Nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước đang khẩn trương rà soát và xây dựng phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại các thôn, tổ dân phố theo Chỉ thị số 21/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Mục tiêu là hoàn thành trước ngày 30/6 tới đây. Trong số đó, không ít địa phương dự kiến sẽ giảm tới một nửa số lượng đơn vị thôn, tổ dân phố hiện có.
Tiến độ sắp xếp tại các tỉnh
Theo chỉ đạo, trước ngày 10/6, các tỉnh, thành phải hoàn tất rà soát và xây dựng phương án tổng thể. Đây là cơ sở để UBND cấp xã hoàn thiện đề án, lấy ý kiến nhân dân và trình HĐND cấp xã thông qua trước ngày 30/6. Sau thời điểm này, việc sắp xếp thôn, tổ dân phố trên cả nước sẽ được hoàn tất theo quy định mới.
Tỉnh Thái Nguyên
Tỉnh Thái Nguyên dự kiến hoàn thành phương án sắp xếp thôn, xóm, tổ dân phố trước ngày 10/6. Sở Nội vụ được giao chủ trì xây dựng và hoàn thiện phương án trình cấp có thẩm quyền. Toàn tỉnh hiện có 3.145 thôn, tổ dân phố, gồm 2.351 thôn, xóm và 794 tổ dân phố. Theo Nghị định số 185/2026/NĐ-CP, thôn, xóm tại khu vực Trung du và miền núi phía Bắc phải có tối thiểu 150 hộ gia đình, còn tổ dân phố tối thiểu 300 hộ. Qua rà soát, chỉ có 659 đơn vị đạt tiêu chuẩn (khoảng 20,1%), còn 2.444 đơn vị chưa đạt và thuộc diện phải sắp xếp.
Tỉnh dự kiến sắp xếp 2.926 thôn, tổ dân phố; giữ ổn định 177 đơn vị; tiếp tục xem xét 42 đơn vị có yếu tố đặc thù. Quá trình triển khai được thực hiện thận trọng, đặc biệt với các thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, địa bàn khó khăn và khu vực trong định hướng phát triển đô thị giai đoạn 2026-2030. Nếu phương án được thông qua, toàn tỉnh sẽ còn 1.416 thôn, tổ dân phố, giảm 1.729 đơn vị (khoảng 55%).
Tỉnh Quảng Ninh
Tại tỉnh Quảng Ninh, số thôn, bản, khu phố hiện có là 1.452. Nhiều đơn vị đã đáp ứng tiêu chí về quy mô hộ gia đình. Tuy nhiên, vẫn còn 168 thôn, bản, khu phố có quy mô dưới 450 hộ; 989 thôn dưới 350 hộ; 51 thôn chưa đạt 50 hộ. Các địa phương đề xuất sắp xếp 1.452 thôn, bản, khu phố thành 624 thôn, tổ dân phố mới, giảm 57% so với hiện nay.
Tỉnh Phú Thọ
Tỉnh Phú Thọ có 5.049 thôn, xóm, tổ dân phố, gồm 4.444 thôn, xóm thuộc 133 xã và 605 tổ dân phố thuộc 15 phường. Dự kiến sắp xếp 3.606 thôn, tổ dân phố để thành lập 1.639 thôn, tổ dân phố mới. Sau sắp xếp, toàn tỉnh giảm 1.967 thôn, tổ dân phố, còn lại 3.082 (giảm 38,96%). Về nhân sự dôi dư, tỉnh có 13.492 người hoạt động không chuyên trách và 40.392 người tham gia hoạt động ở thôn, tổ dân phố. Tỉnh sẽ triển khai linh hoạt theo lộ trình nhằm ổn định tổ chức bộ máy và đảm bảo quyền lợi cho cán bộ, người lao động chịu tác động.
Tiêu chí sáp nhập thôn, tổ dân phố
Theo Nghị định 185/2026/NĐ-CP, quy mô số hộ gia đình là tiêu chí quan trọng. Cụ thể:
- Hà Nội và TPHCM: thôn từ 500 hộ, tổ dân phố từ 700 hộ.
- Trung du và miền núi phía Bắc: thôn từ 150 hộ, tổ dân phố từ 300 hộ.
- Đồng bằng sông Hồng, Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long: thôn từ 400 hộ, tổ dân phố từ 550 hộ.
- Bắc Trung Bộ: thôn từ 350 hộ, tổ dân phố từ 450 hộ.
- Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên: thôn từ 300 hộ, tổ dân phố từ 450 hộ.
Bên cạnh tiêu chí về hộ gia đình, việc sắp xếp cần xem xét kỹ lưỡng các yếu tố như vị trí địa lý, địa hình, phong tục tập quán, dân tộc, tôn giáo, đặc điểm dân cư, trình độ phát triển kinh tế - xã hội và nguyện vọng của nhân dân. Mục tiêu là bảo đảm công tác quân sự, quốc phòng, ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo sự đồng thuận, thuận lợi cho đời sống người dân và nâng cao hiệu quả quản lý của chính quyền cơ sở.
