Sáng 30/6, tại Hà Nội, Bộ Chính trị tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo.
Chuyển đổi tư duy từ thu hút vốn sang nâng cao nội lực
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh: “Chúng ta không còn đặt câu hỏi làm thế nào để có thêm vốn nước ngoài nữa, thay vào đó phải trả lời câu hỏi hóc búa hơn: làm thế nào sử dụng hiệu quả nguồn lực nước ngoài để nâng cao nội lực, năng lực công nghệ, sức cạnh tranh và tự chủ của nền kinh tế.”
Nghị quyết 10-NQ/TW được ban hành trên cơ sở tổng kết gần 40 năm thực hiện chủ trương mở cửa và thu hút đầu tư nước ngoài. Từ Luật Đầu tư nước ngoài năm 1987, Việt Nam đã chuyển từ nền kinh tế khép kín, thiếu vốn sang nền kinh tế có độ mở cao, hội nhập sâu rộng. Hiện tổng kim ngạch xuất nhập khẩu chiếm hơn 180% GDP, trong đó FDI chiếm khoảng 75%.
Những hạn chế trong thu hút FDI cần khắc phục
Tổng Bí thư chỉ ra tỷ lệ nội địa hóa thấp, liên kết với doanh nghiệp trong nước chưa đạt kỳ vọng; nhiều dự án chủ yếu gia công, lắp ráp, sử dụng nhiều đất đai, lao động phổ thông, năng lượng giá rẻ, tiêu chuẩn môi trường thấp; một số địa phương cạnh tranh bằng ưu đãi đất đai, thuế mà chưa chú trọng hiệu quả sử dụng đất, đóng góp ngân sách, chuyển giao công nghệ.
Nhiều khu vực như Đồng bằng sông Cửu Long, Tây Nguyên, miền núi phía Bắc vẫn là vùng trũng trong thu hút đầu tư nước ngoài.
Mục tiêu đến năm 2030: dẫn đầu ASEAN về môi trường đầu tư
Nghị quyết 10-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam thuộc nhóm dẫn đầu ASEAN về môi trường đầu tư kinh doanh, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo, chất lượng dịch vụ công và khả năng tiếp nhận các dự án đầu tư nước ngoài chất lượng cao.
Tổng Bí thư yêu cầu phải chủ động tiếp cận, lựa chọn, dẫn dắt và sử dụng hiệu quả các dòng vốn quốc tế; tính toán hiệu quả bằng năng suất, chất lượng vốn, trình độ công nghệ, việc làm chất lượng cao, đào tạo kỹ sư, nhà quản trị Việt Nam, kết nối doanh nghiệp trong nước vào chuỗi cung ứng.
Tám nhiệm vụ trọng tâm triển khai Nghị quyết
Thứ nhất, thống nhất nhận thức, đổi mới tư duy về đầu tư nước ngoài, không tiếp nhận dự án công nghệ lạc hậu, tiêu hao nhiều năng lượng, gây ô nhiễm, chuyển giá, trốn thuế hoặc gây rủi ro quốc phòng, an ninh.
Thứ hai, hoàn thiện thể chế ổn định, minh bạch, có khả năng dự báo, phù hợp thông lệ quốc tế; xử lý tình trạng chồng chéo, thủ tục rườm rà; chuyển từ tư duy quản lý sang kiến tạo phát triển.
Thứ ba, bỏ ưu đãi đầu vào, thay bằng hỗ trợ dựa trên kết quả đầu ra, gắn với cam kết về công nghệ, nghiên cứu phát triển, chuyển đổi xanh, đào tạo lao động, sử dụng nhà cung ứng trong nước. Dự án vi phạm bị xử lý nghiêm, có thể thu hồi ưu đãi, đất hoặc chấm dứt dự án.
Thứ tư, phát triển hệ sinh thái công nghiệp trong nước và liên kết thực chất giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp Việt Nam. Xây dựng cơ sở dữ liệu nhà cung ứng, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cấp quản trị, tiêu chuẩn kỹ thuật. Doanh nghiệp FDI cần công bố nhu cầu mua sắm, lộ trình nội địa hóa.
Thứ năm, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Các địa phương có khu công nghiệp, khu công nghệ cao phải liên kết với cơ sở giáo dục, viện nghiên cứu để đào tạo theo nhu cầu; tạo điều kiện để người Việt Nam đảm nhận vị trí kỹ thuật, quản lý trong doanh nghiệp FDI.
Thứ sáu, đầu tư mạnh cho hạ tầng chiến lược: điện ổn định, năng lượng sạch, cảng biển, sân bay, đường cao tốc, hạ tầng số, khu công nghiệp sinh thái. Không phát triển khu công nghiệp manh mún, thiếu kết nối.
Thứ bảy, đổi mới căn bản công tác xúc tiến đầu tư: tiếp cận có mục tiêu, chuẩn bị kỹ với từng tập đoàn; đồng hành từ tìm hiểu đến vận hành; hỗ trợ sau cấp phép, tháo gỡ vướng mắc, khuyến khích tái đầu tư.
Thứ tám, phát triển thị trường vốn hiện đại, nâng hạng thị trường chứng khoán, xây dựng trung tâm tài chính quốc tế và khu thương mại tự do, gắn với an ninh tài chính, minh bạch thông tin, kiểm soát rủi ro.
Triển khai đồng bộ, gắn với các nghị quyết chiến lược
Tổng Bí thư nhấn mạnh triển khai Nghị quyết 10 gắn với Nghị quyết Đại hội XIV, Nghị quyết 68 về kinh tế tư nhân và Nghị quyết 79 về kinh tế nhà nước. Cả ba khu vực kinh tế phải hợp tác, cộng hưởng trong chiến lược chung.
Trước bối cảnh thuế tối thiểu toàn cầu (GMT) hạn chế ưu đãi thuế, Việt Nam cần cạnh tranh bằng chất lượng thể chế, hạ tầng hiện đại, nhân lực chất lượng cao, chi phí tuân thủ thấp, dịch vụ công chuyên nghiệp và môi trường kinh doanh ổn định.
Cam kết với nhà đầu tư nước ngoài
Tổng Bí thư gửi lời cảm ơn các nhà đầu tư nước ngoài đã chọn Việt Nam, đồng thời đề nghị Chính phủ, các bộ ngành nghiên cứu kiến nghị của họ. Ông khẳng định: “Chúng tôi đảm bảo môi trường thuận lợi nhất cho các nhà đầu tư nước ngoài kinh doanh, làm việc và sống an toàn, thành công nhất ở Việt Nam.”
Kết luận, Tổng Bí thư kêu gọi toàn hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư phát huy tinh thần trách nhiệm, đổi mới, sáng tạo, đưa Nghị quyết vào cuộc sống, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.
