Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa ký ban hành Chỉ thị số 26 của Thủ tướng Chính phủ về việc xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2027. Chỉ thị nêu rõ các yêu cầu cụ thể nhằm đảm bảo hiệu quả sử dụng ngân sách.
Yêu cầu tiết kiệm triệt để trong chi ngân sách
Theo Chỉ thị 26, khi xây dựng dự toán chi NSNN năm 2027, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải thực hiện tiết kiệm triệt để, cắt giảm các nội dung, nhiệm vụ chi không cần thiết. Đặc biệt, cần giảm mạnh các khoản chi cho hội nghị, hội thảo, đi công tác nước ngoài; đồng thời giảm dần mức hỗ trợ trực tiếp từ ngân sách cho các đơn vị sự nghiệp công lập có nguồn thu khá.
Chỉ thị cũng nhấn mạnh việc đặt hàng các đơn vị sự nghiệp công lập có điều kiện và một số doanh nghiệp đặc thù để cung cấp dịch vụ công thiết yếu. Đối với các dịch vụ công có tính cạnh tranh, cần thực hiện đấu thầu rộng rãi nhằm nâng cao hiệu quả và tiết kiệm ngân sách.
Cơ cấu lại chi ngân sách, ưu tiên đầu tư phát triển
Thủ tướng yêu cầu tiếp tục cơ cấu lại chi NSNN theo hướng giảm tỉ trọng chi thường xuyên, tăng tỉ trọng chi đầu tư phát triển. Các nguồn lực cần được ưu tiên cho các mục tiêu đột phá, nhiệm vụ chính trị quan trọng do Đảng và Nhà nước quyết định, các Chương trình mục tiêu quốc gia, cũng như các chính sách an sinh xã hội, an ninh - quốc phòng.
Chỉ thị nêu rõ: "Dành nguồn phù hợp với khả năng cân đối NSNN để thực hiện điều chỉnh tiền lương khu vực công, điều chỉnh lương hưu (phần NSNN bảo đảm), chính sách ưu đãi đối với người có công, bảo trợ xã hội". Điều này cho thấy sự quan tâm đến đời sống của cán bộ, công chức và các đối tượng chính sách.
Nguyên tắc ban hành chính sách, chương trình mới
Đối với các chính sách, chế độ, chương trình, nhiệm vụ, đề án, dự án mới hoặc các chủ trương đang trình cấp có thẩm quyền, Thủ tướng yêu cầu tuân thủ nghiêm nguyên tắc: chỉ ban hành khi đã rà soát tính cần thiết, hiệu lực, hiệu quả, không trùng lặp, có lộ trình triển khai rõ ràng, dự kiến được kết quả thực hiện và nằm trong phạm vi nguồn lực NSNN đã được cơ quan tài chính cân đối, có ý kiến.
Dự toán thu ngân sách năm 2027
Chỉ thị nêu rõ, dự toán thu NSNN năm 2027 phải được xây dựng theo đúng chính sách, chế độ hiện hành, đảm bảo bao quát, thu đúng, thu đủ và kịp thời các nguồn thu. Cần đánh giá sát khả năng thực hiện thu NSNN năm 2026 làm cơ sở xây dựng dự toán thu năm 2027; tính toán, lượng hóa cụ thể các yếu tố tăng, giảm và dịch chuyển nguồn thu do thay đổi chính sách pháp luật về ngân sách, thuế, phí, lệ phí và thực hiện lộ trình cắt giảm thuế, bám sát diễn biến tình hình kinh tế, tài chính trong nước và thế giới.
Phấn đấu dự toán thu nội địa năm 2027 (không kể thu tiền sử dụng đất, thu từ hoạt động xổ số, tiền bán vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, cổ tức, lợi nhuận sau thuế và chênh lệch thu, chi của Ngân hàng Nhà nước) bình quân cả nước tăng khoảng 13-15% so với đánh giá ước thực hiện năm 2026 (đã loại trừ các yếu tố tăng, giảm thu do thay đổi chính sách). Mức tăng tại từng địa phương phải phù hợp với tăng trưởng kinh tế và nguồn thu phát sinh trên địa bàn.
Dự toán thu từ hoạt động xuất nhập khẩu năm 2027 dự kiến tăng bình quân khoảng 5-7% so với đánh giá ước thực hiện năm 2026.
Phân chia nguồn thu và xử lý tài sản công
Chỉ thị yêu cầu xây dựng phương án phân chia nguồn thu theo quy định của Luật NSNN 2025, đảm bảo vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương (NSTW) theo đúng Kết luận số 18 của Trung ương và Nghị quyết số 26/2026/QH16.
Toàn bộ số thu từ khai thác, xử lý tài sản công theo quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công (bao gồm cả thu từ cho thuê quyền khai thác, chuyển nhượng có thời hạn quyền khai thác tài sản kết cấu hạ tầng), thu từ chuyển đổi sở hữu doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp công lập, chuyển nhượng vốn Nhà nước và chênh lệch vốn chủ sở hữu lớn hơn vốn điều lệ tại doanh nghiệp sau khi trừ đi các chi phí liên quan theo quy định của pháp luật phải được tổng hợp đầy đủ và nộp NSNN theo đúng quy định.
