Một buổi chiều đầu tháng 5 năm 2026, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tăng Nhơn Phú (TP.HCM) nhộn nhịp người ra vào làm đủ loại hồ sơ như sao y, chứng thực sơ yếu lý lịch, đăng ký khai sinh, trích lục hộ tịch. Trung tâm luôn đông đúc, có ngày cao điểm tiếp nhận hơn 400 hồ sơ.
Nhanh hơn, chuyên nghiệp hơn
Anh Lê Tấn Đạt, ở phường Tăng Nhơn Phú, đến làm giấy khai sinh cho con và nhận xét rằng điểm khác biệt lớn nhất so với trước đây là cơ sở vật chất hiện đại, phòng máy lạnh, khách bốc số thứ tự và ngồi chờ. Trước kia, người dân phải kẹp hồ sơ bỏ vào sổ chờ gọi tên, nhưng giờ chỉ cần nhìn số thứ tự trên bảng điện tử là biết đến lượt. Công chức hướng dẫn tận tình, chuyên nghiệp và nhanh hơn.
Bà Đoàn Thị Tú Linh, Phó giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tăng Nhơn Phú, cho biết đa số người dân đến chứng thực sơ yếu lý lịch, sao y căn cước công dân, văn bằng, chứng chỉ để xin việc. Dù đã gần một năm bỏ cấp huyện và sáp nhập tỉnh, nhiều người vẫn theo thói quen cũ, điền thông tin nơi cư trú là huyện, tỉnh cũ, nên công chức phải hướng dẫn khai lại theo địa chỉ mới, cập nhật trên VNeID. Những ngày cao điểm, trung tâm phục vụ hơn 400 lượt khách, chủ yếu là hồ sơ sao y, chứng thực.
Sau sáp nhập, phường Tăng Nhơn Phú có hơn 208.000 dân, thuộc các phường đông dân nhất TP.HCM, tương đương quy mô dân số một quận trước đây. Từ tháng 7.2025 đến hết tháng 4.2026, phường nhận hơn 48.000 hồ sơ, tất cả đều được giải quyết trước hạn và đúng hạn.
Cách đó 17 km về trung tâm, phường Phú Nhuận nhộn nhịp theo cách khác: không đông người đến trực tiếp nhưng số lượng hồ sơ vẫn lớn so với dân số gần 70.000 người, diện tích chỉ 1,5 km2. Từ tháng 7.2025 đến nay, phường tiếp nhận hơn 21.300 hồ sơ, trong đó hơn 98% nộp trực tuyến. Đa số hồ sơ tập trung vào các lĩnh vực thiết yếu như hộ tịch, chứng thực, bảo trợ xã hội, đăng ký hộ kinh doanh.
Công chức lĩnh vực kinh tế cho biết việc đăng ký hộ kinh doanh giờ đơn giản, người dân có thể đăng ký tài khoản dịch vụ công và nộp trực tuyến. Hồ sơ nộp trực tiếp chủ yếu là chứng thực, trích lục hộ tịch, còn lĩnh vực đất đai, xây dựng khá ít do đô thị đã ổn định.
Rõ người, rõ việc
Ông Phạm Đinh Trung, Chánh văn phòng HĐND và UBND phường Tăng Nhơn Phú, nhận định điểm nổi bật sau gần một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp là vai trò của chính quyền cơ sở được tái định vị. Trước đây, phường chủ yếu làm trung gian tiếp nhận, tổng hợp, chuyển tải hồ sơ, nay đã trở thành chủ thể trực tiếp giải quyết và chịu trách nhiệm đến cùng.
Thời gian xử lý thủ tục hành chính được rút ngắn, mức độ tiếp cận của người dân với chính quyền cải thiện rõ rệt, trách nhiệm của người đứng đầu và cán bộ được nâng lên theo phương châm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả. Tư duy quản lý chuyển từ xử lý hồ sơ sang giải quyết vấn đề gắn với thực tiễn địa bàn.
Nhiều công việc được giải quyết dứt điểm ngay tại cơ sở, như thủ tục hành chính, hộ tịch, chứng thực, cấp phép xây dựng nhà ở riêng lẻ, xử lý vi phạm. Phường còn tổ chức lập, lấy ý kiến quy hoạch chi tiết – việc mới hoàn toàn so với trước. Cơ chế một cửa, một cửa liên thông và ủy quyền nội bộ giúp rút ngắn thời gian xử lý. Người dân không còn phải đi nhiều cấp như trước.
Bà Nguyễn Thị Như Ý, Chủ tịch UBND phường Phú Nhuận, đánh giá sau gần một năm, tính chủ động và nhịp độ xử lý công việc tăng lên đáng kể. Phường được phân cấp mạnh hơn, có thể trực tiếp xử lý và chịu trách nhiệm phần lớn công việc hàng ngày. Một ngày làm việc gần như không còn khoảng trống, cán bộ xử lý đồng thời nhiều nhiệm vụ từ giải quyết hồ sơ, tiếp nhận phản ánh, đến trật tự đô thị, an sinh xã hội. Công việc chuyển sang hướng đa nhiệm, liên thông hơn. Tuy nhiên, vẫn còn một số nội dung phải xin ý kiến cấp trên, chủ yếu liên quan đến quy hoạch, đất đai, xây dựng phức tạp, vụ việc pháp lý chồng chéo hoặc phân bổ nguồn lực lớn.
Chăm lo các nhu cầu thiết thân
Không chỉ giải quyết thủ tục hành chính, nhiều phường ở TP.HCM còn chăm lo y tế, văn hóa và cải thiện môi trường sống. Phường Xuân Hòa, nằm ở trung tâm, có nhiều cơ quan trung ương, tổng lãnh sự và cơ sở tôn giáo lớn. Với diện tích hơn 2,2 km2, dân số hơn 52.000 người, phường có điều kiện xây dựng thành phường kiểu mẫu theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Lãnh đạo phường cho biết đã tổ chức lại Trung tâm Cung ứng dịch vụ công, thành lập mới trạm y tế để giải quyết nhu cầu dịch vụ đô thị, văn hóa, y tế theo hướng chuyên sâu. Phường chủ động trao đổi với sở ngành, tiên phong thí điểm mô hình chăm sóc sức khỏe tại nhà đầu tiên trên cả nước. Đồng thời, hợp tác với các trường đại học giải quyết bài toán thực tiễn như cải tạo chung cư cũ, thúc đẩy chuyển đổi số, bồi dưỡng cán bộ, đào tạo kỹ năng sống, ngoại ngữ cho học sinh, tạo không gian văn hóa ở Hồ Con Rùa, công viên số 8 Phan Đình Phùng.
Các trụ sở được sắp xếp lại để tối ưu hóa công năng phục vụ cộng đồng, như làm điểm sinh hoạt khu phố, trạm y tế, không gian sinh hoạt chung. Nhà đất số 274 Võ Thị Sáu đang được sửa chữa khối biệt thự chính để chuyển đổi thành thư viện số thông minh.
