Kiến nghị điều chỉnh linh hoạt mức thu nhập người phụ thuộc
Bộ Tài chính vừa công bố bảng tổng hợp ý kiến, tiếp thu, giải trình góp ý về dự thảo Thông tư hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Trong đó, Cục Thuế tỉnh Thanh Hóa góp ý về quy định xác định mức thu nhập bình quân tháng trong năm của người phụ thuộc không vượt quá 3 triệu đồng.
Theo cơ quan thuế Thanh Hóa, mức 3 triệu đồng/tháng là bước tiến so với quy định cũ 1 triệu đồng. Tuy nhiên, quy định này chưa có cơ chế điều chỉnh linh hoạt. Trong bối cảnh kinh tế biến động, nếu chỉ ấn định một con số tuyệt đối trong thông tư sẽ dễ dẫn đến tình trạng lạc hậu sau một thời gian, tương tự vướng mắc của luật cũ. Đồng thời, việc xác định "tổng các nguồn thu nhập" của người phụ thuộc, đặc biệt là lao động tự do và nông nghiệp, vẫn dựa trên sự tự cam kết của người nộp thuế (NNT), thiếu công cụ đối soát cho cơ quan thuế.
Đề xuất cụ thể từ Cục Thuế Thanh Hóa
Để khắc phục, Cục Thuế Thanh Hóa đề xuất sửa đổi, bổ sung: Mức thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn của người phụ thuộc không vượt quá 3 triệu đồng. Trường hợp chỉ số giá tiêu dùng (CPI) biến động trên 20% so với thời điểm thông tư có hiệu lực, Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức thu nhập này cho phù hợp thực tế. Cơ quan thuế thực hiện đối soát thu nhập của người phụ thuộc thông qua mã số thuế cá nhân và dữ liệu chi trả thu nhập trên cơ sở dữ liệu điện tử ngành thuế.
Lý do theo Cục Thuế tỉnh Thanh Hóa là tránh việc phải sửa đổi, bổ sung chính sách trong thời gian ngắn sau khi ban hành, đồng thời bảo vệ quyền lợi của NNT trước lạm phát. Việc bổ sung cơ chế đối soát giúp tăng cường tính chính xác, tránh tình trạng kê khai không đúng người phụ thuộc để trốn thuế.
Quan điểm của Ban soạn thảo
Ban soạn thảo lý giải, Bộ trưởng Bộ Tài chính sẽ căn cứ các chỉ số về mức sống dân cư, thu nhập bình quân xã hội, chỉ số giá và các chỉ số liên quan, tình hình thực tế để quy định mức này cho phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ. Tại dự thảo thông tư, mức thu nhập được quy định là 3 triệu đồng/tháng. Trường hợp trong tương lai các chỉ số có biến động lớn, Bộ trưởng Bộ Tài chính sẽ ban hành văn bản để thực hiện điều chỉnh theo thẩm quyền, không nhất thiết quy định nguyên tắc điều chỉnh tại dự thảo.
Liên quan đến cơ chế đối soát thông tin, dự thảo quy định NNT chịu trách nhiệm về việc xác định người phụ thuộc không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá quy định. Trường hợp cơ quan thuế phát hiện khai không đúng sẽ xử lý theo quy định. Bên cạnh đó, hệ thống cơ sở dữ liệu chuyên ngành ngày càng phát triển, cơ quan thuế có điều kiện thuận lợi hơn trong việc kiểm soát nguồn thu nhập của các cá nhân từ cơ quan chi trả thu nhập.
