Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ đạo thể chế hóa Văn kiện Đại hội XIV ngay năm 2026
Tổng Bí thư Tô Lâm đã đưa ra chỉ đạo quan trọng về dự thảo Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI tại cuộc họp quý 1 năm 2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và pháp luật. Theo đó, cần thể chế hóa ngay trong năm 2026 những nội dung cốt lõi, quan trọng của Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng thời bảo đảm đồng bộ với Kết luận của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam.
Mục tiêu này nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, với các chuyên gia nhấn mạnh rằng thể chế được xác định là “điểm nghẽn của điểm nghẽn”. Do đó, trách nhiệm đặt ra với Quốc hội khóa XVI là rất lớn, đặc biệt trong việc nhanh chóng hoàn thiện thể chế để tháo gỡ các rào cản và mở đường cho tăng trưởng.
Quốc hội khóa XVI: Trung tâm dẫn dắt cải cách thể chế
Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Thư ký Quốc hội Lê Quang Mạnh nhận định cuộc bầu cử Quốc hội khóa XVI diễn ra trong thời điểm có tính chất bản lề của tiến trình phát triển đất nước. Sau bốn thập niên đổi mới, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh quốc gia và hiệu quả quản trị nhà nước.
Quốc hội khóa XVI giữ vai trò trung tâm của quyền lực Nhà nước và là trung tâm dẫn dắt cải cách thể chế. Chất lượng hoạt động của Quốc hội tác động trực tiếp đến môi trường đầu tư-kinh doanh, niềm tin của người dân và doanh nghiệp, cũng như vị thế quốc tế của Việt Nam.
Theo Tổng Thư ký Quốc hội Lê Quang Mạnh, thành công của cuộc bầu cử không chỉ được đo bằng tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu, mà còn bằng chất lượng đội ngũ đại biểu được lựa chọn. Những đại biểu này cần có đủ bản lĩnh, trí tuệ và khát vọng phát triển để xây dựng Quốc hội khóa XVI thực sự đổi mới, chuyên nghiệp và phụng sự Nhân dân.
Yêu cầu cao về chất lượng đại biểu Quốc hội
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh rằng nhiệm kỳ 2026-2031 là giai đoạn then chốt để hiện thực hóa hai mục tiêu chiến lược 100 năm của đất nước. Do đó, cần ưu tiên giới thiệu những người có tư duy đổi mới, dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm; có tầm nhìn và năng lực tham gia hoạch định chính sách kiến tạo.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Quốc hội Tạ Thị Yên chia sẻ rằng đất nước đang đối mặt với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, bao gồm chuyển đổi mô hình tăng trưởng, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia và hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Đại biểu Quốc hội khóa mới cần hội tụ đầy đủ tâm–tầm–trí–tín–trách nhiệm để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Phó giáo sư, Tiến sỹ Lê Văn Cường nhấn mạnh rằng một trong những vấn đề lớn là phải tháo gỡ các “điểm nghẽn” về thể chế. Khi thể chế được cải cách mạnh mẽ, nó sẽ trở thành động lực khơi thông các nguồn lực trong xã hội, từ người dân đến đầu tư trong và ngoài nước.
Không thể chậm trễ trong hoàn thiện pháp luật
Tiến sỹ Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - Giáo dục của Quốc hội, nhận định tinh thần của Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV là nói đi đôi với làm, không cho phép chậm trễ. Yêu cầu rất cao đặt ra cho Quốc hội khóa XVI là phải nhanh chóng đảm bảo cơ sở luật pháp để đi trước mở đường, tạo nền tảng pháp lý cho triển khai các chủ trương mới.
Để đáp ứng yêu cầu này, thời gian bầu cử đã được rút ngắn đáng kể. Ngày bầu cử được ấn định vào 15/3, sớm hơn khoảng 2 tháng so với các khóa gần đây, và kỳ họp đầu tiên của Quốc hội khóa XVI dự kiến khai mạc vào ngày 6/4. Sự điều chỉnh này nhằm bảo đảm tính đồng bộ, liên thông và kịp thời thể chế hóa Nghị quyết Đại hội XIV.
“Nén” quy trình và nâng cao chất lượng ứng viên
Với những tiêu chuẩn cao, việc lựa chọn đại biểu Quốc hội khóa XVI được đặc biệt chú trọng ngay từ khâu giới thiệu ứng viên. Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu công tác nhân sự phải được tiến hành công khai, minh bạch, lắng nghe ý kiến rộng rãi từ cơ sở, nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ và gắn liền với quy hoạch cán bộ.
Cơ cấu đại biểu cần bảo đảm sự đại diện hài hòa giữa các ngành, tầng lớp, giới, độ tuổi và vùng miền. Đồng thời, chất lượng đại biểu phải được đặt lên hàng đầu, với việc lựa chọn những người tiêu biểu về phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chính trị vững vàng và trung thành với Tổ quốc.
Theo bà Tạ Thị Yên, công tác chuẩn bị bầu cử được triển khai đồng bộ và bài bản, với việc rút ngắn thời gian nhưng vẫn giữ nguyên tính chặt chẽ. Tỷ lệ đại biểu Quốc hội chuyên trách dự kiến tăng lên 40%, cao hơn nhiệm kỳ trước, nhằm nâng cao tính chuyên nghiệp trong hoạt động của Quốc hội.
Ngay sau khi trúng cử, đại biểu sẽ được tham gia các lớp tập huấn chuyên sâu về kỹ năng lập pháp, giám sát và tiếp xúc cử tri, với mục tiêu xây dựng đội ngũ đại biểu ngày càng chuyên nghiệp và hiện đại, đáp ứng yêu cầu đổi mới hoạt động Quốc hội trong kỷ nguyên mới.
