Ngành công nghệ toàn cầu đang rung chuyển khi ba công ty khởi nghiệp hàng đầu là SpaceX, OpenAI và Anthropic đồng loạt tiến gần hơn đến cột mốc trở thành những tập đoàn nghìn tỷ USD. Chỉ trong ngày 20/5, hàng loạt thông tin quan trọng được công bố, mở ra một cuộc đua lịch sử trên thị trường chứng khoán Mỹ.
SpaceX vạch lộ trình IPO lịch sử
SpaceX, công ty tên lửa và vệ tinh của tỷ phú Elon Musk, đã công bố hồ sơ cho một đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) mang tính bước ngoặt. Với mức định giá dự kiến từ 1.750 đến 2.000 tỷ USD, SpaceX dự kiến niêm yết trên sàn Nasdaq với mã chứng khoán SPCX vào ngày 12/6, huy động tới 80 tỷ USD. Đây được xem là thương vụ IPO lớn nhất trong lịch sử, có thể biến Elon Musk thành tỷ phú nghìn tỷ USD đầu tiên trên thế giới.
Trong hồ sơ gửi cơ quan quản lý, SpaceX khẳng định sứ mệnh xây dựng các hệ thống và công nghệ để đưa sự sống vượt ra ngoài Trái Đất. Kể từ khi thành lập năm 2002, SpaceX đã phát triển thành tài sản giá trị nhất trong đế chế của Musk. Tuy nhiên, tình hình tài chính của công ty cũng hé lộ những con số chi tiêu khổng lồ: năm 2025, SpaceX chi hơn 20 tỷ USD cho đầu tư, trong khi doanh thu chỉ đạt 18,6 tỷ USD. Riêng quý đầu năm 2026, công ty lỗ hơn 4,2 tỷ USD.
OpenAI và Anthropic cũng tăng tốc
OpenAI, công ty phát triển ChatGPT, đang khẩn trương chuẩn bị nộp hồ sơ lên sàn, sớm nhất là trong ngày 22/5. Phán quyết mới từ tòa án liên bang đã loại bỏ rào cản pháp lý lớn, mở đường cho IPO của OpenAI với mức định giá khoảng 1.000 tỷ USD. CEO Sam Altman đang dẫn dắt công ty vượt qua những tranh chấp với Elon Musk, người đồng sáng lập ban đầu.
Anthropic, đối thủ cạnh tranh trực tiếp của OpenAI, cũng công bố số liệu cho thấy tiềm năng đạt lợi nhuận sớm hơn dự kiến. Công ty dự kiến ghi nhận khoản lợi nhuận hoạt động đầu tiên trong quý kết thúc vào tháng 6, sau thương vụ hợp tác trị giá 45 tỷ USD với Musk và SpaceX để giải quyết khủng hoảng hạ tầng tính toán. Dù vẫn dự kiến lỗ cả năm, nhưng thông tin này khiến giới đầu tư bất ngờ.
Cuộc đua AI chuyển sang chương mới
Trong khi các startup AI tăng tốc, những gã khổng lồ công nghệ như Nvidia và Meta lại đối mặt áp lực mới. Nvidia dù công bố doanh thu kỷ lục 82 tỷ USD và kế hoạch mua lại 80 tỷ USD cổ phiếu, nhưng cổ phiếu vẫn bị bán tháo do kỳ vọng quá cao. Meta Platforms bắt đầu cắt giảm 8.000 nhân sự, với CEO Mark Zuckerberg gọi AI là công nghệ có ảnh hưởng lớn nhất cuộc đời.
Theo các chuyên gia, cuộc đua AI đang dịch chuyển từ sản xuất chip sang phát triển tác nhân trí tuệ nhân tạo (AI agent), đòi hỏi nguồn lực tính toán khổng lồ. Tuy nhiên, nhiều nhà đầu tư cảnh báo rủi ro từ các lỗ hổng hệ thống AI chưa được phản ánh trong định giá hiện tại.
Cơ hội và thách thức
Jeffrey Bernardo, CEO quỹ đầu tư Augustine Asset Management, cho biết công ty sẵn sàng xem xét đầu tư vào các startup AI sau IPO, nhưng sẽ nghiên cứu kỹ hồ sơ tài chính. Nhu cầu sản phẩm AI đang tăng nhanh hơn khả năng cung ứng, thúc đẩy năng suất lao động.
Elon Musk, với khối tài sản ước tính 807 tỷ USD, gần như chắc chắn sẽ trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên sau IPO của SpaceX. Tuy nhiên, sự trỗi dậy của ông cũng gây lo ngại về ảnh hưởng chính trị ngày càng lớn, đặc biệt khi ông ủng hộ các chính trị gia bảo thủ và tham gia cải cách chính phủ dưới thời Tổng thống Trump.
Cuộc đua IPO của ba siêu startup này không chỉ định hình lại ngành công nghệ mà còn có thể tạo ra một thế hệ tập đoàn nghìn tỷ USD mới, thay đổi cục diện kinh tế toàn cầu.
