Chính phủ Pháp đang đối mặt với cuộc tranh luận gay gắt về việc ấn định lịch bầu cử tổng thống năm 2027, khi các ngày bỏ phiếu dự kiến rơi vào cuối tháng 4 và đầu tháng 5, trùng sát với ngày Quốc tế Lao động (1/5). Đề xuất này đã gây ra nhiều ý kiến trái chiều từ các đảng phái chính trị và cử tri.
Đề xuất lịch bầu cử gây tranh cãi
Theo thông tin từ Bộ Nội vụ Pháp, vòng một của cuộc bầu cử tổng thống dự kiến diễn ra vào ngày 25 tháng 4 năm 2027, và vòng hai vào ngày 9 tháng 5 năm 2027. Như vậy, vòng hai chỉ cách ngày Quốc tế Lao động 8 ngày, và ngày bỏ phiếu có thể trùng với các hoạt động kỷ niệm, biểu tình truyền thống của người lao động.
Nhiều chính trị gia và chuyên gia bầu cử cho rằng điều này có thể ảnh hưởng đến tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu, vì ngày 1/5 thường là dịp nghỉ lễ và người dân tham gia các cuộc tuần hành. Ông Jean-Luc Mélenchon, lãnh đạo đảng Nước Pháp bất khuất, đã chỉ trích: "Việc tổ chức bầu cử sát ngày Quốc tế Lao động là một sự thiếu tôn trọng đối với người lao động và có thể làm giảm tính hợp pháp của cuộc bầu cử."
Lịch sử và tiền lệ
Trước đây, Pháp từng tổ chức bầu cử tổng thống vào tháng 4 và tháng 5, nhưng chưa có lần nào vòng hai rơi sát ngày 1/5 đến vậy. Năm 2022, vòng hai bầu cử diễn ra ngày 24 tháng 4, cách xa ngày Quốc tế Lao động. Tuy nhiên, do quy định hiến pháp về thời gian nhiệm kỳ và thời điểm tổ chức bầu cử, lịch trình năm 2027 khó có thể thay đổi đáng kể.
Bộ trưởng Nội vụ Gérald Darmanin cho biết: "Chúng tôi đã xem xét nhiều phương án và lịch trình hiện tại là phù hợp nhất với các quy định pháp lý. Chúng tôi tin rằng cử tri sẽ vẫn thực hiện nghĩa vụ công dân của mình."
Tác động đến tỷ lệ cử tri
Các cuộc thăm dò cho thấy tỷ lệ cử tri đi bầu có thể giảm từ 2-5% nếu ngày bỏ phiếu trùng với các sự kiện lớn. Theo một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Chính trị Paris, trong cuộc bầu cử năm 2017, tỷ lệ cử tri đi bầu ở vòng hai đạt 74,6%, và nếu giảm 5% thì sẽ chỉ còn khoảng 70%, mức thấp nhất trong lịch sử bầu cử tổng thống Pháp.
Bà Marine Le Pen, lãnh đạo đảng Mặt trận Quốc gia, nhận định: "Đây là một sai lầm lớn. Chính phủ cần cân nhắc lại để đảm bảo quyền lợi của cử tri." Trong khi đó, đảng Cộng hòa Tiến bước của Tổng thống Emmanuel Macron chưa đưa ra bình luận chính thức.
Các giải pháp khả thi
Một số chuyên gia đề xuất tổ chức bầu cử sớm hơn một tuần, tức vòng một vào ngày 18 tháng 4 và vòng hai vào ngày 2 tháng 5, nhưng điều này có thể vướng mắc về thời gian chuẩn bị và quy định hiến pháp. Phương án khác là tổ chức bầu cử muộn hơn, nhưng lại ảnh hưởng đến lịch trình chuyển giao quyền lực.
Cuộc tranh luận dự kiến sẽ tiếp diễn trong những tháng tới, khi Quốc hội Pháp có thể xem xét điều chỉnh luật bầu cử. Tuy nhiên, với thời gian còn lại hơn 3 năm, các nhà phân tích cho rằng khả năng thay đổi lịch trình là rất thấp.
