Tổng Bí thư định hướng chuyển đổi mô hình phát triển kinh tế
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước không chỉ đơn thuần là một định hướng chính sách, mà còn là một tuyên bố mang tính bước ngoặt về sự thay đổi mô hình phát triển. Theo đó, nền kinh tế sẽ chuyển từ mô hình 'dựa vào phân bổ nguồn lực' sang mô hình 'tạo lập và kích hoạt nguồn lực'. Điều này được xem như một chiến lược 'khoan sức dân' theo nghĩa rộng, nhằm giải phóng, nuôi dưỡng và khuếch đại năng lực tiềm ẩn trong toàn xã hội.
Thách thức tài chính và vai trò của nguồn lực xã hội
Theo số liệu từ Bộ Tài chính, để đạt được mục tiêu tăng trưởng hai con số, Việt Nam cần một lượng vốn khổng lồ lên tới hơn 38,5 triệu tỉ đồng. Trong khi đó, ngân sách nhà nước chỉ có thể cân đối khoảng 8 triệu tỉ đồng. Khoảng cách lớn này không chỉ là một bài toán tài chính phức tạp, mà còn là một lời nhắc nhở rõ ràng rằng: tăng trưởng trong giai đoạn tới không thể tiếp tục dựa chủ yếu vào Nhà nước. Thay vào đó, nó phải dựa vào việc khơi thông và phát huy tối đa nguồn lực từ chính người dân và doanh nghiệp.
Hiểu đúng về 'khoan sức dân' trong bối cảnh mới
Ở đây, khái niệm 'khoan sức dân' cần được hiểu theo một nghĩa rộng hơn rất nhiều so với cách hiểu truyền thống chỉ gắn với việc giảm thuế, phí. Đó phải là một quá trình toàn diện nhằm giảm bớt những rào cản không cần thiết, từ đó giải phóng sức sản xuất và tạo điều kiện thuận lợi để người dân và doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư, mở rộng hoạt động kinh doanh. Khi chi phí tuân thủ giảm, khi môi trường pháp lý trở nên minh bạch và ổn định hơn, và khi cơ hội tiếp cận nguồn lực được đảm bảo công bằng, thì mỗi đồng vốn trong xã hội sẽ được sử dụng hiệu quả hơn, quay vòng nhanh hơn và tạo ra nhiều giá trị gia tăng hơn.
Tiềm năng lớn từ nguồn lực trong dân
Thực tế cho thấy, nguồn lực trong dân không hề nhỏ. Lượng tiền gửi trong hệ thống ngân hàng hiện đang ở mức xấp xỉ 7 - 8 triệu tỉ đồng, và tài sản tích lũy trong dân cư là rất lớn. Tuy nhiên, một phần đáng kể của nguồn lực này vẫn đang nằm ở trạng thái 'phòng thủ', chưa được đưa vào sản xuất kinh doanh. Nguyên nhân không chỉ nằm ở các yếu tố như lãi suất hay lợi nhuận, mà còn ở niềm tin và kỳ vọng của người dân và doanh nghiệp. Nếu môi trường kinh doanh còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, nếu chính sách thiếu sự ổn định, và nếu các chi phí không chính thức vẫn tồn tại, thì xu hướng giữ tiền thay vì đầu tư sẽ tiếp tục chiếm ưu thế.
Yêu cầu 'vĩ mô đúng nhưng vi mô cũng phải đúng'
Một điểm đáng chú ý trong bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước là yêu cầu 'vĩ mô đúng nhưng vi mô cũng phải đúng'. Điều này nhấn mạnh rằng tăng trưởng kinh tế không thể chỉ được tạo ra từ các dự án lớn hay các quyết sách ở tầm vĩ mô. Thay vào đó, nó phải được hình thành từ hàng triệu quyết định đầu tư nhỏ ở cấp độ hộ gia đình, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Khi từng 'tế bào' của nền kinh tế trở nên khỏe mạnh và có động lực phát triển mạnh mẽ, thì nền kinh tế tổng thể mới có thể đạt được sự tăng trưởng bền vững và lâu dài.
Kết luận: 'Khoan sức dân' là chìa khóa thành công
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số đang được đặt ra một cách quyết liệt, có thể nói rằng thành công hay thất bại sẽ phụ thuộc rất lớn vào việc chúng ta có thực sự thực hiện được chiến lược 'khoan sức dân' hay không. Con số 38,5 triệu tỉ đồng không chỉ đơn thuần là một áp lực về vốn, mà còn là một phép thử quan trọng đối với năng lực cải cách của đất nước. Nếu cứ 1 đồng đầu tư từ ngân sách nhà nước có thể 'kéo' được gần 4 đồng từ nguồn lực xã hội, thì mục tiêu tăng trưởng hai con số hoàn toàn có thể trở thành hiện thực, mở ra một kỷ nguyên phát triển mới cho Việt Nam.
