Nằm giữa biển khơi, cách đảo Phú Quý 60 km về phía Đông Nam, hải đăng Hòn Hải (còn gọi là Poulo Sapate) là điểm A6 trên đường cơ sở tính lãnh hải Việt Nam, điểm xa nhất của đường viền nội thủy ở vùng Nam Biển Đông. Ngọn hải đăng này không chỉ dẫn đường cho tàu thuyền mà còn khẳng định chủ quyền quốc gia.
Cuộc sống khắc nghiệt trên đảo đá
Đảo Hòn Hải dài khoảng 130 m, nơi rộng nhất 60 m, cao 113 m so với mặt biển. Việc tiếp cận đảo phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết. Ông Trần Công Định, Trạm trưởng Trạm Quản lý đèn biển Hòn Hải, cho biết: “Mọi nhu yếu phẩm từ lương thực, nước ngọt đến vật tư phục vụ công việc đều phụ thuộc vào các chuyến tàu tiếp tế. Chỉ khi biển êm, gió cấp 2, cấp 3 tàu mới cập được cầu cảng. Còn khi gió cấp 5, cấp 6, sóng cao từ 1,6 m trở lên thì mọi hoạt động tiếp tế gần như bị gián đoạn.”
Việc thay ca cũng đầy thử thách. Lương thực, thực phẩm được đóng kín trong thùng nhựa, kéo từ tàu vào đảo bằng dây. Công nhân lên xuống đảo bằng thuyền thúng, căn từng nhịp sóng. “Có những thời điểm biển động, anh em phải bám dây bơi từ đảo ra tàu. Nếu sóng gió quá lớn, không còn phương án nào, mọi người phải cầm cự chờ thời tiết thuận lợi,” ông Định nói.
Áp lực sức khỏe và niềm tự hào
Nắng gắt, gió mạnh, hơi muối biển và độ ẩm cao khiến thiết bị nhanh xuống cấp. Năm cán bộ, công nhân của trạm duy trì chế độ trực 24/24 giờ, bảo dưỡng hệ thống đèn biển. Điều trăn trở nhất là các tình huống khẩn cấp về sức khỏe. “Khi có người đau ốm hoặc gặp tai nạn mà biển động, tàu không thể cập đảo thì anh em phải tự sơ cứu, chăm sóc cho nhau, liên lạc với đất liền để được tư vấn y tế. Chỉ khi thời tiết thuận lợi mới đưa người vào bờ điều trị. Đây là áp lực rất lớn,” ông Định bày tỏ.
Vượt lên khó khăn, niềm tự hào nghề nghiệp giữ chân họ. “Mỗi đêm nhìn ánh đèn biển tỏa sáng, chúng tôi hiểu rằng phía sau là sự an toàn của biết bao chuyến tàu và tính mạng ngư dân. Tinh thần trách nhiệm, truyền thống ngành, sự đoàn kết và sự quan tâm của đơn vị, gia đình tiếp thêm động lực để chúng tôi bám trụ,” ông Định chia sẻ.
Ý nghĩa chủ quyền và an toàn hàng hải
Hải đăng Hòn Hải là một trong những ngọn đèn biển quan trọng ở khu vực Nam Trung Bộ. Ông Trần Quang Hùng, Giám đốc cơ quan Bảo đảm an toàn hàng hải Nam Trung Bộ (thuộc Tổng công ty Bảo đảm an toàn hàng hải miền Nam), nhấn mạnh: “Đây là điểm mốc dẫn đường tin cậy, giúp tàu thuyền xác định vị trí, phương hướng, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu, góp phần phòng ngừa tai nạn và bảo đảm an toàn cho người, phương tiện, hàng hóa.”
Đặc biệt, Hòn Hải là điểm A6 trên đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam, mang ý nghĩa khẳng định chủ quyền quốc gia. Việc duy trì vận hành liên tục ngọn hải đăng thể hiện sự hiện diện, quản lý hợp pháp của Nhà nước Việt Nam. “Thông qua ánh sáng đèn biển được duy trì liên tục, chúng tôi không chỉ hoàn thành nhiệm vụ bảo đảm an toàn hàng hải mà còn góp phần quan trọng vào việc giữ gìn an ninh, an toàn trên biển và bảo vệ lợi ích quốc gia,” ông Hùng nói.
Vượt qua thử thách, giữ vững niềm tin
Hơn 20 năm qua, Hòn Hải là một trong những trạm có điều kiện sống và làm việc khắc nghiệt nhất. Công nhân luôn đặt yêu cầu an toàn lên đầu, được huấn luyện về an toàn lao động, phòng chống thiên tai và xử lý tình huống khẩn cấp. Họ tuân thủ nghiêm quy trình kỹ thuật, chủ động theo dõi thời tiết để điều chỉnh phương án công tác.
Bên cạnh vận hành 24/24 giờ, lực lượng tại trạm còn tăng cường gia cố thiết bị trước mùa mưa bão, bảo đảm hệ thống báo hiệu hàng hải hoạt động ổn định trong mọi điều kiện. Giữa mênh mông biển cả, ánh sáng từ ngọn hải đăng Hòn Hải không chỉ soi đường cho những chuyến tàu, mà còn là biểu tượng của tinh thần cống hiến, trách nhiệm và lòng kiên định, góp phần khẳng định chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.
