đã hoàn tất việc sa thải thêm gần 250 nhân viên ngoại giao, theo thông tin từ ZNews.vn.
Đợt cắt giảm nhân sự lớn chưa từng có
Bộ Ngoại giao Mỹ nhiều lần khẳng định việc tái cơ cấu này nhằm loại bỏ sự chồng chéo trong công việc, đồng thời chuyển giao các nhiệm vụ trọng yếu sang những bộ phận phù hợp hơn. Ngoài các quyết định sa thải, nhiều nhà ngoại giao kỳ cựu với hàng chục năm kinh nghiệm cũng đã chủ động xin nghỉ hưu.
Ông David Kostelancik, người nghỉ hưu sau 36 năm phục vụ trong ngành ngoại giao Mỹ, chia sẻ: “Tôi chưa từng thấy số lượng người chọn rời đi lớn như vậy”.
Theo Hiệp hội Ngoại giao Mỹ, tính đến ngày 17/5, có 115 trong số 195 vị trí đại sứ Mỹ trên toàn cầu vẫn bỏ trống, bao gồm tại các địa bàn quan trọng như Trung Đông, Ukraine và Nga. Giới chuyên gia lo ngại thực trạng này có thể khiến Washington bị “thua thiệt” trong cuộc chạy đua ngoại giao.
Theo CNN, đợt cắt giảm nhân sự này đã được khởi động từ tháng 7/2025. Hiệp hội Ngoại giao Mỹ ước tính khoảng 2.000 nhân viên ngoại giao đã rời Bộ Ngoại giao Mỹ trong năm 2025.
Hậu quả lâu dài và phản ứng từ Bộ Ngoại giao
Nhiều cựu quan chức nhận định việc mất đi đội ngũ giàu kinh nghiệm sẽ để lại hậu quả lâu dài. Hậu quả này sẽ thể hiện ở việc suy giảm tầm ảnh hưởng và năng lực thực thi các ưu tiên chiến lược của Mỹ trên trường quốc tế.
Tuy nhiên, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Mỹ, ông Tommy Pigott, khẳng định những ý kiến cho rằng việc để mất hàng trăm nhà ngoại giao kỳ cựu sẽ gây ảnh hưởng tới năng lực thực thi chính sách của Mỹ là “không có cơ sở”.
Ông Pigott nhấn mạnh: “Quá trình tái tổ chức của chúng tôi đã loại bỏ các vị trí trùng lặp, tinh gọn bộ máy bằng cách cắt giảm thủ tục quan liêu, đồng thời trao thêm quyền cho đội ngũ ngoại giao”.
Đồng thời, người phát ngôn khẳng định các đợt cắt giảm nhân sự “không gây bất kỳ tác động tiêu cực nào đến khả năng ứng phó, lập kế hoạch và triển khai nhiệm vụ phục vụ người dân Mỹ”.
“Trên thực tế, chúng tôi đã phản ứng nhanh hơn, hiệu quả hơn. Đó cũng chính là mục tiêu của cuộc cải tổ quy mô lớn trong Bộ Ngoại giao: Trao thêm quyền cho nhân sự tại thực địa, đồng thời giúp Bộ Ngoại giao Mỹ hành động với tốc độ phù hợp với những đòi hỏi từ thực tế”, ông Pigott cho biết thêm.
Ngoài ra, theo người phát ngôn, Bộ Ngoại giao Mỹ hiện có quy trình đánh giá nhân sự rất cụ thể. “Quy trình đánh giá này sẽ giúp các nhân viên ngành ngoại giao, thông qua những dữ liệu đánh giá cụ thể, tìm được vị trí phù hợp hơn với năng lực của mình để phục vụ bộ. Chúng tôi có một mục tiêu cốt lõi: Thực thi chính sách đối ngoại ‘Nước Mỹ trên hết’ nhằm giúp đất nước an toàn, mạnh mẽ và thịnh vượng hơn”, ông Pigott nhấn mạnh.
Khó khăn cho các nhà ngoại giao kỳ cựu
Tuy nhiên, theo một số nguồn tin chia sẻ với CNN, ngay cả các nhà ngoại giao kỳ cựu muốn tiếp tục làm việc, hiện cũng không còn nhiều vị trí dành cho họ. Theo Đạo luật Ngoại giao Mỹ năm 1980, sau khi kết thúc nhiệm vụ hiện tại, các nhà ngoại giao Mỹ làm việc ở nước ngoài có 90 ngày để tìm nhiệm vụ mới hoặc nghỉ hưu.
“Quy định này buộc nhiều người phải nghỉ hưu, bởi họ không tìm được vị trí phù hợp”, một cựu nhân sự ngoại giao cho biết. Trong Bộ Ngoại giao Mỹ, nhiều vị trí vốn thường dành cho các nhà ngoại giao cấp cao, như vị trí chuyên gia giảng dạy thường trú, hiện đã bị cắt bỏ.
