Đại biểu Lạng Sơn chỉ ra bất cập sau sắp xếp bộ máy cấp xã
Trong phiên họp sáng ngày 21.4 về tình hình kinh tế - xã hội, đại biểu Nguyễn Đặng Ân (đoàn Lạng Sơn) đã đưa ra những ý kiến đáng chú ý liên quan đến việc sắp xếp và tinh gọn bộ máy hành chính. Ông nhận định rằng, sau quá trình sắp xếp, cấp xã đã dần đi vào hoạt động ổn định và hiệu quả hơn, giúp việc phục vụ người dân và doanh nghiệp trở nên thuận lợi. Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra một số bất cập trong việc bố trí nhân lực và cơ cấu tổ chức, đòi hỏi sự điều chỉnh kịp thời để bộ máy hoạt động tối ưu hơn.
Thiếu hụt nhân lực chuyên môn và quá tải công việc
Theo đại biểu Ân, hiện nay cấp xã có hai phòng chính là phòng kinh tế và phòng văn hóa - xã hội, nhưng các phòng này không chuyên sâu. Một phòng phải chịu sự hướng dẫn chuyên môn từ 5 đến 6 sở khác nhau, dẫn đến tình trạng quá tải trong công việc. Bên cạnh đó, cán bộ và công chức cấp xã tại một số địa phương còn thiếu về số lượng, đặc biệt là thiếu những người có chuyên môn sâu trong các lĩnh vực như xây dựng, giao thông và công nghệ thông tin.
Ông Ân nhấn mạnh rằng, chức năng, nhiệm vụ và khối lượng công việc ở cấp xã hiện nay rất lớn, với việc thực hiện trực tiếp nhiều hơn đối với người dân và doanh nghiệp so với thời kỳ trước khi sắp xếp. Do đó, ông đề nghị cần có các chương trình đào tạo và đào tạo lại để nâng cao năng lực, đáp ứng yêu cầu công việc thực tế.
Vấn đề biên chế và người hoạt động không chuyên trách
Đại biểu Ân cũng chỉ ra rằng, biên chế trong lĩnh vực y tế và giáo dục ở địa phương đang thiếu hụt, đồng thời chịu áp lực từ chỉ tiêu giảm biên chế. Ông đề xuất cần rà soát tổng thể để giao biên chế phù hợp, đảm bảo hiệu quả hoạt động. Liên quan đến người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ông cho biết theo Công văn 12 của Ban Chỉ đạo Chính phủ, các tỉnh đã phê duyệt danh sách nghỉ việc theo Nghị định 154 từ ngày 1.7.2025.
Tuy nhiên, tại Lạng Sơn, vẫn còn hơn 330 trường hợp đang được bố trí hỗ trợ công việc tại các phòng, cơ quan và đơn vị cấp xã. Ông Ân nhấn mạnh sự cần thiết phải có hướng dẫn cụ thể về việc bố trí những người này cho đến ngày 31.5.2026, nhằm tránh tình trạng thiếu minh bạch và khó khăn trong quản lý.
Thách thức trong sắp xếp thôn và tổ dân phố
Về vấn đề thôn và tổ dân phố sau khi sắp xếp, đại biểu Ân nêu rõ nhiều thôn đã được chuyển thành tổ dân phố do sáp nhập giữa các xã với phường để thành lập phường trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Tuy nhiên, quy mô dân số ở các tổ dân phố này thấp, và việc áp dụng tiêu chuẩn từ 200 hộ trở lên có thể không phù hợp với các tỉnh miền núi, nơi diện tích các khối thuộc phường rất rộng.
Ông dẫn chứng cụ thể tại Lạng Sơn, có những khối phố rộng đến 6,44 km2 nhưng chỉ có 75 hộ dân. Nếu tiếp tục sáp nhập, diện tích một khối phố có thể lên đến hơn 10 km2. Trong khi đó, hạ tầng giao thông và công nghệ thông tin chưa đáp ứng tốt, khiến bí thư và trưởng khối gặp khó khăn trong việc bao quát công việc.
Đại biểu Ân đề nghị xem xét bổ sung tiêu chuẩn cho tổ dân phố hình thành từ việc sáp nhập giữa xã và phường, nhằm phù hợp với thực tiễn địa phương. Ông cũng kêu gọi Chính phủ sớm ban hành nghị định quy định về hoạt động của thôn và tổ dân phố, cũng như chế độ chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp độ này. Việc này sẽ giúp địa phương kịp thời tham mưu và ban hành các quy định phù hợp, đảm bảo hiệu quả quản lý sau sắp xếp.
